Works
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
از تشنگی بمردم ای آب زندگانیچون نیستی در آتش احوال ما چه دانی
Düşünmək istəyirəmBakının isti iyul günlərindən birində, uca, çoxmərtəbəli, daş binanın qabağında adam əlindən keçmək çətin idi.Güman etməyin ki, bir mərasim, ya yığıncaq var idi. Bu dəhşətli istidə nə mərasim? Göydən tökülən, daş-divardan, asfaltdan qalxan təndir havasına dözüb-dayanmaq mümkün deyildi. Ancaq buraya yığılanlar məcbur idilər. Cavanların aylardan bəri həsrətlə gözlədiyi gün gəlib çatmışdı. İçəri otaqlarda sənət institutuna qəbul imtahanı gedirdi. Yüzlərlə cavanlar gözləyirdilər.
Qoca qəhrəmanın çıxışıBir şir kimi sinə gərdi o danışıq kürsüsünə,Bütün salon qulaq asdı bu qocanın gur səsinə.
Son anındaAxır nəfəsinə yetişmədim mən,Son dəfə bağrıma basmadım onu.
Gəzmişəm cahanı mən, görməmişəmGəzmişəm cahanı mən, görməmişəmSənin kimi gözəl ellər içində.
Üzdə «şram» gözlənilirZaman ötdükcə halaldan da haram gözlənilir,Belə minval ilə bir dambadaram gözlənilir.
Oxu!(Rəşt radiosunda Azərbaycan musiqisini dinlərkən)*Gözlərim gözündən uzaq olsa da,
BəxtYuxuma girmişdi, kömək istədi,yüyürdüm, gördüm ki, yol yarı olub.
BalıqçıyamBalıqçıyam, balıqçı,Bir dənizim var mənim.
Səadətnamə, 68شیخ الاسلام چون اشارت کردسوی این سر بدین عبارت کرد
Ey xirməni-gül gülşəni-ruxsaruna qurbanEy xirməni-gül gülşəni-ruxsaruna qurban,Sərvü çəməni qamətü rəftarunə qurban.
Zemstvo haqqındaBu axır vaxtlar Qafqazda zemstvo idarəsi təşkili xüsusunda məsələlər açılıb, bəzi məhəllələrdə bu barədə xüsusi iclaslar da vaqe olur. Zemstvo idarəsinin tərtib və təşkilinin təşkilatını sonraya qoyub, bu gün zemstvonun ümumiyyətlə nədən ibarət olduğunu oxucularımıza bildirməyi lazım bildik.Şəhərlərimizdə Qorodskaya duma deyilən şəhər idarələrinin borcu olmadığı vaxtlar bir çoxlarımızın yadındadır.
Narın üzYaradanım qələm çalsa gözələ,Sən sürtəsən narın üzə narın üz.
«Yeni Fars»Ağa Əli tərəqqipərvər iranlıların ən qeyrətli, ən məsləkli cavanlarından idi. Cəmi vücudu İranın təməddün, nicat və saadət fikirilə dolu idi. Qantorların birində az maaşa qulluq edən cavan həm ailəsini dolandırıb, həm də milli vəzifəsini ifa edirdi. Qəzetlər yazıb bir dəqiqə nəfli qiraətdən çəkinmirdi. Gərürdün İranlı məktəblərində şura olanda camaata bir səs düşdü; hazırun bir-birinə müracəətlə: «Ağa mirzə-Əli gəldi» deyib gözlərini məclisin yuxarısına tikirdi. Ağa Əli çıxdı… gözləri fikirli siması, ciddi, zehnində guya bir ağır fikir tutub, ehmal tərpənir ki tökülüb məhv olmasın.Ağa Əli irəli yeridi və camaatı bir nəzərdən keçirib ağzını açdı… Məclisdə adətdən kanar sakitlik bərpa oldu. Bir kərbəlayı gözlərini qırpmağa cəsarət, bir məşədi öskürməyə cürət etmədi. Natiq ağzından dür tökürdü, sədəf səpirdi. Xoş sovt ilə söylənən sözlər təkcə-təkcə almas dənələri kibi, düşüb göz şüşələrinə rəxnə saldı: Odlu yaşları yığıb toplamağa bir hacı və bir molla dəsmalı qadir ola bilmirdi. Natiq İranın əsəf-əngiz hali-hazirəsini təsvir edirdi. Qabil, kamil, maharətli bir qələm ilə geniş aydın bir lovhə cızıb hazırunun önünə qoydu: bir tərəfdə mə’murlar camaatın qanını soruvb özləri üçün imarətlər tikirlər, bir tərəfdə ruhanılar öz cibi xatirəsinə «lay, lay!» deyib xalqı cəhalətə, xabi-qəflətə sovq edirlər; seyidlər lotuluğa dini bir rəng verib müftəxorluğa meydan açırlar. Bəylər, xanlar, ağalar, quldurlar… zor və güclərindən istifadə edib, əsnafa olmazın zulum, əziyyət və məşəqqətini edirlər… İran bir zulum bir vicdansızlıq dəryasına dönüb, vətən övladını boğub məhv edir!.
Tarji-band 1آفتاب وجود کرد اشراقنور او سربسر گرفت آفاق
GözəldiEy şeyx, incik olma Yaxşı xanımdan,Arif olan hər insana gözəldi.
Qara QənbərQara Qənbər böyük adam idi, özü də Şura işçisi idi. Hökumət “trestlərinin” birisində böyük qulluq sahibi idi. Bunun keçmişini az adam tanıyırdı. Amma bu özünü Şura anketlərində “fələ sinfinə mənsubam” yazırdı. Qara Qənbər öz qulluğundan çox razı idi, geniş, işıqlı kabinedə əyləşərdi. Qarabağın gön mahut çəkilmiş stul, stolun üstündə bir neçə cür telefon, yanında qapıçı, qapıda avtomobil, ya fayton həmişə bəkləyordu. Çaldığı zəngə qapıçı tez gəlirdi, guya yerdən çıxırdı.Böylə şeylər əvvəldən Qara Qənbərin kefini açardı: gah telefonu əlinə alıb onunla-bununla çox-çox qonuşardı. Gah zəngi basıb qapıçıya əmr verərdi, gah meşin portfeli qoltuğuna alıb, avtomobilə minərdi ki, görsün küçədə tanışlardan kimə rast gələr.
BilmərəmHiyləgər gözünlə aşiqə baxma,Eşqin kamanını ata bilmərəm.
SonBəlkə son bahardı, bəlkə son qışdı,Diz çöküb torpağa enməyim də son.
Nikolay İvanoviç BaranovskiyəQafqaz canişinliyi baş idarəsi departamentinin tərcüməçisi mayor M.F.Axundzadənın yazılı məruzəsi**Sentyabr 1868-ci il Baş idarə departamentinin direktoru, həqiqi dövlət müşaviri və kavaler Nikolay*
Cəhalətimdən şikayətVarmı bundan yuxarı uçmağa iste'dadım?Qabiliyyət pərimə zəxm vurub ustadım.
Qasida 11آنکس که چو سیمرغ بی نشان استاز رهزن ایام در امان است
Sənin ad gününAnara*Ev... süfrənin başında oturmuş qohum-tanış;
Bir rəsm qarşısındaHəzin bir çöhrə, bayğın bir nəzər, suzişli bir mənzər.Geniş bir cəbhə, ülvi bir zəka, düşgüncə bir sima.
BeşikYeni doğmuş bir körpəyəQul olur, qollanır beşik!
Qit'a 69ای خایه به دست تو اسیرمبنمودهای از جماع سیرم
Nə o dindi, nə də mən...Yada düşdü ülkər gözlüm,Könlüm quşu ucar oldu.
Vətəndən-vətənəArazınbu tayı Vətənim,
Ghazal 7شب به هم درشکند زلف چلیپایی راصبحدم سردهد انفاس مسیحایی را
DelfinlərDəniz bu gün mehriban,Dəniz bu gün səmimi,