Məhəmməd Füzuli · Şeir
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Müqəvvəs qaşların kim, vəsmə birlə rəng tutmuşlar,Qılınclardır ki, qanlar tökmək ilə jəng tutmuşlar.
Nola gər rəşki-rüxsarinlə bağrı xubların qandır artarNola gər rəşki-rüxsarinlə bağrı xubların qandır,Daşı tə’sir ilə lə’l eyləyən xurşidi-rəxşandır.
Ey vücudi-kamilin ayinədari-feyzi-həqEy vücudi-kamilin ayinədari-feyzi həq,Asitanın qibleyi-hacati-ərbabi-yəqin.
Mən sübhü şam dudi-dili suznak iləMən sübhü şam dudi-dili-suznak ilə,Bağrın kəbab edib, verərəm çərxə inqilab.
Olsa məqsudunca dövrani-fələk bir neçə günOlsa məqsudunca dövrani-fələk bir neçə gün,Olma məğrur, ey ki, hali-dəhr rövşəndir sənə.
Eyləyib nadanə ərzi-fəzlü izhari-hünərEyləyib nadanə ərzi-fəzlü izhari-hünər,Şərmsar etmək, əta ummaq nədir, zülmi-sərih!
Ey xacə, gər qulundan oğulluq murad isəEy xacə, gər qulundan oğulluq murad isə,Şəfqət gözilə bax ona daim oğul kimi.
Kəfi-hirsilə daim daməni-dünyayi-dun tutsanKəfi-hirsilə daim daməni-dünyayi-dun tutsan,Zəmanə şurbəxt eylər səni, peyvəstə dəryatək.
Xirədməndi ki, daim aləmi-elm içrə seyr eylərXirədməndi ki, daim aləmi-elm içrə seyr eylər,Əsalibi-fünuni-şe’rdən, əlbəttə, qafildir.
Müttəsil mə’rifət əhlini ayaqlarə salıbMüttəsil mə’rifət əhlini ayaqlarə salıb,Fələki-süflə qılır möhnətü qəm pamali.
Doğruluq ilə istə ülüvvi-məqam kimDoğruluq ilə istə ülüvvi-məqam kim,Gəldikcə halinə verə dövri-fələk rəvac.
Bülbüli-zarəm, güli-rüxsari-alindən cüdaBülbüli-zarəm, güli-rüxsari-alindən cüda,Tutiyi-laləm, şəkərnisbət məqalindən cüda.
Fəqr eşq içrə, Füzuli, izzü cahimdir mənimFəqr eşq içrə, Füzuli, izzü cahimdir mənim,Şiveyi-mehrü məhəbbət rəsmü rahimdir mənim,
Sirişkriz güləndamlər həvasiləSirişkriz güləndamlər həvasilə,Şikəstəhal siyəhzülflər bəlasilə,
Əgərçi bir neçə gün iqtizayi-aləmi-dunƏgərçi bir neçə gün iqtizayi-aləmi-dun,Cahanda eylədi iqbal ra’yətini nigun.
Əymiş hilali üstünə tərfi-külahiniƏymiş hilali üstünə tərfi-külahini,Çox dilşikəstənin gögə yetirmiş ahini,
Pərişanhalin oldum, sormadın hali-pərişanımPərişanhalin oldum, sormadın hali-pərişanım,Qəmindən dərdə düşdüm, qılmadın tədbiri-dərmanım,
Hasilim bərqi-həvadisdən məlamət dağıdırHasilim bərqi-həvadisdən məlamət dağıdır,Məsnədim kuyi-məlamətdə fəna toprağıdır,
Fəsli-ibtilayi-ƏyyubBəstəri-bəla bimarlarının və badiyeyi-fəna dilfigarlarının biri Əyyubi-bəlakeşdirki, nəvidi-"İnnəllahə yuhibbu kullə qəlbin həzin" dili-pakın məxzənicəvahiri-
İzhari-təvəllüdi-əimmə və qeyrihi rəziyəllahu ənhumƏgərçi izhari-silsileyi-siyadət daxili-əhvali-Kərbəla və şərhiibtilayi-ənbiyaolmayub, bu nüsxədə iradı münasib degil, əmma tətəbbö’i-məzmuni-"Rövzətüş-şühəda"
Bu, vacibül-vücud isbatına bürhani-qate'dir və bəqai-sair mövcudata dəlili-mane'dirEtmok gərək əhli-feyzi-biniş,Təhqiqi-vücudi-afəriniş.
Bu, Leylinin pərvanəyə kəşfi-razıdır və onunla filcümlə izhari-niyazıdır"K'ey, tairi-aşiyaneyi-eşq!Sərgəşteyi-abü daneyi-eşq!
Bu, Leylinin ay ilə münazirə qıldığıdır və xurşid kimi şövq oduna yaxıldığıdır"K'ey gah qədim kimi xəmidə'Gahi pür olan misali-didə!
Bu, Leylinin künci-qəmdə giryanlığıdır və Məcnunun vadiyi-eşqdə sərgərdanlığıdırZar ağlar ikən bu rəsmə ol mah,Bir türfə səda eşitdi nagah.
Bu, Leyliyə Məcnunun istiğnasıdır və isbati-səfayi-imlasıdırMəcnun dedi: "Ey büti-pərivəş!Xaşaki-zəifə urma atəş!
Birinci camın keyfiyyətiEy saqi, ey od məclisinin rəhbəri, tacı,Bir odlu su ki, onda olur dərdin əlacı.
İkinci camın keyfiyyətiVer, Saqi, o Nuhun gəmisi rahəti-canı,Ver ki, məni qərq etdi bu qəm, dərd tufanı.
Yeddinci camın keyfiyyətiGəl, Saqi, ver ol qəndü şəkər zövqlü balı,Bir şey ki, açır qönçə kimi dərdi-vüsalı.
Bağə girdim, səri-kuyin anıb əfğan etdimBağə girdim, səri-kuyin anıb əfğan etdim,Gül görüb, yadın ilə çaki-giriban etdim.
Çərx hər ay başına salmış qaşından bir xəyalÇərx hər ay başına salmış qaşından bir xəyal,Bu cəhətdəndir hər ay başında olmaq bir hilal.