Mirzə Ələkbər Sabir: Maarifçilik dövrü
Ey dövlətimin zəvalı oğlum!Ey başı ağır bəlalı oğlum!
Əlminnətü-lillah ki, "Dəbistan" da qapandı!Əlminnətü-lillah ki, "Dəbistan" da qapandı!Bir badi-xəzan əsdi, gülüstan da qapandı!
UçitellərTövqif edilmişdi mağıl Gəncə siyezdi,Olmuşduq əcəb biz dəxi rahət, uçitellər!
Vəqta ki, qopur bir evdə matəmVəqta ki, qopur bir evdə matəm,Təşkil edilir büsati-ehsan,
Mən belə əsrari qana bilmirəmMən belə əsrarı qana bilmirəm,Qanmaz olub da dolana bilmirəm!..
Müəllimlər siyezdiBaş tutdu müəllimlərin iclasi-siyezdi,Ey vay, uçitellər yenə dərkar olacaqdır!..
İki cavablara bir cavabLoğalaşıb, a görməmiş, çox da belə fırıldama!Tərbiyəsiz uşaq kimi boş-boşuna hırıldama!
Soldumu gülzarın, ey Faiqi-Ne’man pəsərSoldumu gülzarın, ey Faiqi-Neman pəsər,Laleyi-ne’manların oldumu xunincigər,
Ey on ki, ülumi-mədənidən xəbərin varEy on ki, ülumi-mədənidən xəbərin var,Yüz dərdi-sərin var;
İFTARDAN BİR GÖFTAR,YA MƏCMUƏDƏN BİR LÖQMƏAtmış niqabi-hüsnin məcmuəyi-təvangər,Məcmuədə düzülmüş eyzən xuruş sərasər,
Bimərhəmət ə’yanlarına şükr, xudaya!Bimərhəmət ə’yanlarına şükr, xudaya!Bu sahibi-milyanlarına şükr, xudaya!
Məktub ("Molla dayı, etmə şərarət belə")Molla dayı, etmə şərarət belə,Ortalığa salma ləcacət belə!..
Töhmət edir qəzetçilər, – məş’əri-nası bir belə!Töhmət edir qəzetçilər, – mə’şəri-nası bir belə!..Özlərinin, inan ki, yox fəhmü zəkası bir belə!..
SəbirTa gəlirik biz də bir az anlayaq, –Məhzəri-irfanda vurur tək səbir.
Barakallah ("Sən beləsənmiş, balam, ay barakallah sənə!")Sən beləsənmiş, balam, ay barakallah sənə!..Fisq imiş əmrin tamam, ay barakallah sənə!..
Olmur, olmasın! ("Ata: Kuçədə tullan, ey oğul, sənətin olmur, olmasın!"A t aKuçədə tullan, ey oğul, sən’ətin olmur, olmasın!
Məsləhət ("Ağrın alım, ay Məşədi Sijimqulu")Ağrın alım, ay Məşəd Sijimqulu,Altmışa yetdin, demə oldun ölü,
Şirvan ("Şe’rimi, Molla dayı, zənbilə salsan, mənə nə?!")Şe’rimi, Molla dayı, zənbilə salsan, mənə nə?!Düşməyib ümdənü səhvən yada Şirvan, mənə nə?!
Bir cibimdə əskinasım, bir cibimdə ağ mənatBir cibimdə əskinasım, bir cibimdə ağ mənat,Olsun, olsun, qoy çox olsun boylə ləzzətli həyat!
AY HARAY!AY HARAY!Ay haray, bir neçə şair, neçə şair kimilər
DOĞRUDOĞRUDoğru deyən olsaydı yalançı usanardı,
Dilbər ("Ey dilbəranə tərzdə cövlan edən cocuq!")Ey dilbəranə tərzdə cövlan edən cocuq!Yeksər musurmanın ürəyin qan edən cocuq!
Bəxtəvər ("Oğlumuz, ay Xansənəm, bir yekə pəlvan imiş!")Oğlumuz, ay Xansənəm, bir yekə pəlvan imiş!Bəxtəvər olsun başın, bəxtimiz oğlan imiş!
Üç arvad ("Ax, bu uşaqlar necə bədzatdılar!")Ax, bu uşaqlar necə bədzatdılar!Lap deyəsən cin kimi bir zatdılar!
Teqlər açar sözlərə görə avtomatik verilib və redaktorlar tərəfindən dəqiqləşdirilir.