Works
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Bu bəs deyil gətirübdürBaşıma yüz kələk səndən,
Qəzəl: Zəxmi-tiğin xalqdan biyhudə yaşırmış könülZəxmi-tiğin xalqdan biyhudə yaşırmış könül,Mümkün olmaz etməyə ol qönçə sirabi gül
Oxşar talelərSarayın adından gələn xüsusi çapar məktubu şəhər rəisinə verib geri qayıdan günün səhərisi Əcəmi Təbrizə yola düşmüşdü.Cahan Pəhləvan öz candarı və şəxsi mühafizləri ilə birlikdə Təbrizə gəlmişdi. Havaların soyuduğunu, özünün yolda nasazlığını nəzərə alaraq oradan Naxçıvana dönməkdən vaz keçmiş, axırda da belə qərara gəlmişdi ki, Əbubəkr oğlunu yanına çağırsın və Mömünə xatun ananın abidəsinin tikilişinin nə vaxt başa çatacağını memarın öz dilindən eşitsin.
Yaradan səniHalal olsun bu qamətə, bu boya,Nə gözəl yaradıb yaradan səni.
Naləvü-əfğan eyləDəli könül, qalx ayağa, məclisi alşan eylə.Bülbül kimi gül eşqinə naləvü-əfğan eylə.
GüllününAy həzarat, tərif edin, nə xoşdu çağı Güllünün,Əmməyə də ləzzət verir zülal dodağı Güllünün,
YaratdıŞenlik:Dünya əhvalından xəbər ver, aşıq,
Dolana-dolanaDağlar, səndən duman qalxar,Çərxə dolana-dolana.
Gəl, ey vəhdət qəzalı, Sən bu səradən nə istərsən?Gəl, ey vəhdət qəzalı, sən bu səhradən nə istərsən?!Xəyalın həmnişin oldu bu tənhadən nə istərsən?
Mən ki, ləlin can yerində görmüşəmMən ki, ləlin can yerində görmüşəm,Dərdini dərman yerində görmüşəm.
Şad olamazmı bilür bir qəmi-aləm nə imişŞad olamazmı bilür bir qəmi-aləm nə imiş,Mən ki, qəm həmdəmiyəm, mən bilürəm qəm nə imiş.
Qəzəl: Ey gül-ra'na, məni cövr ilə nalan eyləməEy gül-ra'na, məni cövr ilə nalan eyləmə,Razımı bülbül kimi aləmdə dastan eyləmə
Dedim mərqum edəm ol yarə kağızDedim mərqum edəm ol yarə kağız,Mənə bəlkə qıla bir carə kağız.
Ghazal 1093نقطه خالش که نه پرگار سرگردان اوستکیست کز فرمان او گردن کشد، دوران اوست
Qasida 142هر زمان زین سبز گلشن رخت بیرون میبرمعالمی از عالم وحدت به کف میآورم
Rubai 96هر دل که غم عشق نهان است درولذتهای همه جهان است درو
Jam-i Jam, chapter 29میکشد چرخ ازین زمین و بحاربه تف مهر گونه گونه بخار
İki almaAxşam vaxtları gəzməyə çıxanda, hərdən bir balaca oğlumu da yanımca aparıram. Bu dəfə də apardım.Və haman balaca oğlum ilə gəzməyə gedəndə, hərdən bir ittifaq düşür ki, ona yeməli şey də alıram ki, məndən razı qalsın. Bu dəfə də balaca oğlum dükanlarda düzülmüş nazü-neməti görəndə məndən yeməli bir şey istədi. Mən o əqidədə deyiləm ki, hər dəfə uşaqla bazara gedəndə ona bir şey almaq lazımdır və lakin bunu da deyirəm ki, heç bir vaxt almaq lazım deyil. Ancaq bu dəfə heç bir zad almaq istəmirdim; o səbəbə ki, cibimdə pulum yox idi. Və bir də istəmədim ki, uşağım hər dəfə bazara çıxanda dadamal öyrənsin.
The Seven Beauties, chapter 25One day that with the light of lustrous dawn the heavens showed a clear and open brow:Auspicious day, bright, world-illumining — Chappy that day! remembered be that day! —
Nigârâ dil odundan oldı nâşîNigârâ dil odundan oldı nâşîTaparuz şimdi ışk-ı dil-tirâşı
Knyaginya Osipova1915-ci ilin noyabrında vəziyyət qismən dəyişməyə başlamışdı. İngiltərə və Rusiya arasında İranın bitərəf qalması üçün lazım olan şərtlər müzakirə edilirdi. Rusiyanın xariciyyə naziri Sazanov Petroqraddakı ingilis səfirinə verdiyi xəbərdarlıq məktubunda belə yazmışdı:«İran dövləti dünya müharibəsində bizim mənfəətimizə bitərəf qalmaq üçün 1907-ci ildə Rusiya ilə İngiltərə arasında bağlanmış müqavilənin ləğv edilməsini tələb edir, lakin bu, qətiyyən ola bilməz”.
Qit'a 12گر نگویم دگر بخواهد گفتآنکه بروی ببست دربان در
Töhfeyi-Sami, bölmə 476طالبعلم بود اما از شرب مدام صبح و شام بلکه علی الدوام فارغ نبود، در خدمت قاضی میرحسین کاشانی درس میخوانده و وظیفه مقرر داشته اما در هر چند روز توبه میکرد و باز بر سر کار خود میرفت قاضی مذکور وظیفه باو نمیداد باز توبه میکرد قاضی راضی می شد،نوبتی ایام زهدش طولی پیدا کرده قاضی ازا و پرسید که چونست که در این ایام شراب نمیخوری جواب داد که از شومی تو، در آن ایام روزی در بزمی که ساقی توبه شکن ساغر بر شیخ و شاب می پیموده حریفان این غزل جامی را که :بغیر از اشک بر بالین نیاید هیچکس ما را
Ghazal 89دلم ز مهر تو آن دم چو صبح دم می زدکه آفتاب رخت در قدم علم می زد
Qit'a 114ایا خسرو راد آزاده خوترا داده ایزد همه آرزو
GətirdinAy oğul, yolunu çox gözləmişdik,Atana, anana şəfa gətirdin.
LeylaBu ellər göz yaşında qərq olub boğulanda,Sevindi evdəkilər o dilbər doğulanda.
Rubai 82بنمای رخ ار کام منت می بایدزان پیش که دود از آتشت برناید
Fəqir və zalımBir fəqirin papağını bir kəsQapıban qaçdı getdi karına bəs.
Rubaiyat, 46گر ملک تو مصر و روم و چین خواهد بودآفاق تو را زیر نگین خواهد بود