Works
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Vakt-i seher niçe niçe zülfüne tolaşam diyüSevdâyî oluban gezem bir kıla ulaşam diyü
Sharafnama, chapter 31Come, cup-bearer! that wine of amber (red) colour (the wine of senselessness),Give me; for my foot has come against a stone.
Ghazal 461اقبال عشق بود، که ما مقبل آمدیمچون عشق رو بما شد مستقبل آمدیم
HəyəcanXəlifəyə göndərilərkən Fəxrəddin tərəfindən əldə edilən məktubun surəti çıxarılıb divarlara yapışdırıldıqdan sonra kəndlərdə, şəhərlərdə Əmirə qarşı təzə çıxışların xəbəri gəlirdi.Əmir başını itirdi, öz vəziri Toxtamışı hüzuruna çağırıb soruşdu:
Rubai 72یاقوت لبا! لعل بدخشانی کو؟وان راحت روح و راح ریحانی کو؟
Töhfeyi-Sami, bölmə 359در خدمت مولانا لسانی می بود بلکه مولانا را بجای فرزند بود. بخدمت اصحاب شعر بسیار رسیده و در قواعد شعر وقوفی دارد و اوقات بتقوی و طهارت میگذراند و در جواب غزل شیخ کمال خجندی که مطلعش اینست :سرو دیوانه شده است از هوس بالایش
Qit'a 147چونان شدم از شادی زین نامه که گفتیدادند بمن خط بملک دو جهانی
Çəpgöz hekayəsiBir əhvəldən (yəni çəp) bir nəfər şəxs soruşdu ki, bu söz doğrudurki, deyirlər çəplər biri iki görür?
BülbülXəzan gəldi, düşdü yenə soyuqlar,Dəli külək bağçalarda sayıqlar,
Ghazal 33ز عالم دلربایی بر نیامدکزو شور و جفایی بر نیامد
Nakam şairO qədər yazdı ki, dəftərlərə, əldən düşdü,Çox özündən dedi, “mən”, “mən” dedi, dildən düşdü.
Bu hüsn ilə, gözəlim, sən gözəllərin gözüsən!Bu hüsn ilə, gözəlim, sən gözəllərin gözüsən!Nə vaxtadək salacaqsan fərağına bizi sən?
Gənclik marşıAli Pedaqoji İnstitutun tələbələrinə*Bizik bilik, şan ordusu, Azərbaycan ordusu.
Rubai 109در وصف تو بسیار سخن راندهایمبسیار کُتُب ساخته و خواندهایم
Rubai 56چشمم که سرشک لالهگون میآردرازیست که از پرده برون میآید
Ghazal 3بستی برشته سر مو پای و دست ماگوئی برو که با تو نزیبد نشست ما
Mufrad 17حالی که به صد زبان بیان نتوان کردکلک دو زبان چگونه تقریر کند
Görüncə şəxs bir ərbabi-sərvətin üzünüGörüncə şəxs bir ərbabi-sərvətin üzünü –Görür mücəssəm olan bir ləamətin üzünü!
El xadimləriTaq-taq-taq...Gülər xala qapı döyəni bu səsdən tanıyırdı, yaşına uyğun olmayan bir cəldliklə qalxıb halqalı açarı götürər, qapıya yaxınlaşardı. Nazlı qonşusuna zəhmət verdiyinə görə xəcalət çəkər, sonra açarı alar, sağ ol eləyib gedərdi.
Qızıl şahinlərTərlan kimi qıy vuraraq buludlardan-buludlara,Uçub gedir şahinlərim dumanları yara-yara.
Tək olandaTək qalmaq istərəm,Tək qalmaq, hərdən.
Ey cismimin canı, gözümün nuruEy cismimin canı, gözümün nuru,Eylədiyin əhdü vəfadən utan!
Tarix təkrar olur1905-ci ilAllahverdi səngərdən başını çıxarıb:
Yedək gəmisiDartınır arxada yedək gəmisi,Gedir sükançısı özündən qabaq.
DüşübKüsüb bir dünya gözəli,sükutu dünyaya düşüb.
Gəl bölüşəkŞerilərimin tərsi mənim,düzü sənin.
Mir'at al-Muhaqqiqin, chapter 4بدان که هرچه عدم او ضروری بود او را ممتنع الوجود خوانند و هر چه وجود او ضروری بود او را واجب الوجود گویند و هر چه وجود و عدم او هیچ کدام ضروری نبود او را ممکن الوجود خوانند. اکنون بدان که هر چه موجود است یا واجب الوجود است یا ممکن الوجود، بجهت آنکه موجود دروجود خود به غیری محتاج هست یا نیست.اگر در وجود خود به غیری محتاج نیست، آن را واجب الوجود خوانند چنانکه حق سبحانه و تعالی، و اگر در وجود خود محتاج است به غیری، او را ممکن الوجود خوانند و اینجا اثبات واجب الوجود ظاهر شد چرا که ممکنات موجودند و وجود ممکنات البته از غیری باشد و آن غیر هر آینه منتهی شود به واجب الوجود. و دیگر آنکه تا واجب الوجود نباشد ممکن الوجود را ممکن نتوان گفت، یعنی تا اول محتاجٌ الیه نباشد نتوان گفت که فلان چیز محتاج است به فلان چیز، پس واجب الوجود ثابت شد و ممکن الوجود در بقای وجود اگر محتاج نباشد به غیری، آن را جوهر گویند و اگر باشد آن را عرض خوانند و بدان که بقای وجود غیر وجود است؛ بجهت آنکه دو کس را میبینیم یکی تا ده سال بیش نمیماند و یکی تا صد سال میماند و هر دو در وجود شریکند، بجهت آنکه در حال حیات هر دو بر هر دو صادق است که موجودند؛ اما بقای وجود این صد سال است و بقای وجود آن دیگر ده سال. پس معلوم شد که بقای وجود غیر وجود است. پس ممکنات یا جوهر باشند یا عرض.
Vəh kim, ol ahuyi-mişkindən qalıbmən bixəbərVəh kim, ol ahuyi-mişkindən qalıbmən bixəbər,Namə tək bağlandı bağrım, qəbğər oxun tez çəkər.
Səhnənin tərbiyəvi əhəmiyyəti haqqındaPublisistlərimizin bir çoxu teatr tamaşalarının tərbiyəvi əhəmiyyətindən danışarkən ancaq dramları, yəni mahnısız və musiqisiz səhnə əsərlərini nəzərdə tuturlar; gənc publisist Əsəd Məmmədov-Əhliyev Müsəlman Artistləri Peşəkar İttifaqının yaradılmasını (“Bakı Müsəlman İctimai Təşkilatları Komitəsinin Xəbərləri”nin 241-ci nömrəsinin səhifələrində) alqışlayaraq, ittifaqa “ancaq Melpomena məbədini ucaltmağı”, yəni ancaq dram əsərlərini tamaşaya qoymağı məsləhət görür, çünki musiqi əsərləri, vətəndaş Əhliyevin dediyinə görə, “səhnə sənətinin tərbiyəvi əhəmiyyəti ola biləcək ikinci, hətta üçüncü dərəcəli məhsuludur”.Opera, operetta, musiqili dram kimi əsərlərin tərbiyəvi əhəmiyyətinin sübutsuz-dəlilsiz qətiyyətlə inkar edilməsi bir tərəfdən teatr və ümumiyyətlə, teatr sənəti haqqında ictimaiyyətin şüurunda məhdud təsəvvür, habelə sənətin musiqi sahəsinə mənfi münasibət yaradır, digər tərəfdən, özlərini musiqi sənətinə həsr etmək qərarına gəlmiş gənc müsəlmanları həvəsdən salır; beləliklə, milli musiqinin inkişafı ləngidilir, biz müsəlmanların musiqi təhsili almaq arzusunun, milad tarixindən bəri ancaq XX əsrdə oyanan bu təbii arzunun qarşısına sədd çəkilir.
Gülə-güləİstəkli sevgilim, gəldik üz-üzə,Əlimi əlinə al gülə-gülə.