Works
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Mən işlər barədə səninlə müfəssəl danışmaq istərdim, lakin indi bu kağızın verdiyi imkan dairəsində bir neçə söz deyəcəyəm.Birincisi, Dövlət bankı sənin üçün üç min manat kredit açıb. Hüseynbəyov (hesab komitəsinin üzvü) məsləhət görür ki, sən, heç olmazsa, qonşu mülkədarlardan veksellər alasan. O, söz verir ki, sənin heç olmazsa İbiş bəy, yaxud İbiş bəy kimi başqa bir bəy, ya da Hindarx tacirləri tərəfindən imzalanmış veksellərini buraxdırsın. Əlbəttə, sən onlara iltizamnamə verə bilərsən ki, bu veksellərin pulunu sən özün ödəyəcəksən (ona görə ki, onlar miras haqqında narahat olmasınlar). Mən sənə reyestrli dörd veksel göndərirəm. Veksellərdə (arxa tərəfdə) sən öz adını, familiyanı, yəni “Həmidə xanım Cavanşir-Məmmədquluzadə” yazacaqsan. Mətnin altında isə İbiş bəy, yaxud bir başqası (yuxarıda dediyim kimi) öz ad və familiyasını yazacaqdır. Reyestrdə də sən öz adını və ikimərtəbəli familiyanı yazıb, vekselləri və reyestrin birini mənə göndərəcəksən. Mən K. bankının reyestrini də sənə göndərmişdim. Onu da qırmızı xaç işarəsi qoyulan yerdə imzalayıb göndər, reyestrin qalan bəndlərini mən özüm dolduraram. Çalış 500 manatlıq bir veksel göndərəsən, çünki, fevralın 15-də Bıxovun 300 manatlıq, fevralın 20-də isə 200 manatlıq vekselinin vaxtıdır.
İrdi kara denize bu göz kanıİrdi kara denize bu göz kanıGörmeğe güneş yüzüni göz kanı
Ghazal 1017از پریشان خاطری دلهای حیران فارغ استدیده قربانی از خواب پریشان فارغ است
Qasida 5طفلی هنوز بستهٔ گهوارهٔ فنامرد آن زمان شوی که شوی از همه جدا
Ghazal 274هزار نامه نوشتم، یکی جواب نیامدبه سوی ما خبر او به هیچ باب نیامد
Dürcdür ləli-rəvanbəxşin, düri-şəhvar ləfzDürcdür ləli-rəvanbəxşin, düri-şəhvar ləfz,Dürcdən dürlər tökərsən eyləsən izhar ləfz.
Əzizim Məmmədəli! (7 mart 1912)Çoxdandır ki, istəyirəm sənə kağız yazam, bu gün-sabaha salıram.Mirzağa Əliyev məni ikinci dəfə aldatdı və ona göndərilən jurnaldan bir qəpik də göndərmə [di] və on dəfə də Əsədullah Axundova yalan söylədi ki, Sidqinin yanında [... ] manat poçtnan göndərmişəm. Mən buralarda poçtdan xəbər alıram, amma deməginən orada Mirzağa fəxr eləyir ki, xalqa hiylə eləməyi hamıdan yaxşı bilir. Düşəndə yoldaşlarına giley elə. Göyərçini də görəndə de ki, mən Mirzağaya bir manatlıq jurnal etibar eləyib göndərməzdim, məhz onun xatirəsi üçün göndərdim. Əgər o da ərinin bicliklərinə şərik olur, dəxi sözüm yoxdur.
Işk kala mı dile ya câna mıIşk kala mı dile ya câna mıIşk eri cân virmege yacana mı
Ghazal 1019در دل هر کس بود درد طلب در منزل استآب در گوهر ز بی تابی به دریا واصل است
Qasida 16ای رای تو صیقل اختران راافسر توئی افسر سران را
Ghazal 279رخ تو به جز جور و خواری ندانددل من به جز بردباری نداند
Ey kəmanəbru, şəhidi-navəki-müjganinəmEy kəmanəbru, şəhidi-navəki-müjganinəm,Bulmuşam feyzi-nəzər səndən, sənin qurbaninəm.
Əziz Həmidə! (1913)Heç kəsə demə ki, sənə bu cür teleqramlar göndərirəm: məni başa düşməzlər və elə güman elərlər ki, mən sənin yanında lovğalanıram.Sənin Cəlilin
La'line gönül turre zülüf ile gözeldeLa'line gönül turre zülüf ile gözeldeÇâre ne durur çünki degüldür bu göz elde
Ghazal 1035با لب خاموش حفظ آه کردن مشکل استاز گره این رشته را کوتاه کردن مشکل است
Qasida 23مرا ز هاتف همت رسد به گوش خطابکزین رواق طنینی که میرود دریاب
Ghazal 280کیست کز آن بت بمن خبر برساند؟گر نبود نامهای، زبر برساند
Ey müsəvvir, yar timsalinə surət vermədinEy müsəvvir, yar timsalinə surət vermədin,Zülfü rüx çəkdin, vəli, tabü təravət vermədin.
İzhari təşəkkür“Ölülər” faciəsinin tamaşasında əyləşən müsəlman xanımları tərəfindən bəndəyə bir töhfə göndərilmiş ki, ibarət olsun bir səccadədən. Səccadənin üstündə əlvan ipək ilə çiçəklər toxunmuş və gözəl xətt ilə: “Sübhanə rəbbiəl-əla” ibarəsi yazılmışdır. Səccadə ilə bərabər göndərilən məktubda xanım bacılar bəndəni təsirli ibarələrlə alqışlayırlar.Məni yad edənlərə möhtərəm qəzetiniz vasitəsilə izhari-təşəkkürdən əlavə, öz ixlasımı təqdim edirəm və səmimi–qəlbdən deyirəm ki, həmin töhfə gələcək ömrümdə bəndə üçün bir qiymətli yadigar hesab olunacaq.
Mâhrem-ı râz ola mı ûd ki bî-perdedürMâhrem-ı râz ola mı ûd ki bî-perdedürIşkına cehd idelüm çünki devâ derdedür
Ghazal 1040باده بی لعل لب دلبر کشیدن مشکل استتلخی از دریای بی گوهر کشیدن مشکل است
Qasida 32صبح تا آستین برافشانده استدامن عنبر تر افشانده است
Ghazal 281هر که در حلقهٔ زلف تو گرفتار بماندهمچو من سوخته و خسته دل و زار بماند
Ey saçın fikri qamu sevdalərin sərmayəsiEy saçın fikri qamu sevdalərin sərmayəsi!Olmasın başimdən əksik sərvqəddin sayəsi.
Həmidə! (24 fevral 1919)Uşaqlar sağ-salamatdırlar. İşlər öz qaydasınca gedir. Sabah çuğun çarxı yerinə qoymağa başlayırlar. Dünən müstəntiq gəlmişdi, artıq o, Plovinski ilə istintaq keçirib. İş daha yaxşı bir hal alıb; nəticəni vaxtı gələndə yazıb bildirərəm. Səhhətin necədir, yaranı deşdilərmi? Bu kağızla birgə 5 dənə vergi vərəqəsi və 2 dənə ərizə blankı göndərirəm. Malikanənin planını apardığın üçün ərizədə rəqəmləri yerinə qoya bilmədim, bu rəqəmləri dürüst yazmaq vacibdir. Ərizəni martın 1-nə qədər vermək lazım olduğu halda, mənə dünən təqdim etmişlər və mən elə bu gün vergi inspektoruna kağız yazıb xahiş eləyəcəyəm ki, sənin xəstəliyinə görə və ərizəyə özün qol çəkməli olduğuna görə bizə möhlət versin. Sən “mərzölçmə məlumatı” qrafasına birtəhər rəqəmlər qoyub qol çək və poçtla sifarişli məktub şəklində Şuşa məntəqəsi vergi inspektorunun adına göndər. Sonra Hindarx poçtu rəisinin adına ərizə göndər ki, sənin adına göndərilən sifarişi və adi kağızları və sairəni mənə versinlər, çünki bankdan elə kağızlar gəlir ki, onları dərhal almaq və işin nə yerdə olduğunu bilmək lazımdır. Nəhayət, toxumlar bağlamasını gözləyirəm ki, onları da mənə verməyəcəklər. Sonra onu da deyim ki, burada təzə ipək yorğanlardan birisi əskik gəldi. Bizə elə gəlir ki, siz özünüzlə aparmısınız. Qoy Manya sənin barəndə tez-tez kağız yazsın. Hələlik. Tezliklə sağalmağını arzulayıram.Cəlil
Gel gânimet görelüm bu çemenün nüzhetiniGel gânimet görelüm bu çemenün nüzhetiniFayit eylemeyelüm ayş u tarab fursatını
Ghazal 1077لطف او با دیگران ناز و عتابش بر من استصحبت گرمش به اغیار و کبابش بر من است
Qasida 45دست درافشان چو زی تیغ درفشان آوردنسر گردون را به خوان تیغ مهمان آورد
Ghazal 291یوسف ما را به چاه انداختندگرگ او را در گناه انداختند
Ey təğafül birlə hər saət qılan şeyda məniEy təğafül birlə hər saət qılan şeyda məni,Vaqif ol kim, öldürər bir gün bu istiğna məni.