Əsərlər
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
اقبال سعادت به ازینت بودیگر لذت علم و درد دینت بودی
Şərbəti-lə’lin ki, derlər çeşmeyi-heyvan onaŞərbəti-lə’lin ki, derlər çeşmeyi-heyvan ona,Ol verir can dəmbədəm üşşaqəvü mən can ona.
Gülsitân u dilsitân ü dûstânGülsitân u dilsitân ü dûstânAndururlar gönlüme hindûstân
ÇuvalBir çuval ki, köhnəldi – o tərəfdən, bu tərəfdən hey başlayacaq yırtılmağa və dəlinməyə.– Ədə, çuval dəlinib, çuvalduzu ver mənə, deşiyi tikim.
Qəzəl 403پهلوی خوانان غزل می خواند دوشاو بخود مشغول و جانها به خروش
Ey sariban, qətarımızı kuyi-yarə çəkEy sariban, qətarımızı kuyi-yarə çək,Rəhm et, bu dağidarləri laləzarə çək.
TürküÖmrümə, günümə şəfəq saçıldı,Gül üzün gülüncə könlüm açıldı.
Qəzəl 6115سر نمی پیچد ز اشک لاله گون مژگان منپنجه با دریای آتش می زند مرجان من
Qəsidə 129مرغ شد اندر هوا رقص کنان صبحدمبلبله را مرغوار وقت سماع است هم
Rübai 184گفتم که: لبت، گفت: شکر میگوییگفتم که: رخت، گفت: قمر میگویی
Girib meyxanəyə, müğ məşrəbilə kim ki, xu eylərGirib meyxanəyə, müğ məşrəbilə kim ki, xu eylər,Olub mö’min, behişti, kafərəm, gər arizu eylər.
Işkını lebün çünki dil ü câna gemişmişIşkını lebün çünki dil ü câna gemişmişBûd ile vücûdın kamusın yana gemişmiş
VodkaMəlumdur ki, İranda bir şəxs istəyəndə ki, onun şəhərdə söhbəti olunsun, şərab içib keyflənib küçəyə çıxır və başlayır özünü o divara, bu divara vurmağa; və çün İranda küçədə keyflənmiş müsəlman bir qəribə şeydir, ona görə şəhərdə hamı onun söhbətini eliyir.Batumda sakin olan müsəlmanlar istəyirlər burada da İran qaydası ilə özlərini məşhur etsinlər, dəxi mülahizə eləmirlər ki, Rusiya küçələrində piyan heç kəsə təəccüb gəlməz. Neçə gün bundan əqdəm burada iranlıların əncüməni-xeyriyyəsinin mənfəətinə sirk oyunu çıxardırdılar. Biletlərin satılmağını əncümən əzası öz öhdəsinə götürmüşdülər. Biletləri çox əziyyət ilə, yalvarmaq ilə iranlılara satdılar. Bilet alanların bəzisi elə ağlıyırdı ki, adamın yazığı gəlirdi. Amma axşam oyun vaxtı övza bilmərrə dəyişilmişdi. Oyunun aralığında müsəlmanlar arağın üstünə belə tökülürdülər, guya Qarabağ əkinlərinin üstə çəyirtgə tökülür.Gündüz ağlıyıb “vallah, bir manatdan artıq pulum yoxdur” – deyən müsəlmanlar pulları ciblərindən qat-qat çıxardıb vodkasatana verirdilər.
Qəzəl 405بادهام صافست و مطرب صاف و ساقی صاف صافبا سه صاف این چنین کس در نیاید در مصاف
Sərv hərçənd rüunətdə qədin tayı degilSərv hərçənd rüunətdə qədin tayı degil,Bu qədər var, sənin kimi o hərcayi degil.
Yaşamaq indi gərəkBaxma ki, yerdə ələm, göydə bulud var, qardaş,Bir foğan bəslənilir, çünki sükut var, qardaş!
Qəzəl 6197سرشک تلخ را مشک بود صاحب اثر کردنوگرنه سهل باشد آب شیرین را گهر کردن
Qəsidə 145در این دامگاه ارچه همدم ندارمبحمدالله از هیچ غم غم ندارم
Mürəbbeآن سرو سهی چه نام دارد؟کان قامت خوش خرام دارد
Sərvi-azad qədinilə mana yeksan görünürSərvi-azad qədinilə mana yeksan görünür,Nəyə sərgəştə olan baxsa, xuraman görünür.
Yüz câdûlıh kılur sanemâ aya gözlerünYüz câdûlıh kılur sanemâ aya gözlerünBen umaram ki ya'nî bini aya gözlerün
Bosna və Hersək məsələsiUşaqlıqda mənim başımın hər yeri qırxılırdı, amma tamam kəlləmdə bir qədər tük qalırdı. Bunun adına kakil deyirlərdi. Mənim kakilim çox uzun idi. Bir də qulağıma qızıldan sırğa kimi bir şey taxmışdılar, adına heydəri deyirlərdi. Mənim anam nəzir eləmişdi ki, mən yeddi yaşa çatanda məni aparsınlar Bakıda Bibiheybətə, kakilimi orada qırxdırsınlar, heydərini də orada açsınlar… Bir gün qulağımda heydəri çıxmışdım küçə qapısına, gördim bir nəfər yekə oğlan gəldi əlində taxtadan yonulmuş bir at. Mənə dedi: “Ala bax, bağışlayıram sənə, gör nə yaxşı atdı!” Mən bunu görcək sevinə-sevinə atı aldım, o oğlan atı verdi əlimə, əlin uzatdı qulağımdan heydərini çıxartdı. Amma mənim heydəri nə vecimə gəlir. Çox şad əlimdə at getdim evə. Anam məni görcək dedi: “Adə, o at nədi?” Dedim: “Küçədə bir əmi verdi”. Dedi: “Vay başı daşdı, hanı heydərin?” Dedim: “Əmi apardı”. Anam qışqırdı, bağırdı, nənəm gəldi, xalam gəldi, bibimə adam getdi. Qərəz, bir qiyamət qopdu ki, gəl ki görəsən. Amma indiki kimi mənim yadımdadır ki, o küy-kələk, o qiylüqal heç mənim qulağıma girmirdi. Mən ancaq at ilə məşğul idim, onu oynadırdım. Vaqeən gərək də elə olaydı, çünki onda mənə oyuncaq lazım idi, iqruşka ilə şad olurdum. Bu qalsın burada.Əmiri-Əfğanıstan öz səyahətnaməsində yazır: Vəqta ki mən Əfğanıstandan qaçıb Əmiri-Buxaraya pənah apardım, Əmirin gözü mənim yanımda olan bir gözəl oğlana düşdü, istədi onu mənim əlimdən alsın. Bunun üstündə aramız pozuldu. Buxaradan getməli olduq. Mənim müqərriblərimdən dedilər ki, gedək Səmərqəndə, Rusa pənah aparaq. Mən dedim: Bu necə ola bilər: olar kafir, biz müsəlman? Dedilər: Doğrudur, rus kafirdir, amma müsəlmanlığın rəvacına bizdən artıq çalışır. Dedim: Necə? Dedilər: Səmərqəndi ki təzə alıb, orada car çəkdirib ki, hər kəs cümə namazına gəlmə sə iyirmi beş manat cəriməsi var.
Qəzəl 408بآرزوی تو در خاک می روم، در خاکبجست و جوی تو از خاک برجهم چالاک
Dedim ki, yarə qəmi-hicr dasitanı yazımDedim ki, yarə qəmi-hicr dasitanı yazım,Məlalü dərdi-dili-zarü natəvanı yazım.
Qara dənizSənin üstündə buludlar çağlar,Yıldırımlar qopar altında sənin!
Qəzəl 6362گشتم غبار و غیرت ناورد من هماندر چشم خصم خاک زند گرد من همان
Qəsidə 219جان سگ دارم به سختی ورنه سگجان بودمیاز فغان زار چون سگ هم فرو ناسودمی
Qəzəl 4قراری چون ندارد جانم اینجادل خود را چه میرنجانم اینجا؟
Xaki-rəh etdi aşiqi-miskini ol həvəsXaki-rəh etdi aşiqi-miskini ol həvəsKim, paybusi-yarə qaçan bula dəstrəs.
Aceb cânum gibi bir cânı yoh mıAceb cânum gibi bir cânı yoh mıBu ışkuna yananun cânı yoh mı