Произведения
- О любви
- О божественной любви
- О разлуке
- О вине
- О природе
- О судьбе
- О смерти
- О мудрости
- О родине
- Хвалебные
- Сатира
- Плачи
Noldı sana gər yol ola divanə könüldən,Yol olmış ola dünyada bir cana könüldən.
Сокровищница тайн, глава 45کعبهروی عزم ِ ره آغاز کردقاعدهٔ کعبهروان ساز کرد
İstəməmParis kino-teatrlarında Şura filmlərini göstərən vaxt «Yaşasın Lenin, yaşasın Şura hökuməti» kimi hissələri göstərdikdə dayandırmışlar.*İstəməm qorxulu rüxsarını rə’yadə görüm.
Газель 29ساقی به من آور قدح پیر مغان راتا تازه کند جودت او جوهر جان را
Газель 256منم آن رند فرزانه که دادم جان به جانانهچو از اغیار ببریدم شدم با یار همخانه
Töhfeyi-Sami, bölmə 247اصلش از خوارزم است و در خدمت سلطان یعقوب میبود . و او خط نستعلیق چنان مینوشت که مردم او را قرینه مولانا سلطانعلی مشهدی می دانستند و فی الواقع که در آن روش خط را بسر حد سحر رسانید . و گاهی از او شعری سر میزد این مطلع از اوست :مژه مانع نشود اشک من محزون را
Касыда 82گرد کافور است گوئی بیخته بر کوهسارتیغ پولاد است گوئی ریخته بر جویبار
Getdin, dili-zardən xəyalın getməzGetdin, dili-zardən xəyalın getməz,Bu ayinədən nəqşi-cəmalın getməz,
QərəzBu dünyada ən murdar, ən pis mərəzQərəzdir, qərəzdir, qərəzdir, qərəz!
Касыда 44کام روان باد دل شهریاربر همه کافی به جهان کامگار
Rəşid bəy ƏfəndiyevRəşid bəy Əfəndiyevi bir maarifpərvər, bir pedaqoq, bir şair kimi biz uşaqlıq çağlarımızdan tanıyırdıq. Onun ağır illərdə xalqın balaları üçün yazdığı, tərtib etdiyi tədris məcmuələri, uşaq şeirləri, rus klassik şairlərindən etdiyi tərcümələr cəsarətlə demək olar ki, böyük fədakarlıqdır.Quşlar, quşlar, a quşlar,
BizdədirHəyat bağçasının bağbanı bizik,Yarpağı söz açan güllər bizdədir.
Beşinci pərdəSəhnə saray həyətinin bir guşəsini təsvir edir. Vəzirlər bir yerdə danışırlar.*Sərdar Zamanxan**. Mirzə Möhsün, işlər necə gedir?
Рубаи 47چون باد که هر زمان ز سوئی بجهدهر دم ز تو بیدلی ز کوئی بجهد
Рубаи 28دنیا که تو را به مکر بیتاب نمودرنگی به تو هر زمان چو سرخاب نمود
Газель 116من ای حریف نه مرد شراب گلگونمبه شادکامی غم جام پر کن از خونم
Rəhgüzari-məxluqatda bir möhtaci-məsarifБредешь и плачешь, плачешь ты навзрыд, мое дитя,Слезою каждый твой сухарь омыт, мое дитя.
Рубаи 40گفتی غم عشقت همه کس میدانداین راز گشادهای بدان میماند
Qardaş qanıKomandir ilə mənim aramda əyri bitmiş, sıx kölgəli bir qarağac var idi. Sanki, komandirin işarəsini görüm deyə, ağac gövdəsini sağa tərəf yayındırmışdı. Mən komandirimin düz, cəld uzanan və bir istiqamət göstərən əlini, xüsusilə hədəfə tutulmuş süngü kimi şax dayanan şəhadət barmağını gördüm, tez yola düzəldim.Biz yaralılar üçün gedirdik. Onları dərhal şose yoluna, sanitar maşınına gətirməli idik. Axtarış yerlərimiz isə başdan-ayağa atəş xətti idi. Yaralı axtardığımız hər addım torpağa hər dəqiqə ölüm yağırdı.
KaryeristOnun kinli gözlərində min tikanlı hiylə var,Hayla girər hər iclasa, ağızlardan söz qapar…
Bir axşamın balladasıEy ilham pərisi, varsansa əgər,Bu axşam üstümə qanadını gər,
Vay, yüz min vay kim, qoydu fələk tənha məniVay, yüz min vay kim, qoydu fələk tənha məni,Künci-qəmdə axtara bir kimsə yox qəta, məni,
Doyan bu rəhmətlik kimi olarNeçə ildir ki, yan-yörəmi tikirlər. Uzununa tikirlər, danışmıram. Eninə tikirlər, danışmıram. hündürlüyə qaldırırlar, danışmıram. Suyumdan su, qazımdan qaz, işığımdan işıq çəkirlər danışmıram. Görürlər ki, danışmıram, deyirlər, qonşu bəlkə bir-iki metr yer verəsən özümçün maşın yolu düzəldim. Üzünə baxıb, susuram. Yenə danışmıram. Mənim susmağım daim dərdli olduğumdandır. Mənim dərdim, Qarabağın olmadığındandır, gəlin-qızlarımızın ermənidə əsir olduğundandır. Amma gecə-gündüz yorulmadan tikən, genişləndirən, bağ salan bu adamlarda bu qədər həvəs, fərəh hardandır bilmirəm. Bu yaxınlarda ev tikən yerdə bir qonşumun başına beton düşüb, öldü. Təbii ki, mən də yasa getmişdim. Ölü qalmışdı bir yanda, qonşular yer üstdə böyük mübahisəyə çıxmışdılar. Biri o birinin evinin üstündə ev tikmək istəyirdi, bu qoymurdu. O biri onun altında nə isə tikmək istəyirdi o qoymurdu. Mən də hamının üzünə baxa-baxa dinləyirdim. Amma danışmırdım.Söhbətin bir yerində dözə bilməyib qonşularımdan birinə dedim: "Ay qonşu, bu qədər ki, tikirsən doymursan bəyəm?". O mənə belə dedi: "Günlərin bir günü iki mollanı birlikdə qonşu kəndə yas yerinə çağırırlar. Onlar yası yola verib qurtarana yaxın başqa bir yas yeri də çıxır. Faytona minib ora gedirlər. Orda da xəbər gəlir ki, o biri kənddə Quran taşpırmaq lazımdır. Yeməkdən gücnən tərpənən mollalar bu yeri də əldən vermirlər, gedirlər. Və, nəhayət, gecədən xeyli keçmiş faytonla öz kəndlərinə qayıdırlar. Faytonçu mollaların fısıltısına qulaq asa-asa xırda-xırda faytonu sürür.
Başıma gəldiGör arxamca necə düşüb fəsli-baharım,Məni yalqız buraxmadı, qışıma gəldi.
Yazıq filNə qədər yaşayırsan...Fərqi yox uzun ömrün.
XalqMin cür xoşbəxtlik var,Min bir cür dərd var dünyada.
Səadətnamə, 77هر کجا علم و قدرت است آن شیسامع است و بصیر و مدرک و حی
Ey könül, hər kimsəyə yar olmagil, yar özgədürEy könül, hər kimsəyə yar olmagil, yar özgədür,Yar olur hər kim, vəli yari-vəfadar özgədür.
Gözəl bir təşəbbüsKitabsızlıq dərdi istər məktəb, mədrəsə şagirdlərimiz üçün, istər camaatımız üçün doğrudan da böyük dərddir.Məktəb şagirdlərimizin, məktəb xaricində, yəni evdə oxumaq üçün nafe kıtabları heç yoxdur desək, heç yalan olmaz. Çünki əgər ötədəbəridə bir-iki kitabça, filan adı çəkilirsə də, bu, onsuz da az olan kitabçaların bir qismi möhtəviyyat və məalının uşaqlar üçün yaramamazlığı cəhətindən, digər birisinin imla və inşasının başdan-ayağa fahiş qələtlər ilə dolu olmasından və bəzilərinin də qiyməti çox baha olduğundan işə getmir və getmələri də zatən heç lazım deyildir. Çünki hər bir kitabı uşağın əlinə vermək olmaz.
Baxdı, yara bağladıQövr eləyir canda zəxmi müttəsil,Çeşmim çeşmə baxdı, yara bağladı.