Rekonstruksiya

Tozu dumana qatdıq, dumanı toza qatdıq,Ortabab kəndliləri çəkdik kolxoza qatdıq.

Mikayıl Müşfiq1 dəq
Yay səhəri

Əkinçilər, – yay gecəsiydi kənddə –Yorğun, arğın yeni çimir etmişdi.

Abbas Səhhət19121 dəq
Mənlik

Oyunda təngnəfəs oldu bir kərə,Həkimlər sağaltmaq istədi onu.

Tofiq Bayram1 dəq
Qəhqəhə ilə

Mən qəmliyəm,Sən daim şən.

Mirvarid Dilbazi19991 dəq
Neçədi

O kimdi ki, dünyaya gəlməmişdən,Onların şəkili vardı behiştdə?

Aşıq Qurbani1 dəq
Səkkizinci şəkil

Şamilin mənzilində başqa bir otaq. Açıq pəncərədən eşikdə əli silahlı gəzinən qarovulçu görünür. İçəridə Tamarin yalqız durmuş, dərin xəyal içindədir.*Tamarin** (*gözlərini uzağa zilləyərək*)

Mehdi Hüseyn6 dəq
Ağ libasda

Fransız rəvayəti*Üzündə buludlanan kədəri qovdu ana,

Qabil19785 dəq
Deyə bilmərəm…

Məni də belə yaratdın, tanrım,Dözümlü, kövrək, sakit, sadədil…

Cabir Novruz19931 dəq
Mən səni

Qeysər**Düşübsən nagahın cəngi-dəstimə,

Novrəs İman1 dəq
Nə gözəldir uşaqlıq

Uşaqları qırdılar,Uşaqlığı qırdılar,

Həkimə Billuri1 dəq
Dördüncü hissə, 10

Qurğuşun kimi ağır və qatı bir qaranlıq qanad gərib seminariyanın üzərinə çökmüşdü. Sinif otaqlarında yanan işıqlar gecənin qaranlığını boğa bilmir, solğunlaşıb pəncərələrdə öləziyir, duman arxasında imiş kimi güclə görünürdü, Məktəbin həyəti bomboş idi. Pəncərələrdə titrəşən kölgələrdən başqa seminariyanın binasında canlılıq əlaməti yox idi. İnsanı qurğuşun kimi əzib, qüssə və kədərə qərq edən bu ağır sükutdan adamın qulağı güyüldəyirdi. Ancaq Petrov heç nəyə fikir vermədən bir kabus kimi sinif otaqlarının qabağında dolaşırdı. O hər şeyi bilmək, hər pıçıltını dinləmək və hər sözü eşitmək istəyirdi. O, bu dəfə adəti xilafına ayağını yerə astaca basır və çalışırdı ki, çəkmələri səslənməsin.Petrov xeyli dolaşdı, pəncərələrin önündə ayaq saxladı və nəhayət, müsəlman şöbəsinin otaqlarına yaxınlaşdı. Qapıların dalında ayaq saxlayıb içərini dinşədi və axırda Əşrəf oxuyan qrupun pəncərəsinə yaxınlaşdı. Özünü göstərməməyə çalışaraq, ehtiyatla içəri boylandı.

İsmayıl Şıxlı195710 dəq
Soruş

Mənim kimliyimi, mənim adımıVətənimdən soruş, elimdən soruş.

Mədinə Gülgün19641 dəq
At igidin qardaşıdı

Həmzə, atı yaxşı saxla,At igidin qardaşıdı.

Xalq ədəbiyyatı1 dəq
Sevmirəm buludları

Göyə bulud gələndə,Ürəyim sıxılır bərk,

Zeynal Cabbarzadə2 dəq
Nəğmələrin yuvası

Gecə düşür...susur bütün nəğmələr,

Əli Kərim1 dəq
Bu qaranlıq gecə yarəb çəkəcəkdir nə qədər

Bu qaranlıq gecə yarəb çəkəcəkdir nə qədər,Olacaqmı bitə hicran, gülə nurani səhər?!

Abbasqulu ağa BakıxanovQəzəl1 dəq
Məhtaban 15

Həlaku xan marıqda duran yalquzaq kimi kənardan göz qoyur, öz əlaltılarını xəlvəti Məmalik mülkünə göndərir, yeni doğulan varisdən sonra baş verən islahat və təbəddülatdan xəbərdar olmaq istəyirdi. Onun göndərdiyi əlaltılar da müəyyən yerləri gəzib-dolaşandan sonra dönüb Həlaku xana Ərdaha kəndlərində, obalarında başlanan əcaib işlərdən danışırdılar. Çalbığ Həlaku gözünü yumub digərini açır, öz casuslarını diqqətlə dinləyir, Məmalikin gözlənilməz əliaçıqlığına, səxavətinə heyran edirdi! Həlaku Məmalik mülkündə görünən əcaib işlərə heç də biganə qala bilmirdi:“Necə yəni itaətdən çıxan rəiyyətə-rəncbərə bu əndazədə güzəştə gedəsən, onları neçə ilin vergilərindən azad edəsən, özünü yaxşı xan kimi qələmə verib, qonşuluğunda olan Həlakunu gözdən salasan? Necə yəni qonşuna, qohumuna badalaq gələsən?.. Obaarası yol çəkdirmək, aca-yalavaca ehsan etmək, çay üstündən körpü saldırmaq, çeşmə düzəltdirmək, özünü adil, qonşusunu zalım deyə dilə-dişə salmaq ki, baxın, görün rəiyyətə-rəncbərə güzəştə getməyinin adına nə deyirlər?..”.

Süleyman Rəhimov8 dəq
Otur evdə

Otur evdə, bürün kürkəDağda vardı boran, şair.

Həbib Sahir1 dəq
Zülfün

Gərdənində, qamətində ayıb yox,Amma nə gözəldir pərişan zülfün!

Molla Pənah Vaqif1 dəq
Teleqram

Öz qayeyi-amalı kimi millətinin zehnində də əbədi qalan millət şairi və müəlliminin ziyasını ürəyimin ən dərin guşəsində hiss edirəm.“Sədayi-həqq” qəzeti, 8 fevral 1915, №29*

Nəcəf bəy Vəzirov1 dəq
Dünya, ey gözəl dünya

Gündüzlər – al Günəşin,Gecələr – gümüş Ayın;

Zeynal Xəlil19722 dəq
Xoş gəldin

Başına döndüyüm ay Əsmər xanım,Təşrif qılıb sən bu bağa xoş gəldin.

Aşıq Abbas Tufarqanlı1 dəq
Birləşən iki nəhr

Tarix boyu axdığı yerdən alıb izini,Qoşmuş dəli Quzğuna Kür çağlaya-çağlaya.

Almas İldırım1 dəq
Niyar karvanı

Hələ oyanmamış günəş yuxudan,Yenicə boylanır üfüqdən səhər.

Balaş Azəroğlu2 dəq
İki ildir vafat edib Sabir

İki ildir vgfat edib Sabİr,Onu millət gözəlcə yad eliyib,

Əliqulu Qəmküsar1 dəq
Bir eşqin nəticəsi

Bir pərdədə iki şəkilli piyes*Bakı – 1922*

Süleyman Sani Axundov1 dəq
Nişat Şirvani

Nişat Şirvani Ağaməsihin müasiri imiş. Şirvan şairlərinin mötəbərlərindən birisi hesab olunur, Nişat həqiqət əhli olduğu üçün zahiri zöhdü təqvanı və riyai ibadəti sevməz imiş və şerlərinin çoxunda xudbin vaizlərə və müdəmməq abidlərə dolaşarmış. Heyfa ki, Nişatın tərcümeyi-halına dair məlumat cəm edə bilmədik.Ağaməsihlə onun həməsr olduğu əşarından görünür. Məlum olduğuna görə, hər iki şair ömürlərinin çoxunu başqa diyar və ölkələrdə səyyahlıqla keçiriblər və səyahət etdikləri vilayətlərin əksəri İran məmləkətində olan vilayətlər olubdur və İran şüəra və ürəfasından təhsili-kəmalat etmişlər. Və lakin Nişat qürbət vilayətlərdə kamal və təcrübə kəsb edibsə də, xeyli məşəqqət və zəhmətlərə dəxi düçar olubdur. Necə ki, bu xüsusda bir qəzəlində yazır:

Firidun bəy Köçərli19255 dəq
Eyləsin

Bir kimsə yox izhar edəm dərdimi,Deyəm durub mənə dərman eyləsin.

Usta Abdulla1 dəq
Nə seçsin müştəhid, nə bilsin alim

İstərəm mən bir söz bünyad eyliyəm,Şahım, sana məlum olsun kamalım.

Xəstə Qasım1 dəq
Aşıq Heydərlə Aşıq Qənbərin deyişməsi

Aşıq Qənbər:Başım neçə daşa dəyib,

Aşıq Heydər1 dəq