Əsərlər
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Zülfünün her hamında bin çîndürHer çîn içinde bin gönül çîndür
Qəyyumluq kantoruDinli, imanlı, ədalətli, ibadətli, ağzıdualı, əli təsbehli hacıları Allah-taala dünyada nədən ötrü xəlq eyliyib?Ondan ötrü ki, ölülərimiz vəsi və qəyyumsuz qalmasınlar və yurdları kor olmasın və mallarını zorba-zorlular yeyibdağıtmasınlar və mövqufatlar ara yerdə puç olmasın.
Qəzəl 86دستم بدست گیر، که دل توبه کارتستجان را نگاه دار، که جان یار غارتست
Ey həbibim, dilbərim, vey sevgili yarım mənimEy həbibim, dilbərim, vey sevgili yarım mənim,Vey dilaramım, nigarım, bəxti-bidarım mənim.
Töhfeyi-Sami, bölmə 295که بمولانا احمد تونی مشهور است و معلم حضرت صاحبقرانی بوده، آخر نمک حرامی کرده از این آستان عالیشان روی گردان شده بروم رفت و با امیرخان که آنزمان حاکم هرات بود خاطر نشان کرد که او هجو شما و مردم هرات کرده و سبب عداوت این بود که در شهر آشوب برای او گفته بود:امیرخان او را طلبیده و بعد از ثبوت دست راست و زبان او را بریدند در آن محل گفته بود :
Dilü can valehi-hər gülrüxi-cananə idiDilü can valehi-hər gülrüxi-cananə idi,Gərçi cananələrin qəsdi dilü canə idi.
Bayquşu susdurTarixdə qalan bir ulusa düşmən olanlarKimlərdir, oğul? Məsləki, vicdanı yalanlar!
Qəsidə 156چه روز است آنکه هست او را شب تاریک پیرامونسپهر از بوی او مشگین زمین از رنگ او گلگون
Müləmmə 6لقیت فخرا یا امام ذوی الادبو بذالک العلیا قد افتخر اللقب
Pərtov almış mehr ruyindən göy üzrə mahitabPərtov almış mehr ruyindən göy üzrə mahitab,Ol səbəb pürnur olub, üzdən götürmüşdür niqab.
Qəzəl 4105Gəldi yenə gül fəsli, bu əyyam təzələndi,Camın dodağın öp, yenə də cam təzələndi.
Rübai 32Gənclik fələk kimi etməyir dövran,O necə dolansın od sönən zaman?
Qəzəl 757دولت ز در باز آمدی ما را پس از بیدولتیگر رخ نمودی ترک ما «بعداللتیا واللتی»
Qəzəl 71Günəş çox torpağa düşdü ki, nur alsın yanağından,Nəsibi olmadı öpsün sənin tozlu ayağından.
Döndere ağ yaşlarumı ala revâ mıDöndere ağ yaşlarumı ala revâ mıDerdini vire gönül ala revâ mı
MuştuqBu urus tayfası doğrudan, çox xamdı.Məsələn, məlumdur ki, urus məktəblərində falaqqa saxlamaq qadağandır və həmçinin uşaqları ağacnan döymək də qadağandır və hələ bundan savayı, uşuqlara çor demək də qadağandır.
Qəzəl 88جاودان، هرکه ترا دید بعالم شادستعاشق روی تو از هر دو جهان آزادست
Əcəb lə'linmi şol, ya cahi-əhbab?Əcəb lə’linmi şol, ya cani-əhbab?Əcəb zülfünmü, ya zənciri-pürtab?
Töhfeyi-Sami, bölmə 301شرافت سخنانش از دیوانش معلوم و طراوت کلامش در طی کلام فصاحت آیاتش مفهوم میشود در شعر از جمله شاگردان مولانا لسانی است . اگر چه نسبت بمولانا از او چند بیروشی سر زده نسبت شعری چند بیمعنی باو کرده و نام او سهواللسان کرده اما چون سوگند بغلاظ و شداد میخورد که این معنی به اغوای جمعی مفتن که عقل در وادی ایشان حیرتی دارد سمت ظهور یافت و آخر از آن بغایت خجل و منفعل بود یحتمل که روح پر فتوح مولانا نیز از او این معذرت پذیرد آخر در سنه ست و خمسین و تسعمایه در حینی که من در دارالأرشاد اردبیل بودم بآنجا آمد و در وبای عامی که در آنسال در آنجا واقع شده بود فروشد و دست تعلقات از دامن حیات گسست و بحظیره ی قدس پیوست و مضمون این بیت بادا رسانید :این غزل از جمله اشعار آبدار اوست :
Gizlədirdim bir zaman bu çeşmi-rövşəndən səniGizlədirdim bir zaman bu çeşmi-rövşəndən səni,Gizlədir indi, nigarım, qeyrilər məndən səni.
Bir ömürBir ömür nə qədər sürür, kim bilir?Nə şair, nə alim, nə həkim bilir!
Qəsidə 165غالیه دارد کشیده بر شکفته ارغوانارغوان دارد شکفته بر منقش پرنیان
Müləmmə 7لاح الصباح المختفی والدیک نادی بالطربقم فاسقنی ثم اسقنی یا بدر ماء کاللهب
Könlüm kimi, o zülfə yenə şanə bağlanıbKönlüm kimi, o zülfə yenə şanə bağlanıb,Can riştəsi o zülfi-pərişanə bağlanıb.
Qəzəl 4161Sinəmin dağı ürəkdən od alıb, dad eləyər,Yelləyər sinəmi atəş, o da fəryad eləyər.
Rübai 37Vəfa axtarırdı bu yazıq ürək,Yolunu azmışdı, arardı kömək.
Qəzəl 761اگر چه از بر من بارها چو تیر بجستیهم آخرم بکشیدیّ و چون کمان بشکستی
Qəzəl 78Bağlayıb qəlbimi geysuyi-xəmi-pürşikənin,Qalacaqdır, məni öldürsən, adın qanlı sənin.
Ta'âla'l-lah ta'âla'l-lah bu ne lutf-ı ilâhîdürTa'âla'l-lah ta'âla'l-lah bu ne lutf-ı ilâhîdürBu gönül mülki ilinde ne tâc u taht-ı şâhîdür
Dörd yüz qızOxucularımıza ərz olsun ki, bu axır vaxtlarda əcnəbi mətbuatı və xüsusən Parijdə çıxan qəzetlər Əbdülhəmidin hərəmxanasını əldə bəhanə eləyib başlayırlar nalayiq sözlər ilə biz müsəlmanların abırına toxunmağa. Abır varmı, ya yoxmu – bu bir özgə məsələdir; amma söz burasındadır ki, aya nə səbəbə onlar öz gözlərində qılı görməyib bizim gözümüzdə tiri görürlər?Oxucularımızın izni ilə və millətpərəstlik vəzifəmi yerinə yetirmək qəsdi ilə mən də lazım bilirəm avropalılara, necə ki, lazımdır cavab verəm; elə cavab verəm ki, bir də haramzadalar cürət eləyib müsəlman adı çəkməsinlər.