Əsir Azərbaycanım

Nerdə məni gül qoynunda doğuran,Xəmirimi göz yaşıyla yoğuran,

Almas İldırım1 dəq
Bizləri məfluk edən hər adəti-millətimizi

Bizləri məfluk edən hər adəti-millətimiziƏcnəbilər daima teyibü təiin eyləyir.

Əliqulu Qəmküsar1 dəq
Nazim yadıma düşdü

Dağların dağa bənzər!Yanıq bağrın nə qaradır,

Zeynal Xəlil19641 dəq
Olmaz

Özündən kiçiyi işə buyurma,Sözün yerə duşər, heç miqdar olmaz.

Aşıq Abbas Tufarqanlı1 dəq
Həcər

Səhər vaxtı qəfil çıxdı qarşıma,Sandım sənsən bağçalarda gül, Həcər.

Usta Abdulla1 dəq
Lam-ləng ola

Mərifət bəhrində, ədəb-ərkanda,Bir igid istərəm lam-ləng ola.

Xəstə Qasım1 dəq
Bu axşam çimməyin

Gecə sakit, gecə lal,Ətraf sükut içində.

Balaş Azəroğlu19571 dəq
Qurban olum

Güllər dərən gözəl sənin,Əllərinə qurban olum,

Aşıq Heydər1 dəq
Şəxslərin və hadisələrin tipləşməsi

ŞƏXSLƏRİN VƏ HADİSƏLƏRİN TİPLƏŞMƏSİ*Turgenevin həqiqi, canlı simaları nəzərdə tutaraq tip yaratdığını söyləmişdik. Bu qayda Dostoyevski, L.Tolstoy və başqa yazıçılarda da görünür. Dostoyevski ədəbi həyatına böyük bir romanla xitam vermək xəyalında olduğunu 1870-ci ildə şair Maykova yazdığı məktubunda söyləyir. Bu romanın ikinci hissəsi müəllifin planına görə, monastıra həsr olunmalı imiş. Bu barədə Dostoyevski Maykova yazır: “Burada baş sima olaraq Tixon Zadonskini, əlbəttə başqa bir adla təmsil etmək istəyirəm. Bu arxiyereydir və monastırda istirahətdə bulunacaq. Bütün romanın baş qəhrəmanı yoldan sapmış, əxlaqsız, cinayət işləmiş on üç yaşında bir çocuq da (bu tipi tanıyıram) ata-anası tərəfindən monastıra qoyulmuş, orada da dərs oxuyur. Çaadayevi də (əlbəttə başqa adla) bu monastıra salacağam. Niyə Çaadayev bir il monastırda oturmasın? Təsəvvür ediniz, birinci məqaləsinin üstündə hər dəfə doktorlar müayinəsinə məcbur olan Çaadayev bu vəziyyətə dözməyib xaricdə, fransız dilində bir risalə nəşr etdi, buna müqabil Çaadayevi bir illiyə monastıra göndərə bilərdilər. Çaadayevin yanına qonaqlar da gələ bilər. Məsələn: Belinski, Qranovski, hətta Puşkin. (Axı mənim romanımdakı Çaadayev deyil, mən ancaq bu tipi alıram). Monastırda prusiyalı Pavel, Qolubev, inok Parfiriy də olacaq (bu aləmə bələdəm, rus monastırını çocuqluğumdan tanıyıram)...” Dostoyevskinin sadaladığı bu həqiqi simalar rus ədib və ruhanilərinə mənsubdur. Müəllifin “böyük romanı” çıxmadı, onun bir hissəsi olan “Karamazov qardaşları” yazıldı ki, Tixon orada Zosima adı ilə göstərilir.

Yusif Vəzir Çəmənzəminli5 dəq
Qəsidə 25

شاه گردون را نگر شکل دگرگون ساختهبر شمایل پیکران عزم شبیخون ساخته

Fələki Şirvani4 dəq
Ağlına gəlməz

Günlərin birində Molla evə gəlib baxır ki, içəridə oğru var. OğruMolladan qorxur, Molla oğrudan. Bir müddət ikisi də donub qalırlar.

Xalq ədəbiyyatı1 dəq
Ay anam mənim

Dərdim elə artdı, Kürü də keçdi,İndi hara gedim, ay anam mənim?!.

Aşıq Bəsti1 dəq
Molla Cümə və Bilal

İsti yay günlərinin birində Molla Cuma yoldaşları ilə toyagedirmiş. Bu an qarşıdan kəndliləri Bilal bir araba yemişlə bostandan

Molla Cümə2 dəq
Balaca mütəfərriqələr 16

– Sənin borcun “amin” demək olsun, kərbəlayı, artıq danışmaq lazım deyil, bugünkü xəbərlər özgə cürə xəbərlərdir!– Baş üstə, ağa Dərviş, gözüm üstə, buyur görək?

Nəcəf bəy Vəzirov19051 dəq
Qəzəl: İstər gözüm ki göstərə dildarə könlümü

İstər gözüm ki göstərə dildarə könlümüKimdir ki bir yerə yığa sədparə könlümü

Qövsi Təbrizi1 dəq
Əldən gedər

Bu cahanda istədiyim mehriban əldən gedər,Taci-təxti, cahı-cəlal, şövkət-şan əldən gedər.

Ağdabanlı Qurban19061 dəq
Valehlə Zərniyarın deyişməsi

Zərniyar:**O necə şəhərdir, on iki bazar,

Aşıq Valeh2 dəq
Söhbət

Bir gimnaziya mütəəlliməsi ilə şəriət müəllimi arasında M ü t ə ə ll i m ə. Müəllim əfəndi, görünüz nə xoşbəxtik ki, bizim də “İşıq” qəzetimiz var. Bundan sonra hər ixtiyarımızı, hər hüququmuzu istəyəcəyik. Razı olmayacayıq dəxi kişilərin kefmə əsir olaq. “İşıq”ın çıxmağına dünyalar qədər sevinirəm. Sağ olsun Xədicə xanım!Müəllim. Ha, ha, ha! Öz başınızasınız ki, istədiyinizi edəsiniz. Bax, Xədicə xanım 3-cü nömrədə nə yazır: “Biz şəriəti-islamiyyə miivafıq əməl etmək arzu edirik”. Madam ki, şəriətə müvafiq əməl istəyirsiniz, o vaxt kef genə bizimdir.

Ömər Faiq Nemanzadə19114 dəq
Dördüncü pərdə

Toy məclisi. Böyük bir otaqda kəndlilər halə vurub əyləşiblər. Yuxarı başda toybaşı*əyləşib, fərraş, əlində çubuq, ortalıqda dolanır. Balabanlar çalğısı təqibi iləşamlarla*

Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev5 dəq
Sorğu-qaytarğu

Sorğu — Tanrı bu dünyanı neçə gündə yaratdı,Əgər arifsən, söylə, sən aşiq,

Adsız el şairləri1 dəq
Qəzəl 451

Görünsə nagahan Leyli əgər məstanə səhrada,Olar Məcnun əlində lalələr peymanə səhrada.

Saib TəbriziQəzəl2 dəq
Qəzəl 246

Rəhm qıl, canan, bu cam başına qurban verim,Xəncərinlə qəlbimi yar, qoy önündə can verim.

Xaqani Şirvani1 dəq
Qəsidə 10

Lütfə bax, gör nə gözəl mənzəreyi-xəzradır?!Yenə sübhün küləyi gör necə ruhəfzadır!

Məhəmməd FüzuliQəsidə3 dəq
Cami-Cəm, fəsil 82

Olduqca qəzəblə şəhvət sənə yar,Tövbə eyləməyə hər vaxt imkan var.

Əvhədi MarağalıMəsnəvi5 dəq
Zihî rüsvâ-yı ışk oldı şehâ dil

Zihî rüsvâ-yı ışk oldı şehâ dilZihî düşdi zenahda bir çehe dil

Qazi BürhanəddinQəzəl1 dəq
Lal oyunu

Allah bir para pis adamların ömründən kəsib qoysun cənab Levitskinin ömrünün üstünə. Kişi bir elə yadigar qoyubdur ki, hər kəsin yadına düşəndə ona min rəhmət oxuyacaq.“Lal oyunu” üsulu ilə dərs vermək qaydası axırda Şamaxıya da gedib çıxdı.

Cəlil Məmmədquluzadə1 dəq
Qəzəl 635

چه غمست آخر از غم؟ چو تو در میانه باشیغم جانانه باشد چو تو در میان نباشی

Qasım ƏnvarQəzəl1 dəq
Qəzəl 200

صلاح از ما مجو زاهد که ما رندیم و قلاشیمگهی دُردی‌کش میخانه گه سرخیل اوباشیم

İmadəddin Nəsimi1 dəq
Töhfeyi-Sami, bölmə 157

عنایت الله نام دارد اصفهانی است و طبعی تخلص میکند و در اکثر علوم وقوفی دارد مردی است خوش صحبت و آدمی است خوش طینت این دو مطلع از اوست :بلاست نخل قد فتنه بار یار نه قامت

Sam Mirzə1 dəq
Ağrı

Həyatda bitməyir ölüm çağrısı,Çox zaman çox yerdə yarır o bağrı.

Rəfiq Zəka Xəndan1 dəq