Stalinlə ixtilal xatirələri

Stalinə nekroloq yazanlardan biri məqaləsinə: “Fantastikadamın fantastik karyerası bitdi; 73 il əvvəl Qoridə fəqir bir

Мамед Эмин Расулзаде19542 мин
Yakov Semyonoviç Qoqoebaşvili

Bu günlərdə əbədi olaraq gözlərini yummuş qocaman gürcü müəllimi və publisisti Y. S. Qoqebaşvilinin1 parlaq siması, ideal və arzuları hazırda hələ ot bitməmiş məzarı başında acı göz yaşları tökən gürcü xalqı üçün yolgöstərən ulduz ola bilər. Yakov Semyonoviç üçün göz yaşları tökməyə dəyər! O öz xalqını həqiqi və dərin bir məhəbbətlə sevirdi; özünün bütün qüvvət və bacarığını xalqına xidmət etməyə, onun maariflənməsi, mənəvi inkişafı və maddi rifahının yaxşılaşmasına həsr etmişdi.Uşaqların və uşaq kimi sadəlövh olan xalqının səmimi dostu olan bu istedadlı müəllim xalqının səadət və xoşbəxtliyini maarif toxumu səpən səmərəli xalq məktəblərində görürdü. O, dərindən dərk edirdi ki, hər bir xalqın maddi yoxsulluğu, iqtisadi düşgünlüyü onun zehni yoxsulluğunun, mənəvi düşgünlüyünün nəticəsində meydana çıxır. Öz xalqını belə bir yoxsulluq və düşgünlükdən xilas etmək, onu qaranlıqdan işığa çıxarmağa kömək etmək üçün Yakov Semyonoviç uzun illər boyu Gürcüstanın uzaq, qaranlıq və ucqar yerlərinə bilik toxumu yayaraq xalq maarifi sahəsində səmərəli surətdə çalışmışdır.

Фиридун-бек Кочарлинский19122 мин
Birinci şəkil

Pinəçi Qafarın otağı. Yoqsul, zəhmətkeş otağı mənzərəsi.Pinəçi Qafar** (Başmaq yamayarkən oquyur. Şahsənəm də tikiş tikir).

Сулейман Сани Ахундов5 мин
Qəzəl: Xürrəmdir aftabi-ruxundan bəhari-hüsn

Xürrəmdir aftabi-ruxundan bəhari-hüsn,Rəngindir abi-ruyunla laləzari-hüsn

Нитги Ширвани1 мин
Nə olmuş, bilmirəm, yarəb, hanı bir bülbüli-şeyda

Nə olmuş, bilmirəm, yarəb, hanı bir bülbüli-şeydaKi, salsın bu gülüstanə genə bir şurişü qovğa.

Абулькасим НабатиГазель1 мин
VI

Göz qoyub baxanda Şükranla onun Ulduzu arasında elə bir ülfət, elə bir görünməzin dostluq başlamışdı ki, daha çox çətin ki, bunları bir-birindən ayırmaq olardı. Görünürdü Şükran Ulduzsuz, Ulduz da Şükransız nəfəs ala bilmir, onlar bir-birindən ayrı dura bilmirlər. İnsanla insan arasında ülfət, dostluq, bir-birinə bağlılıq, sədaqət, səmimiyyət – əsil insani keyfiyyətlərdəndir. Ancaq insanla at arasında olan ülfət-dostluq da dünya üzündə yox deyildi. Ancaq bu dostluq ki, Şükranla Ulduz arasında başlamışdı, misli-bərabər nəinki Göyəndə, Qaraqoyunlu oymaqlarında, bəlkə də bütün mahalda, yaxud bütün dünyada yox idi. Sanki bu dostluq insanla Ulduz adlanan at arasında deyil, çox nəcib, əsil insanla insan arasında idi. Sanki bunlar bir-birinin dilini tamam-kamal bilir, bir-biri ilə əməlli-başla dillənib danışırdılar. Birdən də ərklə bir-birindən küsür, üstündən az ötüncə barışırdılar. Bu vaxt hər ikisinin gözləri gülür, sevincləri öz yerinə qayıdıb kefləri durulurdu. Elə bil ki, bunların hərəsi itirdiyi dünyanı bir də təzədən tapırdı. Elə bil bunlar ikisi bir can, bir qəlb idi. Birisi bikefdirmi, o birisi də bikefləyirdi; birisinin kefi kökəldimi, o birisinin də kefi kökəlirdi. Şükran nəşələnib nəğmə oxuyunca Ulduz şuxlaşır, öz qəribə kişnərtisi ilə düzü-dünyanı doldururdu. Bəli, Şükranla Ulduz bir-birini ifrat dərəcədə sevir, bir-birinə nəzakət göstərib hörmət edir, bir-birinin xidmətində dururdu. Bir də elə bil ki, birisinin ürəyindən keçəni o birisi bilirdi. Onlar bir-birinin ürəyini sındırmaqdan çəkinirdilər, qorxurdular. Bu iki xilqətin arasında elə bir ülfət yaranmışdı ki, müqayisə mümkün deyildi. Ulduz Şükranı öz qızılı-gümüşü yəhərinin içində daha mənalı görürdü. O, Şükranı qanadları üstündə uçurunca, nəinki ayrı-ayrı adamlar, hətta oymaqlar, obalar, ellər, tayfalar, bir də elə bil ki, bütün çöllər, dərələr, təpələr, çaylar, çeşmələr tamaşaya çıxıb heyran-heyran baxırdılar. Göyalı ilə Qaratel bu oğlanın qüdrəti və sehrilə sevinirdilər.Doğrudur, Ulduz öz qabaqkı yerində, Ərdəhan elində azmı-çoxmu məşq görüb, təlimlənmişdi. Ancaq Şükranın misilsiz saf ürəyi, sevgisi, məhəbbəti Ulduzu ecazkar dərəcəyə gətirib çatdırmışdı, yetirib yetişdirmişdi. Ürəklə olan ürək istəyən kimi olur. Şükranın böyük insan ürəyi Ulduzu da böyük ürək sahibi etmişdi və getdikcə bu ürəklərin hər birisi böyüyür, getdikcə bunların bir-birinə olan məhəbbəti güclənir, aşıb-daşır, bunlar bir-birinə qulluq göstərib xidmət etməkdən yorulmurdular, bir-birinə olan xidmətlərindən son dərəcədə zövq alırdılar, nəşələnirdilər, bir-birinin gözündən öpürdülər. Şükran Ulduza xidmət etməyi başqa bir kəsə tapşırmır, Ulduzu yedirib-içirməyi heç kəsə arxayın olmurdu. İlin isti aylarında Ulduzu yumaq, at ipəklə-qumaşla qurulamaq ilin soyuq aylarında Ulduzu üfürə-üfürə tumarlamaq Şükranın öhdəsində idi.

Сулейман Рагимов5 мин
VII fəsil, 2

Gəncə çayı selləmə gəldiyindən onun qıjıltısı şəhəri başına götürmüşdü. Bu qıjıltı o qədər güclü idi ki, küçələrdə, yollarda edilən hərəkətlər sezilmirdi. Başqa vaxtlar şəhərin 2-ci hissəsində körpünün yanındakı kilsə saatının səsi şəhərin ucqar küçələrində belə eşidilirdi. İndi isə beş addımlıqdan heç nə eşitmək mümkün deyildi.XI Ordunun əsgərləri ac və yorğun olduqlarından axşamdan kazarmaya doluşmnş və yatışırdılar. Keşikçilər kazarmanın ətrafında dolaşır, yorğun-yorğun əsnəyir və növbələrinin haçan qurtaracağını gözləyirdilər. Onlardan divara söykənib mürgüləyənlər də var idi.

Исмаил Шихлы19953 мин
Газель 273

یاد رخسار ترا در دل نهان داریم مادر دل دوزخ بهشت جاودان داریم ما

Саиб ТебризиГазель2 мин
Касыда 13

نافهٔ آهو شده است ناف زمین از صباعقد دو پیکر شده است پیکر باغ از هوا

Хагани Ширвани1 мин
Газель 366

ز فلک می گذرد آه و فغانم بی تواین چه عمر است که من می گذرانم بی تو

ФизулиГазель1 мин
Джам-и Джам, глава 121

پدری داری اندرین بالاگشته در اصل و در گهر والا

Аухади МарагаиМаснави2 мин
Kimlərdir?

Kimlərdir rus qoşununu indiyədək İranda saxlayan? Mən deyəcəyəm: “Belə bizim başı əmmaməli müctəhidlərimiz və övladi-peyğəmbərlərimiz” amma sən deyəcəksən: “Yox”. Mən deyəcəyəm “hə”, sən deyəcəksən “yox”.Bundan nə çıxacaq? Mən belə deyəcəyəm, sən elə deyəcəksən. Yaxşısı budur, əzizim, bir az hövsələni dər, mən nağıl edim, sən də qulaq as, dəxi niyə ürəyini sıxırsan?

Джалил Мамедкулизаде1 мин
İy beni delü kılan hicrân idersin eyle mi

İy beni delü kılan hicrân idersin eyle miİşigünde dâyimâ hayrân idersin eyle mi

Кади БурханеддинГазель1 мин
Ənisül-arifin, 19

چون نظر از ذات بیچون قدیمبرصفات خویشتن بودش مقیم

Касим Анвар3 мин
Töhfeyi-Sami, bölmə 283

از اولاد خواجه رشید است مرد خوش صحبت و آدمی سیرت است خط نستعلیق را خوب مینویسد و در انشاء مهارتی تمام دارد چنانکه بعضی اوقات منصب انشای من باو تعلق داشت، و اکثر کتب متداوله را خوانده است و شاعری پاکیزه گوست و از اقسام شعر بقصیده گویی بیشتر میل دارد و میکوشد، در جواب قصیده ی مولانا امیدی که گفته است :«ای تو سلطان ملک زیبایی

Сам Мирза2 мин
Газель 107

Пришла весна, весна идет в красе зеленого покрова,Забудь незрелых дум разброд, - вино в кувшинах бродит снова!

Насими2 мин
Alçaqlar olan yerdə

Gözdən asılar pərdə,Alçaqlar olan yerdə,

Рафик Зака Хандан19801 мин
Касыда 66

بلای غربت و تیمار عشق و فرقت یارشدند با من دلخسته این سه آفت یار

Катран Тебризи3 мин
Yaylıq

Qoy deyim bu yaylığı niyə əzizləmişəm,Niyə onu biganə gözlərdən gizləmişəm.

Сулейман Рустам1 мин
Жалоба 1

کاشکی از همدمی روزی خبر بودی مراتا فلک با آن جلالت پی سپر بودی مرا

Муджиреддин Бейлагани1 мин
Рубаи 41

ای چرخ و فلک خرابی از کینه تستبیدادگری عادت دیرینه تست

Мехсети Гянджеви1 мин
Peyğəmbərin tərifi

Dəxi yüz töhfeyi-səlatü səlam,Nə qədər var bu gərdişi-əcram,

Сеид Азим Ширвани2 мин
Газель 12

مرا هر دم به کویت شوق دل ناچار می‌آردنمی‌داند که بی‌تابی ملامت بار می‌آرد

Меджзуб Табризи1 мин
Ədalət

İzhar ola gər pərtövi-ruxsari-ədalət,Dünyanı tutar büsbütün ənvari-ədalət.

Алиага Вахид1 мин
Газель 113

چه می خورده است چشم نیم‌خوابشکه او مست است وهشیاران خرابش

Хумам ТабризиГазель1 мин
Хосров и Ширин, глава 47

Гульгун навьючен; в путь пуститься вышло время.Ширин в седле, Шапур ее хватает стремя.

Низами ГянджевиМаснави4 мин
Другое стихотворение 19

دل چو بر عهد تو ای خسرو خوبان ستمرشتۀ الفت شیرین دهنان بگسستم

Найир Табризи1 мин
Ruhum!..

О сокол стремлений, душа моя, вдаль,Как дума моя, воспари, унесись!

Мирза Алекпер Сабир1 мин
Küçə itləri

Bu küçə itləri...Bu gecə itləri...

Мамед Араз19702 мин
Fərq

– Ağ neftlə qara neftdə nə fərq var?– Ağ neft butulkalarla satılır, qara neft kəmərlərlə.

Баба Пюнхан1 мин