Əsərlər
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
İçümdeki ışkum odı nakb itdi yine taşumaCeyhûn dahi oldı hacil bahdı bu kanlu yaşuma
Həqiqətİstəyirəm burada möhtərəm oxucularımız ilə bir az söhbət eləyəm. Hər kəs mənim bu söhbətimə qulaq asmaq istəyir, əvvəl “Tərəqqi” qəzetinin 132-ci nömrəsində ikinci səhifədə əvvəlinci sütunun aşağısında yazılan teleqramı oxusun və mən də hələ bir stəkan çay içməyə məşğul olum, sonra gələk söhbətimizə.Bəli, haman teleqrafın məzmunu budur:
Qəzəl 53پیش از بنای مدرسه و دیر سومناتما با تو بوده ایم در اطوار کاینات
Əlavə 3ای مطلع خوبی رخ چون ماه تمامتبرخاسته غوغای قیامت ز قیامت
Töhfeyi-Sami, bölmə 225که به پدر منسوب است سرور چپانیان و سر خیل بی حیایان و بی باکان بود و بی حیایی او زیاده از آنست که تعریف توان کرد اما کلامش بغایت مقبول و شیرین و سخنان لطایف آمیزش بسی مضحک و رنگین است، در هرات کسب کمال کرده بود و بطریق سیاحت از آنجا بعراق و از عراق به شروان افتاده ندیم مجلس شیخ شاه . پادشاه آنجا شده بود گویند در آن ولا این فقرات را به شیخ شاه عرضه داشت « به تربیت کرده حضرت شاه در کله وجود واقفند نه ایشانرا ایغیری بکمال و نه قسراغی که کسی از آن محظوظ تو اند شد » کذا (!) بهر حال این دو مطلع از اوست :شرمی از سابقه بندگی ما بادش
Dün dolandım başına, söylədi pərvanədi buDün dolandım başına, söylədi pərvanədi bu,Zülfün aldım əlimə, güldü ki, divanədi bu.
Ölümü dərd edənin dərdi böyük, qorxaqdır!Ölümü dərd edənin dərdi böyük, qorxaqdır!Ölümü dərd edən insan nə qədər maymaqdır!
Rübai 149ای آنکه خجستگی تو دادی به همایبا من به وفا و مهربانی به هم آی
Şikayətnamə 11هنگام آنکه صبح صف آسمان شکستاول نفس که زد دم شب در دهان شکست
Zülfün niyə bir an, gözəlim, şanəsiz olmaz?Zülfün niyə bir an, gözəlim, şanəsiz olmaz?Adət belədir, eşq evi biganəsiz olmaz!
Yaxşı bir insan getdiSıramızdan necə gör yaxşı bir insan getdi,Köçdü son mənzilinə, köçdü, Süleyman getdi.
Qəzəl 3579Dinlədim nasehi, divanəliyim artdı yenə,Xəstəyə sanki zəhər verdi o, şərbət yerinə.
Qəsidə 35Nə vara, dövlətə salaram nəzər,Nə də şan-şövkətdən varımdır əsər.
Qəzəl 683امشب از پیش من شیفتهدل دور مرونور چشم منی، ای چشمِ مرا نور ،مرو
Qəzəl 52Yoxdu bu rüsvalığın dərdinə dərman, ey təbib!Eyləmə rüsva özün, həm qəlbimi qan, ey təbib!
Işkun bize iy dilber sermâye-i cân olmışIşkun bize iy dilber sermâye-i cân olmışCân işi ho sehl ola cân ile cihân olmış
Köhnə ilAdətdir, köhnə il qurtaranda və təzə il daxil olanda hamı qəzetlər köhnə ilin müddətində üz verən əhəmiyyətli vüquatı bir-bir yazıb oxuculara bildirirlər. Bu adətə biz də əməl eləyirik.1908-ci ilin ərzində böyük vüquatdan biri budur ki, Avstriya hökuməti Bosniya və Hersək vilayətlərini zəbt eləyib öz məmləkətinə qarışdırıb və Bakının Bülbülə kəndində bir müqəddəs seyid bir lal müsəlmanın dilini açıb danışdırıb. Həmin 1908-ci ildə İranda Səttar xan baş qaldırıb və gəncəli Məmmədovların köməkliyi ilə Azərbaycana sahib olub. Peterburq şəhərində rus xanımlarının yığıncağı baş tutub və hər vilayətin, hər tayfanın arvadlarından o yığıncaqda olublar. Qafqaz xanımları tərəfindən yığıncaqda Gəncə xanımlarından altı nəfər olub və bunlar orada hüquq barəsində çox nitqlər söyləyib. Və molla Məyub yeddi yaşında bir qıza kəbin kəsib bir nəfər molla Əliyə verməyi barəsində…
Qəzəl 58از ما خبر برید بدان عاشقان مست :پیمانه پر کنید، که پیمان ما شکست
Əlavə 17ای «سقاهم ربهم » نام لبتآب حیوان جرعه جام لبت
Töhfeyi-Sami, bölmə 226پدر ایوب ابوالبرکه . از اعیان شهر کش ماوراءالنهرست و در اطراف و اکناف به فضیلت مشهور و در هنر نادره ی دهور، گویند چون این بیتش بنظر امیر علیشیر رسید که :خشک شد کشت امید ما و شد قحط وفا
Ta düşdü dillərə qəmi-eşqin hekayətiTa düşdü dillərə qəmi-eşqin hekayəti,Divanəlikdə tutdu sözüm hər vilayəti.
Bu dünya bir nağıl kimiBu dünya bir nağıl kimi,Az gedirik, üz gedirik.
Rübai 150ای ترک ستمکاره و بیدادگریتو داد رها کنی بیداد گری
Qitə 11زهی شکسته رواق سپهر نیلی راصدای صیت بلندت که در جهان عام است
Eşqin məni döndərdi, gülüm, bülbülə sənsizEşqin məni döndərdi, gülüm, bülbülə sənsiz,Könlüm tutulur, baxsam əgər bir gülə sənsiz.
“Novator”un nitqiÇoxdandır köhnələrlə oturmuram, durmuram,Mənə özümə bənzər dost gərək, qardaş gərək.
Qəzəl 3745Sübh çağı mey kuzədə dalğalanıb gəldi dilə,Sanki bülbüldü, səhər vaxtı qoşur nəğmə gülə.
Qəsidə 75Mərd odur, dərdin əlindən etməsin heç ahü zar,Dərd odur, mərdin yanında daim olsun bərqərar.
Qəzəl 697کجایی؟ ای ز رخت آب ارغوان رفتهمرا به عشق تو آوازه در جهان رفته
Rübai 54Fələk hər işıqlı ulduzla axşamAqillər qəlbinə dağ basır müdam.