Bu, haman qılıncdır?

“Azərbaycan xalqı parçalanmış xalqdır”*İqor Belyayev*

Акима Биллури7 мин
Amandı dur məzardan

Beş-altı yüz nəfər dələ alır kilünki çün ələ, salır cəhanə vəlvələ və şurişü qiyaməti, səbahü əsrü vəzzüha, yıxalla qəsri-şürbəha, tükəndi səbrimiz daha, gedax Məmmədəlişaha, deyax ki, ölürux daha! Başuva yığ əcamiri, xüsus Əmir Bəhadiri, belinə bağla qəddərə və rakib eylə əstərə, o hafizi-şəriəti. Deyin: Əya şəhi bəqa, əya xədivi-məhliqa, olub rəiyyət əşqiya, misali rus və erməni geyiblə kəfşi-rovqəni, genişləyirlə kuçəni; deyəndə: ey sitəmşüar, nolar olanda kuçə dar? Deyəllə: çor və zəhrimar, döyəllə həm cəmaəti. Nə hoqqabazılıqdı bu əya giruhi-səqf gən, yaratmış həyyu-zülmənən, şütur bərayi mərdü zən və əsbü filü gərgədən, məgər o üştərizəmin, o piri-zuri-pərvərin və əsbi-mah peykərin, maşından azdı sürəti? Baxın bu qövli-əbtərə, nə rəhm edəllə dülgərə, nə dəlləyə, nə rəşbərə, nə məscidə, nə minbərə, nə Miri-şəri-ənvərə, bu qövmün ehtiramı yox şəriəti peyəmbərə; nə həq tanır və nə Əli, nə Cəfəri, nə dini var, nə bığı var, nə səqqəli. Gəlibdi fəleyi-Güney, misali muri-biədən, çıxalla damə nagəhan, deyəllə: ya Əli mədəd! Verəllə səs-səsə hamı, yıxalla şəst ilə damı, gedəllə cümə axşamı içəllə zəhrimari mey, vuralla dəf, çalılla ney, deyəllə: Ay daley-daley! Əya cəmaəti Güney, məgər ki, yoxdu qeyrətüz, qalıbdı kətdə külfətüz, nə aşı var, nə də əti! Deyin o əhli Təbrizə, maşın gərək deyil bizə, gəlin, gəlin, çökün dizə, qulaq verin bir həmdüzə, fərasət örgədək sizə. Qələtdi həmdü surəmiz, gərək onu ravanlayax, üsuli-dini anlayax, firui-dini həmçinin. Niyə boş əyləşək ki, biz xərab edək vilayəti? Vuranda gürzünü yerə, Nəkirü-Münkər, ey Əmu, qoyunlar ürkər, ey əmu! Sual edə nəmazdən, xudayi-baniyazdən, şəhənşəhi-hicazdan, nə farsicə bilər: "Birov", nə türkücə "Xnov-minov", nə kürdücə "Həsov-məsov", nə rusicə "Netov-metov", fəqət bilər ərəbcə o, cavab alar ərəbcə o. Bə izzəti, bə şövkəti behişti xəlq edib xuda bərayi-şieyi-Əli; vəli o mömünün gərək ola döşündə səqqəli, ki, yəni çox kəbir ola, Fətəlişah Pəzir ola, həna qoya o səqqələ və rəngi misli qır ola və ayinə ala ələ, baxa bığın qabağına, məbadiya ki, meyil edə beş-altı tük dodağına, o tükləri təmizləyə, ola adam balası, ta gedə ala qucağına, o huriyani-cənnəti.Mələk dolanmaz o evə, ki orda əskinas ola, zikur ola, ünas ola! Və huşu ya təhur ola, vəlov ki, əksi-nur ola, şəkil çəkən məlahidə, gərək o əksə can verə, xuda sizə cəza günü xudalığın nişan verə. Bir iş görün əlahidə, o işdə yoxdu faidə, bu iş həramidür bəli, qəsəm bu saçü səqqələ, miadə etiqad edin. Kişi gərək əzan verə ki, ta xuda əvəz ona behişti-cavidan verə. Nəinki eylə iş görə--ilan vura, çayan vura, mələk ona əzab edə və ətlərin kəbab edə, cəhənnəmin hərarətli, belə müqərrər eyləyib xuda, həmişətar ola gecə, çü zülfi yar ola gecə, günüz yana çiraqi mehr, işıq sala vilayətə, ziraətə, sən istisən günüz kimi ola ləyal qasiqə, əmoğlu sən nəkarəsən, məgər rəqabət eylisən, belə ibadət eylisən xudayi-girdigarə sən, şərikisən bu xaliqə, xudayi-nuru zülmətə, çiraqi-bərqi xoş gəlib, nə qədri var imarətə, cəmaətə, onun pulun verin ata, minin, gedin ziyarətə. Uşaq, fənarı yandırın, çiraqi-bərqi söndürün, misali-səng sındırın, bə öhdəyi-mən əstü mən, vəlov beş-altı yüz tümən olur onun xəsarəti, bu işlərin təmaməti çıxar o ruzinamədən, fizundu ol cavanların, o ruzinaməxanların şərarəti Qutamədən, olar bətərdi kəbrdən, əşəddidür həcirdən, əya güruhi-gülbədən, həzir edən cəridədən, salar sizi zəlalətə. Üzütəra qiyamətə gələr ona baxan kişi, alan kişi, satan kişi, yanında saxlayan kişi! Amandı almayın onu, yalandı cümlə mətləbi, həram edib onu nəbi, vəli ona baxanların nə dini var, nə məzhəbi, nə izzəti, nə isməti, nə üffəti, geyir qulaqlı köynəyi, vurur fokullara boyaq, o bəngxor, o tiryaki, olar cəridə bir taya, oxur səbahü şam onu. O xeyrəsər, o bihəya, əya sülaleyi-zina, xuda edib həram onu, oxuma vəssəlam onu. Təlavət eylə, məshəfi, təbarəkə-mübarəki, xüsusən o bəraəti ki, çoxdu xovfü həşəti, fəsahəti, bəlaqəti. Deyəndə bu sözü ona, deyir: Bəli, səhihdir, deyəllə çox fəsihdir, onu bilən fəqihdir. Qızı olanda bir zaman, deyir qulağına əzan, adın qoyur Tükəzziban, böyür çün o kiçik bala, olur Tükəzziban xala; onun da olsa bir qızı adın qoyar Hüvəlləzi. Çaxır səpəllə üstümə, saman təpəllə nustuma, xuda nəkərdə, gər deyəm: Nəçün bu düxtəri-əcəm, xudayi-beytü vəlhərəm, həlal edib həcaməti, həram edib kitabəti? Deyin cənabi Möcüzə: əya qəribi-elmü fən, qolun-qıçın uzatmısan o həfreyi-məzaridə; mənim sözümə ver qulaq, qiyamət oldu, dur görax! Çıx ol xərabəzardən, o təngəna hesardən, düşüb cəhanə vəlvələ, edir zəmin zəlzələ, ayıl, təbəddilatə bax, eşikdəki həyatə bax. Hamı ayıldı, ay kişi! Yatırsan indi sən hələ. Baxır sənə, gülür cahan, fələk, mələk, zəmin, zaman və xəlq hər kənardən, aman, aman, aman, aman, əmoğlu dur məzardən, bir az tumarla saqqalun və sil sərü uzaridən xəlü bu cəhlü qəfləti….

Мирза Али Моджуз6 мин
Şair haqqında düşüncələr

Bəzisi düşünür: – Şairə nə var,Sözdür, qafiyədir tapıb düzəldir.

Тофик Байрам19626 мин
Gicginə

I**Mən Krımın sahilini

Алмас Илдырым8 мин
Yanar dağ

həmin yer Bakının Digah və Məhəmmədi kəndlərinin arasındadır*(lirik poema)*

Габиль Имамвердиев197611 мин
Aşıq Valehlə Zərnigarın deyişməsi

Birinci deyişmə**Aşıq Valeh

Ашуг Валех9 мин
Арабское стихотворение 4

یا المی منک الیک الفرارفی الم الحب بک الاصطبار

Шамс Магриби12 мин
Nərgiz

Nərgiz, uzun saçlı gözəl bir sona,Bir gün dedi anasına: – Ay ana,

Габиб Сахир6 мин
Qiymət

Tələbələrimə*1

Бахтияр Вагабзаде197015 мин
Тарджибанд 2

ای شوق تو رهنمای دل‌هادردت همه جا دوای دل‌ها

Меджзуб Табризи9 мин
İnsan səviyyəsi

(poema-düşüncələr)*Salam, Kainat!

Фикрет Годжа13 мин
Müsibətnamə

Gəl, könül, bir ibrət al bu gərdişi-dövranə bax,Gəl, könül, bir ibrət al bu gərdişi-dövranə bax,

Молла Вели Видади8 мин
Qasım bəy Zakirə

Zakira, eşitdim təzə bir xəbərHəqiqətdə qoydu məni xeyli mat

Баба-бек Шакир8 мин
Qəzəb

Nə zamandır,Gör haçandır

Алиага Кюрчайлы196810 мин
O mənə danışdı ki

Kurortdayıq. Bağdayıq,Oturub dincəlirik.

Али Керим14 мин
Müxtəlif parçalar

Tutdum orucu irəmazanda,Qaldı iki gözlərim qazanda,

Мирза Алекпер Сабир7 мин
Müxəmməs: Eşitdin etdiyini Şahsevən Əhməd xanın

Eşitdin etdiyini Şahsevən Əhməd xanın,Xahişi-zülmünü ol zalimi-biimanın,

Ага Масих Ширвани12 мин
Mirzə Şəfi Vazehi oxuyarkən

1. Giriş**Salam, Mirzə Şəfi, salam ey ustad!

Зейнал Халил197114 мин
Qanadlar

Anama*Bir körpəydim –

Расул Рза19366 мин
Üç dostluq

Mənzum hekayə**Qulaq as, duzlu bir hekayətdir,

Алигулу Гамгюсар8 мин
Fəxrəddinli ucalığım

(Elegiya)*Yaman çılğın, yaman da sərt

Гасым Гасымзаде8 мин
Məktubun intizarında

Məhəbbət bağının sərvi-rəvanı,Məlahət bağının tazə fidanı,

Мирза Шафи ВазехМаснави7 мин
Şair, Şeir pərisi və Şəhərli

Səfalı bir mayıs axşamı... Günəşin qürubundan bir az sonra saf, laci-vərdi asimana ucalan qürsi-qəmərin əşieyi-simini sakin və müəttər bir

Аббас Сиххат191611 мин
Molla Məhəmməd Səfili və dəyirmançi İbrahimin dastani

Aşıq Səfilinin Zediban kəndindən yaxın dostu, İbrahim adlı dəyirmançı vəfat edir. Zedbana gəlib dəyrmanı boş görən Səfili kədərlənir, sazını alıb dəyirmana, sonra gedib məzarlığa, dostu İbrahimin türbəsinə və fələyə müraciət edir:Səfili:**

Молла Мухаммед Сафили6 мин
iştə bir divanədən bir xatirə

“Sən nəsin? Kimsin?” deyən ariflərə*Arqadaşlar! Sormayın, hiç sormayın!

Гусейн Джавид14 мин
İttiham poeması…

ISizdən soruşuram, sizdən,

Джабир Новруз199013 мин
Bizi məyus edən dəhrdə məyus olsun

Düşdü yadıma kecən gunlərim, əfsus olsun,Bizi məyus edən dəhrdə məyus olsun.

Мемо-бек Мемаи6 мин
Həyatımdan səhifələr

Ölümlərdən, bölümlərdən,*zülümlərdən keçən yollar*

Мирварид Дильбази199315 мин
Yeni əlifba haqqında mənzumə

Bu daimi olmayan dünyada mənim ömrüm,Həsrət və qüssə ilə başa çatdı.

Мирза Фатали Ахундзаде6 мин
Шараф-наме, глава 51

Жаркий тюрк иль султан, озаряющий дол,Из Китайского моря на горы взошел,

Низами ГянджевиМаснави6 мин