Əsərlər
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
معنبر شبی محفلی ساختمبنا بر طرب طرحی انداختم
Tök!– Tök, mən ölüm tök, şəriət sahibinə qurban olum: namazımı öz vaxtında qılıram, orucumu tuturam, bu bir stəkan çaxırımı da, əlbəttə, Allah mənə bağışlar, günah yazmaz. Götür, götür stəkanı. Sağ ol, içirəm sənin sağlığına!Ata və anam sitayiş etdiyi dini mən də müqəddəs tuturam və arzu edirəm ki, cəmi müsəlman qardaşlarım Allah-taala göstərdiyi yolla gedib müsəlmançılıqda bərqərar olsunlar. Amma bununla bərabər, piş əzvəqt camaatımızın tərəfindən üzr istəyirəm və şəriət sahibinə iltica edirəm ki, bir para ümmətlərinin günahından keçib, qeyri mömün qardaşlara bağışlasın.
Ağızun anar olur isem ağızum sulanurAğızun anar olur isem ağızum sulanurLebünle dişlerün içün dahi gözüm sulanur
Qəzəl 82از لطف دوست سکه دولت بنام ماستاقبال یافتیم و سعادت غلام ماست
Mişkin saçın hər tarəsin iki cahana verməzəmMişkin saçın hər tarəsin iki cahana verməzəm,Lə’lin vüsalın bir nəfəs min dadlu cana verməzəm.
Töhfeyi-Sami, bölmə 369قاضی زاده ی زواره ی عراق است و خود نیز مدتی بآن امر خطیر اقدام مینمود، اما در این ولا ترک آن کرده خود را در زمره ی شعرا داخل ساخته است و در طلب علم زحمتی کشیده و می کشد و در شعر طبعش خالی از انگیزی نیست این چند بیت از اشعار آن شریعت وقار است :خوش آنکه بر سر کویت گذر توانم کرد
Zülm etmə deməm mən sənə ey dilbəri-novşadZülm etmə deməm mən sənə ey dilbəri-novşad,Bir üzri-sitəmlə nola qılsan məni dilşad,
Hüsnündə həyat var, səsində dad varHüsnündə həyat var, səsində dad var,Siz onu ən canlı bir əməl sayın.
Bir nəfər əhli-vəfa min bivəfadən yaxşıdır!Bir nəfər əhli-vəfa min bivəfadən yaxşıdır!Bir sədaqət əhli min əhli-riyadən yaxşıdır!
Qəzəl 1834Söz onun tərifinə səy ilə imkan tapdı,Tuti aynanı görüb, söhbətə meydan tapdı.
Qəsidə 204الوداع ای کعبه کاینک وقت هجران آمدهدل تنوری گشته و زو دیده طوفان آمده
Qəzəl 136گو: هر که در جهان به تماشا روید و گشتما را بس این قدر که: به ما دوست بر گذشت
Rübai 6ای زلف تو سرمایه رسوایی ماعشق تو بهار گل شیدایی ما
İmtahanAxır vaxtlarda yenə bu cür söhbətlər tez-tez aralığa qoyulur ki, Qafqazda bir mədrəseyi-ruhaniyyə açmaq lazımdır ki, orada oxuyub qurtaran mollalar Avropa elmlərindən bir növ xəbərdar olsunlar. Və bu cür mədrəsəni müsəlman camaatı üçün mənfəətli qələmə verirlər və bu cür sözləri də danışanlar özlərini müsəlmanların xeyirxahlarına oxşatmaq istəyirlər.Əgər biz bu əmrə etiqad eləsək, əgər biz bunu təsdiq eləsək ki, Qafqaz mollalarımız bir əlahiddə mədrəsəyə möhtacdırlar, onda gərək biz bunu da boynumuza alaq ki, guya xudanəkərdə, belə məktəb qurtarmayan ruhanilərimiz – naqisdirlər.
Leblerünün suyı sülâf mıdurLeblerünün suyı sülâf mıdurMey dahi ya'nî böyle sâf mıdur
Qəzəl 85بر ما بناز می گذری، این چه عادتست؟در حال ما نمی نگری، این چه عادتست؟
Mehri-rüxün tabına düşdü könül yanədirMehri-rüxün tabına düşdü könül yanədir,Şəm’ə düşən narına yansa gərək, ya nədir?
Töhfeyi-Sami, bölmə 371از ولایت خراسان است این مطلع از اوست :تا زلف دو تای تو بلای دل ما شد
Bülbüli-dil gülşəni-rüxsarın eylər arizuBülbüli-dil gülşəni-rüxsarın eylər arizu,Tutiyi-can ləli-şəkkərbarın eylər arizu,
Hər mərdin könlündə bir imanı varHər mərdin könlündə bir imanı var,İmanı olmayan mərd ola bilməz.
Sənin kimi, gözəlim, gülüzarımız vardırSənin kimi, gözəlim, gülüzarımız vardır,Xəzanə dönməyəcək novbaharımız vardır.
Qəzəl 1868باد بهار سلسله جنبان صحبت استموج شراب دام پریزاد عشرت است
Qəsidə 219جان سگ دارم به سختی ورنه سگجان بودمیاز فغان زار چون سگ هم فرو ناسودمی
Qəzəl 141ای حلقه کرده دلها در حلقهای گوشتچون موی گشته خلقی ز آن موی تا به دوشت
Saqinamə, fəsil 7شبی محفلی داشتم پر سروربه بزمم چراغ می افکنده نور
MüsəlmançılıqHər kəs Tiflisdədir və hər kəs ki, axır vaxtlarda müsəlman və rus qəzetlərini oxuyur, – o bilir ki, Tiflisdə müsəlman məhəlləsində müsəlman camaatından ötrü bir teatr qayrılır və bu binanı qoyan və əmələ gətirən Yusifbəy Tahirovdur.Bu xüsusda Tahirov cənablarının tərifini qəzetlərdə hamı gərək oxumuş ola. Mən də oxumuşam və bir dəfə də yox, beş dəfə, on dəfə. Nə bilim, hər gün yerindən durursan və qəzeti əlinə alıb görürsən ki, yazılıb teatr belə oldu, Yusifbəy Tahirov elə oldu.
Eşq əhli yari yolına məstanə gərəkdürEşq əhli yari yolına məstanə gərəkdür,Sevdüginün eşigini yastana gərəkdür.
Qəzəl 88جاودان، هرکه ترا دید بعالم شادستعاشق روی تو از هر دو جهان آزادست
Səba zülfün nəsimindən cahanı cümlə can etdiSəba zülfün nəsimindən cahanı cümlə can etdi,Dəmindən gör səba zülfün ki, nə canlar rəvan etdi.
Töhfeyi-Sami, bölmə 375مردی یتیم و عاشق پیشه، استر آبادیست و شب گرد روزی رقیبی باو رسیده بیکدیگر افتادند و به تیغ تیز با یکدیگر بنیاد جنک کردند و بزخم تیغ بیدریغ هر دو از پای در آمدند و مضمون این بیت به فعل آوردند :بکشید تیغ تیز و بکشید یکدگر را