Works
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Türkiyə sultanlarına hələ XVIII əsrdə aydın olmuşdu ki, ümumiyyətlə, dövlət quruluşunda və xüsusilə-hərbi təsisatda olan anomaliya Türkiyənin mədəni inkişafını və habelə işğalçılıqdakı müvəffəqiyyətli hərəkətini ləngidir.Böyük sərkərdələr Napalyon və Suvorov bütün dünyaya səs saldıqları zaman, onlardan birincisinin müzəffər qoşunları Misrə, digərininkilər isə Qərbi Avropaya hücum etdikləri zaman, nəhayət, türk qoşunları Avstriya və Rusiyanın birləşmiş qoşunları tərəfindən Serbiya və Rumıniyada büsbütün darmadağın edildikləri zaman dahi Sultan Səlim salis çox aydın başa düşdü ki, onun dövründəki dövlət quruluşu Türkiyə imperiyasını açıq-aşkar uçuruma doğru aparmaqdadır.
Niçe bir ışkı odı bini yaharNiçe bir ışkı odı bini yaharNiçe sevdâ-yı zülfi başa kahar
Ghazal 768دوری ز خلق، باغ و بهارست پیش مادامان دشت، دامن یارست پیش ما
Ghazal 309سرمستم و تشنه، آب دردهآن آتشگون گلاب درده
Ghazal 198دلم جز تو آهنگ یاری نکردبه غیر از تو میل کناری نکرد
Ey müsəffa şişeyi-cövlaneyi-firuzəfamEy müsəffa şişeyi-cövlaneyi-firuzəfam,Mə’dəni-yaquti-səhba, gülbüni-gülbərgi-cam!
Cümə günləriBiz müsəlman tayfası bir söz danışanda heç o sözün dalını-qabağını fikirləşmirik. Elə məsələn, indi mən özüm də bu sözləri yaza-yaza nə dalını fikirləşirəm, nə qabağını: elə ha zora salıb yazıram və heç fikir eləmirəm ki, görək axır bu sözləri yazmaqdan nə fayda? Görək bu sözləri kim oxuyacaq və kimə lazımdı və nəyə lazımdı ki, oxusunlar və niyə də oxusunlar və nə səbəbə gözlərinin nurunu töküb oxusunlar və nə cəhətə “İxtiyarat” kimi kitabları qoyub bu cür cəfəngiyatı oxusunlar? Deyəsən, bir az uzun oldu.Biz müsəlman tayfası bir söz danışanda heç istəmirik o sözün dal-qabağını fikirləşək. Məsələn, biz deyirik cümə günlərini tətil eləyək və dükanlarımızı bağlayaq və alış-verişə məşğul olmayaq.
Sen ganîsin âşıkun dervîş miSen ganîsin âşıkun dervîş miı-dıl u sevdayı vu dıl-rış mı
Ghazal 792آمد خزان و تر نشد از می گلوی مارنگی درین بهار نیامد به روی ما
Ghazal 333تا بیش دلم خراب داریدل بیش کند ز جانسپاری
Ghazal 200دوش بگذشت و دل از دور تماشایی کردامشبم حسرت او دیده چو دریایی کرد
Yenə dəşt sərsəbzdir, fəsl xürrəmYenə dəşt sərsəbzdir, fəsl xürrəm,Cahan bitəkəllüf, təkəllüfdə aləm.
Müsəlmanların “millət duması”Ramazan ayının əvvəllərindən başlanmış axırına qədər Qafqazın və İranın cəmi uyezd və quberniyasında, hətta 6 evlidən ibarət olan qəryəsində də millət duması namında bir şura olacaqdır.Qərardadlar:
İy kemâlin isdeyen noksân degül midür sanaİy kemâlin isdeyen noksân degül midür sanaKâmum düdükleri ihsân degül midür sana
Ghazal 806از زخم زبان نیست گزیر اهل رقم رابی چاک که دیده است گریبان قلم را؟
Ghazal 339آن لعل شکر خنده گر از هم بگشاییحقا که به یک خنده دو عالم بگشایی
Ghazal 203پیری که پریرم ز مناجات بر آورددی مست و خرابم به خرابات برآورد
Sün’i-Həq kim, yox ikən aləmi etmiş peydaSün’i-Həq kim, yox ikən aləmi etmiş peyda,Ondan almış əsəri-nəzm nizamın əşya.
Mozalan bəyin səyahətnaməsiOxucularımıza xəbər veririk ki, bu günlərdə yoldaşımız Mozalan bəy çıxacaq səyahətə. Tiflisdən gedəcək Gəncəyə və Gəncə şəhərlərini gəzəndən sonra gedəcək İrəvan quberniyasına və oranın şəhərlərini ziyarət edib Kars tərəfindən Ax, alkələk və Axalsix yolu ilə keçəcək Batuma, ordan şimal tərəfini gəzib və Rusiya tatarları ilə görüşüb qayıdacaq Bakıya, ordan gedəcək Xorasana, Tehrana və Təbrizdən Culfa yolu ilə qayıdıb gələcək Tiflisə.Bu yerləri gəzdikcə Mozalan bəy səfərnamə yazacaq və hər həftə göndərəcək idarəmizə ki, çap edək.
Atma yüreğe gamzen ohın kan degül midürAtma yüreğe gamzen ohın kan degül midürHer dem bu kasdın eyledügün cân degül midür
Ghazal 856نیست غم نان و آب، گوشه نشین رادر رحم آماده است رزق، جنین را
Ghazal 345چه کردم کاستین بر من فشاندیمرا کشتی و پس دامن فشاندی
Ghazal 209تیر از کمان به من اندازدعشق از کمین چو برون تازد
Götürdü bad bürqə’ çöhreyi-gülbərgi-xəndandanGötürdü bad bürqə’ çöhreyi-gülbərgi-xəndandan,Gətirdi aləmi mürği-çəmən əfqanə əfqandan.
Abunə dəftərimiz açıldıBu gün qəmər əqrəb bürcündə xaric olmaq münasibətilə fürsəti qənimət və saatı xoş bilib abunə dəftəri açdıq. Bu gələn ilin müddətində də köhnə sayaq ilə nağıl və məsələ yazmağa və ilanqurbağa şəkli çəkməyə məşğul olub əlimizdən gələn qədər çalışsaydıq və lakin burası var ki, övzai-kəvakib təğyir tapdıqca və ilin fəsilləri dəyişdikcə biz də buna müvafiq hərdənbir məsləkimizi dəyişəcəyik. Artıq səyimiz bunda olacaq ki, hamı müsəlman qardaşları özümüzdən razı edib heç bir kəsin nə yaxşılığını və nə pisliyini danışmayaq. Əzqəza əgər danışsaq da inşallah, yaxşıların da, pislərin də yaxşılığını danışacayıq və heç şeydən də şikayətçi olmuyacayıq, zira:Məkon zi gərdişi-giti şikayət,
Bilimez bini ki dilber neyile yaha odaBilimez bini ki dilber neyile yaha odaNey ü defden meded ister ney ile yaha oda
Ghazal 874گرچه ذراتند یکسر میهمان آفتابکم نگردد ذره ای نعمت ز خوان آفتاب
Ghazal 357بانگ آمد از قِنینه کهآباد بر خرابیدریاب کار عشرت گر مرد کار آبی
Ghazal 211چون گره بر سر آن زلف دو تاه اندازدمشک را خوارتر از خاک به راه اندازد
Afərin, ey saneyi-tənpərvəri-canafərin!Afərin, ey saneyi-tənpərvəri-canafərin!Xaliqül-əşya, ilahül-xəlq, rəbbül-aləmin!