Əsərlər
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Burada bir səyyadın tor bənası var,Cəhd eylər, dəstinin tərlanı gəlsin.
HəmsöhbətYazıçı Hacağa Cümşüdlüyə*Füzuli deyərdi hər kəlməbaşı,
DönüşMədəni hücumu keçirtdik həyata,Qalmadı keçmişdən bir nişan, bir əsər.
Özü duyaydı ki, ürəyimdədirÖzü duyaydı ki, ürəyimdədir,Yanaydı verdiyi hicran içində.
Mən gülmək istərəmMən gülmək istərəm, çəkil, ey kədər!Çəkil pəncərəmdən, çəkil, ey duman.
Alım qadanıYırtıldı bütün pərdələr,Hamının üzü açıldı…
EtirafSən şahsan, sultansan qulundur aləmMənim qulluğa da yoxdur gümanım.
Anam üçünYelkən öpüşü tək quru yaprağın,Sükutu titrətdi, durğun suları.
Heyran olduğumYoxsan yoxam,Varsan varam,
Eldən vüqar alaramTəpədən yol salaramDağlara qalxmaq üçün.
GəlinOf, nə yamandır süzgün baxışlar,Ay ipək talləri zərəfşan gəlin!..
Sağlam ikən müalicəDeyirlər xəyala uyan bir adam,Xam ikən püxtəyəm deyərdi müdam.
Bilməm kiOğlum AzərəGün gəlib ta son vədələr yetincə,
Bir nimtənə kim, ta ola zərbəftü nikutərBir nimtənə kim, ta ola zərbəftü nikutər,Diba ona möhtac,
XanımDürdanəsən, xoş gəlibsən cahana,Qaşların bənzəyir kamana, xanım.
MəniƏlvan çiçəkləri ətir qoxulu,Yaşıl çəmənləri səhər yuxulu.
BilərOyandı sünbüllər, səcər gətdi bar,Orda min bəşər var, yeddi sin bilər.
Şəriətdə şərm yoxdurMən uşaq vaxtımda hərdənbir məscidə gedirdim və çox vaxtlar olardı, görerdim kj, torpağı sanı yaşayasınız, bizim Hacı Axund mənbərin üst pillesində əyləşib ayağında ağ tuman, bağı eşikde, biz uşaqlar küçəda damşdığımız sözlərdən danışır və İstibradən behs açıb, istibranı nə cür etməli və nə növ mövzeyi-mötadı sığallamalı, hamısımn təhrini eynilə camaata göstərir və hamisı gözləri bərələbərələ qalıblar.Mən həqiqət bu işlərə və bu sözlərə çox utanardım və qaiandım məəttəl. Tainki Axundu bir gün girələyib soruşdum ki, cənab Axund, niyə gərək peyğəmbər mənbərində sizin kimi böyük vücudlar, arvaduşağı mülahizə eləməyib belə sözlər danışasınız?
BilmədimYeridim, yeridim, yetə bilmədim,Dərdü-qəm əlindən yata bilmədim.
PirşağıYayın avqust ayındaGündüzləri təndir tək,
AğlayırDağıldı ellərim, qaldım səhrada,Bir kimsənəm yoxdu, anam ağlayır.
Qəsidə 31ای پسر خوش تو بدین دلبریحور بهشتی ملکی یا پری
Ayağa durmazZəhmətim əşəddir, bülbülüm gülsüz,Zar olur könlümüz, ayağa durmaz.
Nə çəkirəmMolla eşşəyini satmaq üçün bazara gətirir. Alıcılar yaşını öyrənmək üçün onun dişlərinə baxmaq istəyirlər. Eşşək adamları dişləyir, ona tərəf əl uzadana təpik atır. İşi belə görən dəllal deyir:Molla, bu eşşəyi satmaq olmaz. Heç kimi yaxına buraxmır.
Birinci kitab, epiloqO vaxtdan iyirmi il keçir, iyirmi təcrübə və sınaq ili. Bu iyirmi il müddətində yuxarıda göstərdiyim qəhrəmanlarım bir çox mühüm siyasi hadisələr şahidi olmuşlar, kimi axıra qədər şahidliyində davam etmiş, kimi isə hadisələrə qarışıb mübarizə etmişdir. Siyasət yolu ilə gedənlərlə, təbiidir ki, təkrar-təkrar görüşəcəyik, lakin bir sıra “şahidlər” in aqibətindən burada da bəhs edə bilərik, çünki bunlarla görüşmək imkanı bir daha olmayacaqdır. Təəssüflə deyə bilərəm ki, Əli hələ tələbə ikən özünü asıb öldürdü.Yerdə qalanları həyatlarını öz ixtisaslarına həsr edərək yaşayır və başqa-başqa mühit və intereslər təsirində bir-biri ilə görüşməyə belə lüzum duymurlar. Fərəməz evlənmiş, lakin yenə əvvəlki flirt aləmindən çəkilməmişdir. Tosyadan olan qız arabir Kiyevdən ona qonaq gəlir, lakin daimi olaraq anasının yanında yaşamağı tərcih edir. Pərviz pambıq sahəsində mühüm bir şura işçisidir, əksər vaxtı qəzalarda keçər. Şəhərə gəldikdə təsadüfən sabiq yoldaşlarının məclisinə düşərsə,
GörəydimDağlarda lalə, nərgizi,Gülləri dəstə, görəydim.
Balaca mütəfərriqələr 27Neçə kəlmə söz üzvlərimizə**Nuri-didələrim! Neçə gündən sonra təşrif aparacaqsınız Peterburqa. Gediniz, Allah sizə yaxşı yol versin, xudavəndi-aləm sizə yar olsun! Yolunuz uzaqdır, əfəndilərim, işiniz ağır zəhmətli. Gözümüz yolda, nicatı sizlərdən gözləyirik. Yüz ilin ərzində rus məmləkətində bir elə tayfa olmayıbdır ki, onun ixtiyaratı əlindən alınsın, o mərtəbədə nə qədər ki biz bədbəxt həmişə dövlətə müti müsəlmanıq. Ona görə zəhmətiniz həddindən ziyadə olacaq. Əvvəla o köhnə torlara ki biz düşmüşük, parə-parə etməlisiniz. Saniyən, təzə ixtiyarat tələb edib almalısınız. Bu işlərdə nə qədər fikirlər lazım!.. Zəhmət, cidd-cəhd lazım... Siz orada nə etməyi cürət edib ərz qıla bilməm. İş işi göstərəcək. Ancaq yəqinimdir ki, orada cəmi üzvlərimiz labüd gərək toplaşsınlar. Qeyri cürə ola bilməz, çünki cəmi xalqımızın dərdi müştərəkdir. Cümlənizin sədası bir gərək. Xudanəkərdə ayrılıq olsa, işlər zaydır. Gediniz mərdü mərdanə! Giriniz mərdü mərdanə meydana. Dua-sənadan sonra ərz edirəm:
Bakının əlacıBakıya lazımdır bir çarə qılmaq, dəxi bundan soııra səbir eləmək mümkün deyil. Heç mümkün deyil səbir eləmək. Bakının üfunəti dünya və alemə dağılıb qoymur nəfəs almağa. Nə qədər Bakı bu halətdədir, Qafqaz müsəlmanlarının tərəqqisi mümkün deyil, o səbəbə ki, hamı gözünü dikib Bakıya və Bakıdan nicat yolu gözləyir, amma nicat əvəzinə şəhərin müzürr həşəratı vilayətlərə dağılıb camaatı puça çıxarmaqdadır. Bakının şöhrəti müsəlmanın fikrini çaşdırır.Cavanlarımız özlərini Bakı qoçulanna oxşadırlar, milyonçularımız Bakı milyonçularına oxşadırlar, müəllimlər özlərim Bakı müəllimlərinə oxşadırlar.
MəndənGecə-gündüz ahu kimi mələrəm,Yetişirmi sənə nalalar məndən?!
UnutmaAşıq, gəşt eləyib ağır elləri,El içində namus, arı unutma.