Mirvarid Dilbazi
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Saralan yarpaq düşəcək,Bu hökmüdür təbiətin.
Müşfiqi öldürdülərMüşfiqi öldürdülərQarlı bir qış səhəri
Nənəmiz, babamız yurd salan yerdəNənəmiz, babamız yurd salan yerdəDolaşmaq qismətim olarmı bir də?
Tək ağacXalqıma ithaf*Buludlar çaxnaşır göyün üzündə,
Boz külümdənAramızda Qara dənizGörünmür ucu, bucağı,
Unudulmaz Zərifə xanımın əziz xatirəsinəO ağıl, o kamal, sədaqət rəmziBənövşə fəslində tərk etdi bizi.
Həsrətəm sizəEy gözümün yaşı,Sinəmin dağı,
KörpələrBilgəh qəbiristanındaMuncuq kimi düzülüb
Məsul işMəsul işə qoyuldunOğul, işin mübarək!
KəşflərGilyətin bıçağı düzəltdi biriÜlgücü başları kəssin bir anda.
EvimdəEvimdə nə gülüş var,Nə şadlıq var,
NiyəGözlərin niyə doldu?Könlümdə tufan oldu.
Biz od üstündə doğulduqMən ölümlər və sürgünlər, qadağanlar, milli qırğınlar və soyğunlar, milli təhqirlər, milli əsarət görmüş nəslin nümayəndəsiyəm. Uşaqlığım zəhərə batırılmış badam içinə oxşayır. Gəncliyim, ahıllığım, qocalığım kəşməkəşli illərdən keçib. Atamın şəhid olmasıyla doğma kəndimizdən, buz bulaqlı meşələrimizdən ayrılıb, anamızın göz yaşlarını qəlbimizə axıda-axıda bacımla mənim Daş Salahlı və şəhər həyatımız başlayıb.Lakin milli dərdlərimiz daha böyük olub. Müsavat hökumətinin qurulduğu günlərin sevinci, süqutunun kədəri, 20-ci ildə kəndlərimizə qəfil erməni hücumları, az ömürlü, iztirablı qaçqın günlərimiz bir-birini əvəz edib.
Od söndü, külüm qaldıDilim var, sözüm hanı?Adım var, özüm hanı?
AzərbaycanımTorpağı – türbət,Suları – şərbət,
Od ələnərGöyərməz qovrulmuş buğda,Bar verməz bağbansız bağ da.
YüngüllükYüngüllük insana böyük kədərdir,Burda hər nə varsa, gəldi-gedərdir.
Yüngül adamlarlaYüngül adamlarla dostluq eyləmə,Şərabla qızanda onların başı
NizamiNizami, sən neçə şah yola saldın,Kamal dünyasının şahı sən oldun.
Əliağa VahidəVahid! Eldə əziz şairimiz,Adı hər dildə əziz şairimiz!
Bəxtimlə söhbətOturmuşdum bir gün bəxtdən gileyli,Gözümdə, könlümdə şikayət meyli.
SənsizŞər qarışır,İşıqla qaranlıq yarışır...
Ey bixəbərEy bixəbər!Mən səni sevdiyim qədər
Qəhqəhə iləMən qəmliyəm,Sən daim şən.
Od üstündə çiçək bitməzSən o tayda,Mən bu tayda,
Yaz dumanıBu duman yaz dumanıdırOyanır yatmış torpaqlar.
Qapımı döyürlərÜrəyim bir parça ətlə qan deyil,Qış susqun,
TarizənYatmış həsrətimi bəsdir, oyatma!Köhnə havaları çalma tarizən!
V pərdəXətib oğlu qəmlərə batmış, oturub intizarlı Məhsətini gözləyir.*Məhsəti içəri girir, Xətib oğlu onun əllərini köksünə basıb soruşur:*
Haqq və ədalət!Bu bəlkə bir quru sözmüş,İnsan dar ayaqda ədalət gəzmiş.