“İttifaq” məktəbinə bir nəzər

“İqbal”ın 696-cı nömrəsində “İttifaq” məktəbinin bugünkü halını həmiyyət sahiblərinin ixtiyarına ərz etmişdik. Əcəba, fəryadımızın nə kibi tə’siri oldu? Məktəb haqqında nə yapıldı? Maliyyə cihəti tə’min edildimi? İanələrin daima müntəzəm bir surətdə alınması təəhhüd olundumu?.. Bunları bilməyoruz. Bildiyimiz bir şey varsa o dəxi bu xüsusda kəndilərini əlaqədar bilən kimsələrin e’tinasızlığı və laqeydliyidir ki, ciddən şayani-təəssüfdür! Hələ “Simurğ” və “Kimya” tə’birinə şayəstə olan cəmiyyəti-xeyriyyə ə’zasının saiqeyi-nifaq və ədavətlə – hiç bir gunə təşəbbüsdə bulunmamaları hissiinsaniyyə ilə mütəhəssis olan bütün ərbabi-vicdanı dilxun etsə gərəkdir. Vaqtilə mədrəsə üzviyyətinin öz ailələri arasında kəndilərinə mədari-iftixar bilən möhtərəm kimsələr əcəba nədəndir ki, böylə mevqelərdə yaqalarını sıyırırlar. Mədrəsənin maddi və mə’nəvi ehtiyacına müavinət etmək öylə dursun, qapısından belə keçmək istəmiyorlar. Rəyasət həvəsilə uçan zəvat niçin öhdələrinə tərtib edən vəzifənin ifasında müsamihəkar davranırlar? Doquz illik bir maarif müəssisəsi qapanıb yüz nəfərə qərib, mə’sum çocuqlar pərişan, səfil olunca bu vicdani məs’uliyyətin qarşısında bulunanlar əcəba nə kibi bir mə’zirət bəyan edə bilərlər?Məcmui bin üç yüz rublədən ibarət olan sərmayeyi-təvəkkül (kapital)dən tə’til maaşlarını və bir taqım müsarifati-sairəyi tə’diyə etmək için iki təqsit etmək üzrə beşər yüz rublə, cəm’ən bin rublə mədrəsənin sandığından alınmışdır. Bu gün mədrəsənin sərmayəsi naminə ancaq üç yüz rublə sandıqda mevcudu vardır ki, o dəxi mədrəsənin altı aylıq bədəli-icarı deməkdir.

Huseyn Javid1 min
Payız lövhəsi

Fəsillərinpayızı gəldi yenə.

Madina Gulgun19681 min
Yüngül adamlarla

Yüngül adamlarla dostluq eyləmə,Şərabla qızanda onların başı

Mirvarid Dilbazi19891 min
Mişkatu-l-ənvar

Ey düzlüyü sevən, eşqi gəl eyləmə məzəmmət,Zahidlikdə mən görmürəm nicat,üçün əlamət.

Abbasgulu agha Bakikhanov18282 min
Qibtə

Heç kəsə paxıllıq etməmişəm,İstər cavan olsun, istər qoca,

Balash Azeroghlu19712 min
Boğulmayan bir səs

Dağıstandan annəmə məktub*Deyirlər mənə ki, genə hər axşam,

Almas Ildyrym2 min
Arasında

Səhərdən sərvi boylunuGördüm bağlar arasında.

Usta Abdulla1 min
Görməmişəm

Sənin təki siyah telli, gül üzlü,Bu cümlə cahanda mən görməmişəm.

Molla Panah Vagif1 min
Divanəsidi

Gecə-gündüz həsrətini çəkirəm,Xəyalım xəyalın divanəsidi.

Khasta Qasim1 min
Dinəndə yandı dilim

Dinəndə yandı dilim,Dinməyende dil yandı.

Aligulu Gamgusar1 min
Qaşların

Dərs almamış açdım kitab oxudum,Möhtac deyil heç ustaya qaşların.

Ashiq Abbas Tufarqanli1 min
– Bir adam dalınca deyindi yaman!

– Bir adam dalınca deyindi yaman!– Bəs sən nə dedin?

Zeynal Khalil19721 min
Mərd sağ olsun

Fələyin qəhri az deyil,Xeyri ya baxta baxtadı.

Ashiq Heydar1 min
Mədəd

Gecə-gündüz duam budur,Cabbar Cəlildən mədəd.

Molla Juma1 min
II

Orucluqda şeyxlərin məscidində (Veylabadda şeyxi, üsuli, kərimxanı kimi neçə dini fırqələr var və hərəsinin də özünə məxsus məscidi mövcuddur). Əli-Əsgər ağaya pul yığılanda qabaqca qırmızı dəstmala bükülü mənbərə tərəf bir şey göndərilirdi, mənbərin alt pilləsində duran tələbə onu alıb, kəmali-mə’rifət ilə onu açardı və içindən bir parça cındıra bağlı pul və iki cüt ə’la başmaq çıxardıb, qovzardı yuxarı və uca səs ilə çığırardı: «usta Ağabala kərbəlayı Cahangir oğlu kəfşduz bir imperyal və iki cüt başmaq verdi.Başmağın bir cütü Ağa üçün və bir cütü də külfəti üçündür. Allahu-təbarək və tə’ala onu dünyada yer-göy bəlasından hifz eləsin və axirətdə də cənnət hurilərindən məhrum qoymasın! «Amin» səsi məscid ilə bir olardı.

Yusif Vazir Chamanzaminli2 min
Olaydı

Mindim Qıratın belinə,Kaş ki duşmən yüz olaydı

Folk literature1 min
Qit'a 8

شاهی که بدو نازد شاهی به جهانداریخواهند به نور از وی اجرام فلک یاری

Falaki Shirvani1 min
A Qurban

Acı ruzgar döydü ömür qapımı,Qara döndü ağ dövranım, a Qurban!

Ashiq Basti1 min
Adı var, özü yox

(Komediya)*Əhli-məclis

Najaf bey Vazirov18911 min
Gəzdirir

Mənim yarım bu məclisdəDolanıb cağı gəzdirir.

Ashiq Musa1 min
Bakı Dəryası

Nə gözəlsən, ey Bakı dəryası! Və nə xoşbəxtsən, ey Bakı dəryası! Ey Bakı dəryası, ey dəryaların seçilmişi! Ey göllərin padşahı! Nə göl kimi gölsən, ey Bakı dəryası, çünki yer üzündə sənin kimi böyük göl yoxdur, nə dərya kimi dəryasan, ey Bakı dəryası, çünki çəkilib şir kimi durmusan kənarda və heç bir özgə dəryalara qarışmırsan, heç kəs ilə işin yoxdur!Nə gözəlsən, ey Bakı dəryası!

Omar Faig Nemanzadeh19072 min
Düşmüşəm

Bilin, dostlar, çarəsizdir dərdlərim,Qəm içində ahü zara düşmüşəm.

Ashiq Valeh1 min
Müsəlman

Zimistan dolanır, tez gəlir sabah,Əyyam getməz belə mürtəd, müsəlman!

Aghdabanli Qurban1 min
Bilmərəm

Ey dost, sənin bağın cənnət, narın üzə bilmərəm,Ha silkinsəm, dəryan dərin, narın üzə bilmərəm.

Miskin Abdal1 min
Qəzəl: Ey deyən Məcnun hanı, Məcnun mənəm, Leyli gərək

Ey deyən: Məcnun hanı, Məcnun mənəm, Leyli gərək,Surəti-divar çoxdur dəhrdə, mə'ni gərək

Qovsi Tabrizi1 min
Təbrizin

Gör nə əcayib gülü var Təbrizin,Dil-dil ötən bülbülü var Təbrizin,

Anonymous folk poets1 min
Bədbəxt o kimsədir ki...

Fəsli-bahardı keçir idim laləzaridən,Xoş sövt ilə oxurdu, eşitdim həzaridən.

Mirza Ali Mojuz3 min
Baba yurdunda

Beş pərdədəİştirak edənlər:

Abdurrahim bey Hagverdiyev1 min
Başına dolandı

Xəbər gəldi, şah qoruğu talandı,Xəstə cismim yar başına dolandı.

Varkhiyanli Ashiq Mahammad1 min
Ayrıldım

Müjdə deyin düişənlərə,Bu gün mən yardan ayrıldım.

Choban Afghan1 min