Türkiyə məşrutəsinin keçmişindən

Türkiyə sultanlarına hələ XVIII əsrdə aydın olmuşdu ki, ümumiyyətlə, dövlət quruluşunda və xüsusilə-hərbi təsisatda olan anomaliya Türkiyənin mədəni inkişafını və habelə işğalçılıqdakı müvəffəqiyyətli hərəkətini ləngidir.Böyük sərkərdələr Napalyon və Suvorov bütün dünyaya səs saldıqları zaman, onlardan birincisinin müzəffər qoşunları Misrə, digərininkilər isə Qərbi Avropaya hücum etdikləri zaman, nəhayət, türk qoşunları Avstriya və Rusiyanın birləşmiş qoşunları tərəfindən Serbiya və Rumıniyada büsbütün darmadağın edildikləri zaman dahi Sultan Səlim salis çox aydın başa düşdü ki, onun dövründəki dövlət quruluşu Türkiyə imperiyasını açıq-aşkar uçuruma doğru aparmaqdadır.

Jalil Mammadguluzadeh8 min
Niçe bir ışkı odı bini yahar

Niçe bir ışkı odı bini yaharNiçe sevdâ-yı zülfi başa kahar

Kadi Burhan al-DinGhazal1 min
Ghazal 768

دوری ز خلق، باغ و بهارست پیش مادامان دشت، دامن یارست پیش ما

Saib TabriziGhazal1 min
Ghazal 309

سرمستم و تشنه، آب دردهآن آتش‌گون گلاب درده

Khaqani Shirvani1 min
Ghazal 198

دلم جز تو آهنگ یاری نکردبه غیر از تو میل کناری نکرد

Awhadi Maraghai1 min
Ey müsəffa şişeyi-cövlaneyi-firuzəfam

Ey müsəffa şişeyi-cövlaneyi-firuzəfam,Mə’dəni-yaquti-səhba, gülbüni-gülbərgi-cam!

FuzuliQasida3 min
Cümə günləri

Biz müsəlman tayfası bir söz danışanda heç o sözün dalını-qabağını fikirləşmirik. Elə məsələn, indi mən özüm də bu sözləri yaza-yaza nə dalını fikirləşirəm, nə qabağını: elə ha zora salıb yazıram və heç fikir eləmirəm ki, görək axır bu sözləri yazmaqdan nə fayda? Görək bu sözləri kim oxuyacaq və kimə lazımdı və nəyə lazımdı ki, oxusunlar və niyə də oxusunlar və nə səbəbə gözlərinin nurunu töküb oxusunlar və nə cəhətə “İxtiyarat” kimi kitabları qoyub bu cür cəfəngiyatı oxusunlar? Deyəsən, bir az uzun oldu.Biz müsəlman tayfası bir söz danışanda heç istəmirik o sözün dal-qabağını fikirləşək. Məsələn, biz deyirik cümə günlərini tətil eləyək və dükanlarımızı bağlayaq və alış-verişə məşğul olmayaq.

Jalil Mammadguluzadeh4 min
Sen ganîsin âşıkun dervîş mi

Sen ganîsin âşıkun dervîş miı-dıl u sevdayı vu dıl-rış mı

Kadi Burhan al-DinGhazal1 min
Ghazal 792

آمد خزان و تر نشد از می گلوی مارنگی درین بهار نیامد به روی ما

Saib TabriziGhazal1 min
Ghazal 333

تا بیش دلم خراب داریدل بیش کند ز جان‌سپاری

Khaqani Shirvani1 min
Ghazal 200

دوش بگذشت و دل از دور تماشایی کردامشبم حسرت او دیده چو دریایی کرد

Awhadi Maraghai1 min
Yenə dəşt sərsəbzdir, fəsl xürrəm

Yenə dəşt sərsəbzdir, fəsl xürrəm,Cahan bitəkəllüf, təkəllüfdə aləm.

FuzuliQasida2 min
Müsəlmanların “millət duması”

Ramazan ayının əvvəllərindən başlanmış axırına qədər Qafqazın və İranın cəmi uyezd və quberniyasında, hətta 6 evlidən ibarət olan qəryəsində də millət duması namında bir şura olacaqdır.Qərardadlar:

Jalil Mammadguluzadeh4 min
İy kemâlin isdeyen noksân degül midür sana

İy kemâlin isdeyen noksân degül midür sanaKâmum düdükleri ihsân degül midür sana

Kadi Burhan al-DinGhazal1 min
Ghazal 806

از زخم زبان نیست گزیر اهل رقم رابی چاک که دیده است گریبان قلم را؟

Saib TabriziGhazal1 min
Ghazal 339

آن لعل شکر خنده گر از هم بگشاییحقا که به یک خنده دو عالم بگشایی

Khaqani Shirvani1 min
Ghazal 203

پیری که پریرم ز مناجات بر آورددی مست و خرابم به خرابات برآورد

Awhadi Maraghai1 min
Sün’i-Həq kim, yox ikən aləmi etmiş peyda

Sün’i-Həq kim, yox ikən aləmi etmiş peyda,Ondan almış əsəri-nəzm nizamın əşya.

FuzuliQasida2 min
Mozalan bəyin səyahətnaməsi

Oxucularımıza xəbər veririk ki, bu günlərdə yoldaşımız Mozalan bəy çıxacaq səyahətə. Tiflisdən gedəcək Gəncəyə və Gəncə şəhərlərini gəzəndən sonra gedəcək İrəvan quberniyasına və oranın şəhərlərini ziyarət edib Kars tərəfindən Ax, alkələk və Axalsix yolu ilə keçəcək Batuma, ordan şimal tərəfini gəzib və Rusiya tatarları ilə görüşüb qayıdacaq Bakıya, ordan gedəcək Xorasana, Tehrana və Təbrizdən Culfa yolu ilə qayıdıb gələcək Tiflisə.Bu yerləri gəzdikcə Mozalan bəy səfərnamə yazacaq və hər həftə göndərəcək idarəmizə ki, çap edək.

Jalil Mammadguluzadeh1 min
Atma yüreğe gamzen ohın kan degül midür

Atma yüreğe gamzen ohın kan degül midürHer dem bu kasdın eyledügün cân degül midür

Kadi Burhan al-DinGhazal1 min
Ghazal 856

نیست غم نان و آب، گوشه نشین رادر رحم آماده است رزق، جنین را

Saib TabriziGhazal1 min
Ghazal 345

چه کردم کاستین بر من فشاندیمرا کشتی و پس دامن فشاندی

Khaqani Shirvani1 min
Ghazal 209

تیر از کمان به من اندازدعشق از کمین چو برون تازد

Awhadi Maraghai1 min
Götürdü bad bürqə’ çöhreyi-gülbərgi-xəndandan

Götürdü bad bürqə’ çöhreyi-gülbərgi-xəndandan,Gətirdi aləmi mürği-çəmən əfqanə əfqandan.

FuzuliQasida3 min
Abunə dəftərimiz açıldı

Bu gün qəmər əqrəb bürcündə xaric olmaq münasibətilə fürsəti qənimət və saatı xoş bilib abunə dəftəri açdıq. Bu gələn ilin müddətində də köhnə sayaq ilə nağıl və məsələ yazmağa və ilanqurbağa şəkli çəkməyə məşğul olub əlimizdən gələn qədər çalışsaydıq və lakin burası var ki, övzai-kəvakib təğyir tapdıqca və ilin fəsilləri dəyişdikcə biz də buna müvafiq hərdənbir məsləkimizi dəyişəcəyik. Artıq səyimiz bunda olacaq ki, hamı müsəlman qardaşları özümüzdən razı edib heç bir kəsin nə yaxşılığını və nə pisliyini danışmayaq. Əzqəza əgər danışsaq da inşallah, yaxşıların da, pislərin də yaxşılığını danışacayıq və heç şeydən də şikayətçi olmuyacayıq, zira:Məkon zi gərdişi-giti şikayət,

Jalil Mammadguluzadeh2 min
Bilimez bini ki dilber neyile yaha oda

Bilimez bini ki dilber neyile yaha odaNey ü defden meded ister ney ile yaha oda

Kadi Burhan al-DinGhazal1 min
Ghazal 874

گرچه ذراتند یکسر میهمان آفتابکم نگردد ذره ای نعمت ز خوان آفتاب

Saib TabriziGhazal1 min
Ghazal 357

بانگ آمد از قِنینه که‌آباد بر خرابیدریاب کار عشرت گر مرد کار آبی

Khaqani Shirvani1 min
Ghazal 211

چون گره بر سر آن زلف دو تاه اندازدمشک را خوارتر از خاک به راه اندازد

Awhadi Maraghai1 min
Afərin, ey saneyi-tənpərvəri-canafərin!

Afərin, ey saneyi-tənpərvəri-canafərin!Xaliqül-əşya, ilahül-xəlq, rəbbül-aləmin!

FuzuliQasida1 min