Gələcəkdi

Dövlətlilər, nə uyubsuz dünyaya,Dünya malı sizə dar gələcəkdi.

Aşıq Alı1 dəq
Qız məktəbində

Molla Gülləndəm bacı məktəbin yuxarı başında oturub köynək tikirdi. Aşağa tərəfdən bir iki mütəəllimə cırıq palas parçalarının üstünə bardaş qurub «gəlin-gəlin» oynuyurdular; biri də kənarda qab yuyurdu. Hərdən məktəbin alçaq qapısı cırıltı ilə açılıb, içəri həybəsi qoltuğunda bir mütəəllimə girirdi və salam verib deyirdi:– Molla bacı, köynəyin mübarək olsun!

Yusif Vəzir Çəmənzəminli3 dəq
Qəzəl 92

ایجمال تو در جهان مشهورلیکن از چشم انس و جان مستور

Şəms MəğribiQəzəl1 dəq
Gəlsin

Hər kəs sərdən keçib mərdü-mərdana,Baş qoysun bu yolda, meydana gəlsin!

Aşıq Ələsgər1 dəq
Dəllək

... nski küçədə Qarı nəvəsi Cuqqulu dəllək dükanını açıb, bir azdansonra dəllək dükanı da səhvən dönüb olub qumarxana. Imdi əgər Cuqqulu

Cəfər Cabbarlı1 dəq
Aşiqiyəm

Bulaq üstdən gələn, ay qız,Camalının aşiqiyəm.

Şair Məmmədhüseyn1 dəq
Gözəllik ilahəsi ilə görüş

Sənin bu ilahi gözəlliyinə,Dünya min illərdi baxır heyrətlə.

Sabir Rüstəmxanlı2 dəq
Nikolaiyə

1874-cü ilin mart ayında müsyö Nikolai cənablarına göndərəcəyim məktubun qaralaması**Əziz və əzəmətli dostum müsyö Nikolai, Allah səadətinizi daimi etsin!

Mirzə Fətəli Axundzadə2 dəq
Bülbül

Məftuni-şükufəzar bülbül,Xanəndeyi-xüldzar bülbül,

Məhəmməd Hadi2 dəq
Şeir 116

شمع بگریست گه سوز و گدازکاز چه پروانه ز من بیخبر است

Pərvin Etisami1 dəq
Ömür yolu

Nə küçələr,nə yarpaqlarında

Rəsul Rza19761 dəq
Gəlin

Of, nə yamandır süzgün baxışlar,Ay ipək talləri zərəfşan gəlin!..

Hüseyn Cavid1 dəq
Nə üçündür

Nə üçündür bu keşməkeş... bu qovğa?..Nə üçündür tərs yaranmış bu dünya?

Əhməd Cavad2 dəq
Qəzəl 15

آزرده‌ام از آن بُتِ بسیار ناز کُنپا از گلیمِ خویش فزون‌تر دراز کُن

İrəc MirzəQəzəl2 dəq
İstisu

Dəlidağın ətəyində göz açan,Kəlbəcərdə ləpir salıb, iz açan.

İslam Səfərli1 dəq
Qorxu

Mənim sol əlimdə yanıq yeri var,O, mənə töhfədir körpəliyimdən.

Bəxtiyar Vahabzadə1 dəq
Qəzəl 104

یا رب آن یوسف گم گشته به من بازرسانتا طربخانه کنی بیت حزن بازرسان

Məhəmmədhüseyn ŞəhriyarQəzəl1 dəq
Həyat səhnələri

Bir həvəs, bir maraq səssiz-səmirsizBəzən alışdırıb yaxır insanı.

Qasım Qasımzadə2 dəq
Ədəbi dilimiz haqqında

Axır zamanlarda ədəbi türk dili məsələsi yomiyyə bir məsələ surətdə meydana çıxmışdır. Azərbaycan türklərinin ədəbi bir dili varmı, ya yoxmu? Bu xüsusda bir neçə kəlmə söyləmək istəyirəm. Mənim aşağıda yazdığım sözlər mübahisəyə səbəb olarsa – daha da gözəl.1905-ci il inqilabınadək Azərbaycanda ədəbiyyat yoxluğunu cürətlə etiraf etmək olar. Nərimanovun, Qənizadənin və mənim tərəfimizdən beş-üç kitabça buraxılmışdırsa da bunlar dəryada bir qətrə hesab oluna bilərdilər. Türk dilində qəzetə və jurnal çıxarılmasına sabit çar hökuməti qəti olaraq icazə verməyirdi.

Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev4 dəq
Sənsən həmişə surəti mənidə şahımız

Sənsən həmişə surəti mənidə şahımız,Ruzi-əzəldə həzrətin oldu pənahimiz.

Şah İsmayıl XətaiQəzəl1 dəq
On səkkizinci şəkil

İbrahim xanın iqamətgahı. Yavər daxil olur.*Yavər**

İlyas Əfəndiyev19913 dəq
Fantan

Sonsuz gurultular arasında birGöylərə baş çəkən buruq titrəyir.

Mikayıl Müşfiq8 dəq
Millət məclisi

Türk mütəfəkkirlərindən doktor Abdulla Cövdətbəy yazır: “Cümhuriyyəti-idarədən əvvəl cümhuriyyəti-ruha malik olalım. Cümhuriyyətiruh... hüququnu və vəzaifini bilmək, bunları təqdis və ehya etmək və müsaəfəkar olmaqdır. Cəhl və təəssübdən ari olmayan ruhların təşkil etdikləri idarə hökuməti-cümhuriyyət belə olsa, ən səfil bir idareyiistibdadiyyə münziləsinə düşmək zəruridir. Mükəmməl, adil, tərəqqipərvər bir hökumətimizin olmasını istəyirsək, hər birimiz mümkün olduğu qədər adil, mütərəqqi, qəni, müstəğni və alim olalım. Fəqir bir millət hürr bir millət olamaz. Fəqir və hürr bir millət hürriyyətini mühafizə edəməyəcəkdir. Fəqirlik siyasi və iqtisadi əsarətlər toxumlarının sürətlə nəşvü nüma bulduğu bir zəmindir. Bu həqiqəti daima təkrar etmək savab və savab olduğu qədər savabdır”.Mülahizə buyurulsun, nə böyük həqiqət və böyüklüyü qədər də bu gün də bizim öhdəmizdə nə qədər bir böyük məsuliyyət olduğunu işar edir. Bu, maföqüz-zikr bəyanatı diqqətlə düşünərsək, şəraiti-mühitiyyə və məhəlləyyəmizə və əhvali-ruhiyyə və vicdaniyyəmizə aid nə kimi bir məqamda bulunuruq? Cümhuriyyəti-idarəyə malik olmaq üçün bizdə cümhuriyyəti-ruh varmı, ya yox? Yox deyildir. Fəqət millətin çox az bir hissəsi öz hüquq və vəzaifinə, bəşəriyyət haqqına, insanlıq vəzifəsinə bəhəqq arif və alimdir. Lakin kütleyi-əvam, cümhuri-nas o vəzifələrdən, o haqlardan bixəbərdirlər. Əgər milli məktəblərimiz olmasaydı, əgər millətimizə xor baxmasaydıq, yaxud ümumi, məcburi təlim qanunu tətbiq olunmasaydı, bugünkü gün bu hala qalmazdıq. Nə isə məza-ma-məza, keçən-keçib. İndi nə etməli? Zənni-acizanəmə görə quberniya şəhərlərində mərkəzi təşkilat təsis olunmalı və onlardan bir şöbə uyezd şəhərlərində açmalı və bütün ətrafa qəryələrə, dəhata, obalara, ellər və əşirətlər arasına birər nümayəndələr göndərməlidir. Xülasə, bu xüsusda heç bir fədakarlıqdan çəkinməməlidir. Xüsusən ki, irəlidə tətil günləri yaxınlaşır, yay mövsümü gəlir. Məktəblər bağlanıb, mütəəllimlər azad olub, müəllimlər asudə olacaqlar.

Abbas Səhhət19173 dəq
Gülərmiş

Baxgilən fələyin ruzigarına,Əyyam xoş keçəndə dövran gülərmiş.

Aşıq Qurbani1 dəq
Türk müğənnisi Sevda Aydana

Bir cüt qara göz görmüşəm,Zülmətdən qara.

Tofiq Bayram19642 dəq
Sazlı-sözlü Qarabağ

Dağları bürüyən dumanÇənlibeli gizlətmə sən!

Mirvarid Dilbazi19881 dəq
Beşinci şəkil

Meşədə Şamilin düşərgahı. Axşam çağı... Günəş qürub etmək üzrədir. Dağlılar dağınıq halda oturub silahlarını təmizləyirlər, atlarının yəhərlərini düzəldirlər. Şamil özü görünmür. İki nəfər dağlı Dmitrini sürüyüb gətirir.*Birinci Dağlı**

Mehdi Hüseyn9 dəq
Qız qalası

Qız qalası, Qız qalası, mübarəkdir!Sənin təzə cəh-cəlalın nə qəşəngdir.

Qabil2 dəq
Hamıya müştəridir…

Gecə-gündüz qıcıyan üstümüzə,Azman əzrayılın dişləridir…

Cabir Novruz2 dəq
Eylə

Xəllaqi-möhtərəm, şahi-zülkərəm,Bu uzun gecəni tez sabah eylə.

Novrəs İman1 dəq