Qəsidə 9

هزار شکر که گوهر فروز جاه و جلالبه خانه شرف آمد به دولت و اقبال

Saib TəbriziQəsidə9 dəq
Dilənçi

Qışın boranlı, məşəqqətli bir soyuq gecəsi,Cahanə lərzə salır yellərin cəfalı səsi,

Cəfər Cabbarlı6 dəq
Bizim təzə evə köçməyimiz və dəftərxana kağızlarının göyə sovrulması

Nəhayət, atamın tikdirdiyi binanın bir tərəfi hazır olandan sonra biz kirayədə olduğumuz evdən ora köçdük. Hamımız bayram içindəydik. Mən də, bacım da, anam-atam da təzə paltar geyinmişdik. Anam brilyant qaşlı qızıl bilərziklərini, aypara şəklində olan qızıl silsiləsini taxıb ortasında göz kimi iri yaqut olan enli, qızıl kəmərini bağlamışdı, ayaqlarında dikdaban lak tufli var idi və bütün bunlar mənim, onsuz da gözəl anama fövqəladə bir yaraşıq verirdi. Onun gözəl, duru gözlərində bir sevinc duyulurdu və bu, məni xoşbəxt edirdi. Mən həmişə anamı şən görəndə özümü xoşbəxt hiss edirdim. Həmişə çox ciddi, işgüzar bir adam olan atam da bu gün deyib-gülürdü. Təzə evimizin, bağçamızın barəsində anamın tərifinə məmnuniyyətlə qulaq asırdı. Atamın bu cür şadlığı, tez-tez gülüb zarafat eləməyi məni sevindirirdi.Bir də gördük ki, adamlar səs-küylə dəftərxanaya sarı yüyürürdülər.

İlyas Əfəndiyev13 dəq
Cami-Cəm, fəsil 119

Kəssə əlaqəni bədən ilə can,Xaric ola bilməz can iki haldan.

Əvhədi MarağalıMəsnəvi9 dəq
Atəşkədə, fəsil 32

سیّم عاشور چون شمع افقسر نهفت اندر پس نیلی تنق

Nəyyir Təbrizi7 dəq
İdareyi-Ruhaniyyələrimiz Nə Vaxt Düzələcək?

“Həyat”ın vaxtında oxuya bilmədiyim 53-cü nömrəsi bu gün gözümə sataşdı. Bəradəri-mükərrəmim “Hafiz Məhəmmədəmin Şeyxzadə” imzası ilə Axalsikdən yazılmış bir məktubu oxudum, bir şey anlamadım. Bir şey anlamadım ondan ötrü ki, cənab bəradərimin açıqfikirliliyi, geniş məlumatı ilə bu məktubun arasında xeyli təfavüt gördüm. Çox ola bilər ki, səhv edirəm. Ancaq bu səhvimi bildirib açıq sözlər ilə acizlərini başa düşürəcəklərinə ümidvar olduğun üçün anlamadığım yerləri sual ilə öyrənmək yolu ilə yazıram.Cənab Şeyxzadə yazır: “Qovayidi-din və maarifi-islamiyyəmiz bu dəfə lütfi-həqq və mərhəməti-padşah və həmiyyəti-əhli-vicdan ilə suyi-idarənin hökm və cərəyanına xitam verilib cəbrən və zülmən bağlanmış olan qapıları həqqaniyyən və ədlən açılaraq hürriyyət və müsavata fərman verilib aləmə bir dövri-cədid elan edildi”.

Ömər Faiq Nemanzadə19068 dəq
Nizamidə türklük

Qoca bir qadının Sultan Səncərə xitabından:Türklərin çün yüksəldi dövlətləri,

Məhəmməd Əmin Rəsulzadə194910 dəq
Duxa Qoca oğlı Dəli Domrul boyını bəyan edər

DUXA QOCA OĞLI DƏLİ DOMRUL BOYINI BƏYAN EDƏR, XANIM HEY!Məgər xanım, Oğuzda Duxa qoca oğlı Dəli Domrul deyərlərdi, bir ər var idi. Bir quru çayın üzərinə bir köpri yapdırmışdı. Keçənindən otuz üç aqça alurdı, keçməyənindən dögə-dögə qırq aqça alurdı. Bunı neçün böylə edərdi? Anunçun ki, “Məndən dəli, məndən gücli ər varmıdır ki, çıqa mənfimlə savaşa, - derdi; mənim ərligim, bəhadirligim, cılasunligim, yigitligim Ruma, Şama gedə çavlana”, - derdi.

Xalq ədəbiyyatı9 dəq
Qəsidə 11

آنکس که چو سیمرغ بی نشان استاز رهزن ایام در امان است

Pərvin EtisamiQəsidə6 dəq
İslam

Oder çayı dolanmışdırGümüşü bir kəmər kimi

Səməd Vurğun6 dəq
Səadətnamə, 2

راه خواهی به صحن و صفۀ بارچنگ در عقل و نقل محکم دار

Şeyx Mahmud ŞəbüstəriMəsnəvi6 dəq
Darvaza dram cəmiyyəti

Bizim həvəskarlardan ibarət bir dram cəmiyyətimiz vardı. Mürşüd adında bir oğlan rəhbərimiz idi. Mürşüdün müsbət cəhəti orasında idi ki, yaxşı təşkilatçı idi, həvəskar yığmağı, tamaşaçı toplamağı, paltar tapmağı, dekorasiya qurmağı bacarırdı. Zarafatcıl, üzügülər idi. Xətirli oğlan idi. Heç kəs onun sözündən çıxmırdı. Mənfi cəhəti orasında idi ki, aktyorluğu zəif idi, bir ayağı o birindən qısa idi. Ancaq rəhbər olduğu üçün baş rolları həmişə özü oynayırdı. Böyük bir hazır-cavablıqla da səhnədə öz axsaqlığına məna verməyə çalışırdı. Məsələn, Otellonu oynayanda Yaqoya deyirdi:– Yaqo, Əlcəzair müharibəsində məni qıçımdan yaraladılar, ondan bəridir axsayıram.

Sabit Rəhman19636 dəq
Üçüncü fəsil

PƏNAH XAN MƏRHUMUN ƏSİL VƏNƏSƏBİNİN VƏ QARABAĞ VİLAYƏTİNDƏ

Mir Mehdi Xəzani10 dəq
On səkkizinci fəsil

Yandı canım hicr ilə, vəsli-ruxi-yar istərəm,*Dərdiməndi-firqətəm, dərmani-didar istərəm.*

Anar10 dəq
Kəndli və ilan

Qaranlıq örtülərinİçində dərin-dərin

Mikayıl Müşfiq7 dəq
Qəsidə 25

دیدم و گفتم نادیده‌اش انگار کنمدل سودا زده نگذاشت که این کار کنم

İrəc MirzəQəsidə11 dəq
Dördüncü məclis

Peterburqda Bahadırın otağı: yazı stolu, divan, kreslolar.... Stol üstündə kitablar. Bahadır oturub yazır və hərdənbir fikrə gedir.ƏVVƏLİNCİ GƏLİŞ

Nəriman Nərimanov191513 dəq
Üsuli və Şeyxi təriqət mollaların həcvi

Neçələr silsileyi-təbimə təhrik verir,Rişteyi-nəzmə çəkəm yəni düri-qəltani.

Qasım bəy Zakir7 dəq
Mirzə Şəfi Vazehi oxuyarkən

1. Giriş**Salam, Mirzə Şəfi, salam ey ustad!

Zeynal Xəlil197114 dəq
Auerbaxın meyxanəsində görüş

Leypsiqdə yağışlı axşam*Leypsiq şəhərində bir meydança var,

Balaş Azəroğlu14 dəq
İnsanın xilqəti, həqiqi və məcazi eşq haqqında

Ümməhatə oluban səbeyi-rəxşan şövhər,Çəkdilər rənclər iycadım üçün həft pədər.

Seyid Əzim Şirvani11 dəq
Leyli və Məcnun, fəsil 15

Leylinin eşqi ilə Məcnunun ağlayıb sızlamasıMəcnun qohumların yalvarışından

Nizami GəncəviMəsnəvi8 dəq
Dürrətülbağdad

Fəxrəddin Xüld qəsrinin yanına getmək üçün Əmin qəsrindən aşağı düşdü. Axşam qaranlığı idi. Hansı tərəfə gedəcəyini bilmirdi. Bağdadda yaşadığının ikinci gecəsi idi. Heç yeri tanımırdı. Qəsrin qərb tərəfindəki meydançada yüzlərcə ağ uzunqulaqların durduğunu görürdü. Uzunqulaqların hər birisinin yanında bir nəfər qara qul durmuşdu. Hər kəs hansı tərəfə getmək istəyirsə, onlardan birisini kirayə edib minib gedirdi.Fəxrəddin qara qullardan birisinə yanaşaraq soruşdu:

Məmməd Səid Ordubadi13 dəq
Qəsidə 155

Könül asudəlikçin zamin oldu,Köçüb, üzlət evində sakin oldu.

Xaqani Şirvani6 dəq
Birinci pərdə

Səhnə. Azərbaycan kəndlərindən birini təsvir edir. Qabaq tərəfdə kəndə gedən*dar bir yol, sağ tərəfdə İldırımın kiçik bağı və dəyirmanı. Sol tərəfdə Ba laxanımın*

Abdulla Şaiq192613 dəq
Birinci hissə, 7

Əlləri qoynunda, eyvanın dirəyinə söykənib selləmə bahar yağışına tamaşa edən Salatını fıkir götürmüşdü. Şamxal evə qayıtmamışdı. Onun hara getdiyini dəqiq bilən yox idi. Atasının qorxusundan, bir də söz-söhbətdən xoşu gəlib ara qızışdıran arvadların üzünü görmək istəmədiyindən evdən eşiyə çıxmamışdı. Anası da o gündən bəri ağzı üstə döşənib qalmışdı. Ev suyu soğulmuş dəyirmana dönmüşdü.Cahandar ağa ailəsini o taya, meşəyə, binəyə göndərmək istəmişdisə də, Zərnigar xanım: "Bircə onu görməyəcəksən, - deyə kişisinə cavab vermişdi.

İsmayıl Şıxlı195710 dəq
Millət dostları

Bir məclisdə xırda milli teatrƏhli-məclis keyfiyyət bir məclisdə

Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev12 dəq
Məhtaban 3

Qoca xan cır-cında içində itən Məhtabanın əlindən tutub, imarətin əndərununa¹ keçirdi... Bir neçə mərtəbədən ibarət imarətin içəri həyətində tikilən, qabağında gülüstan düzələn çarhovuzlu guşəni, tağbənd eyvanlı qoşa otağı göstərdi:¹ Əndərun – imarətin içəri, naməhrəm görməyən həyətidir.

Süleyman Rəhimov7 dəq
Qəsidə 113

Olar mahal mənə eyləmək ümidi-məhal,Cahanın olmayır əhvalı olmayır hər zaman bir hal.

Qətran Təbrizi7 dəq
Qəsidə 41

Nə vaxtadək qoşa zülfün mənə qeydi-cəfa olsun,Nəsibim dərdü möhnət, məskənim dami-bəla olsun?

Məhəmməd FüzuliQəsidə7 dəq