Əsərlər
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Düşə bir də nəzərim mehri-rüxi-cananə,Kafirəm, meyl eləsəm sərvü gülü reyhanə.
Pərakəndə şeir 372محنت مردم آزاده فزونتر باشدبار دل لازمه سرو و صنوبر باشد
Qəsidə 181Eşq zərif dürrdür, qəlb onun ümmanı,Qəlb əcəmi bir gözəl, eşq onun dastanı.
Qitə 10Dedi Əhməd: Əli mənlə olub Harunla Musa tək,Şəriklik rəmzi var bunda, kəmali-cahü izzətdir.
Cami-Cəm, fəsil 83Mülkə yaxın qoyma oğrunu nahaq,Ağlın var, ayıya gəl vermə papaq.
Yan tütəyiCavan vaxtlarımda mən İrəvanda naçalnik divanxanasında qulluq edirdim. Qulluğumun adı dilmanclıq idi; yəni şikayətə gələn kəndlilərin sözünü naçalnikə rusca tərcümə elərdim, naçalnikin də sözünü türkcə yetirərdim kəndlilərə. Şikayətçi olmayan vaxtda da naçalnik tərəfindən pristavlara və yüzbaşılara hökmlər və qeyri kağızlar yazardım və kağızları öz əlimlə yazandan sonra verərdim naçalnik qol çəkərdi, göndərərdik öz yerinə.Bir gün divanxanada oturub yazı yazırdım. Yoldaşlarımın çoxu ruslar idi; ancaq bir-iki nəfər müsəlman mirzələri hərə öz işinə məşğul idi. Günorta vaxtı idi. Burada birdən mənim başıma bir iş gəldi; oturduğum yerdə akoşkadan gördüm ki, divanxana həyətinə çoxlu kənd camaatı gəlməkdədir. Bu təbiidir: yaraşar ki, qəza naçalniki divanxanasında həmişə kəndli olsun. Amma məni təəccübləndirən iki şey oldu: biri bu idi ki, camaat adəti həddən artıq gəlirdi və ikincisi də bu idi ki, kəndlilərin bir çoxunun əlində bir şey görürdüm: uzaqda çubuq sapına oxşadırdım, amma akoşkaya yavıq gəldim və diqqətlə baxıb gördüm ki, kəndlilərin əlindəki yan tütəyidir.
Yeddi gözəl, fəsil 8Sirlər xəznədarı xəznəni açdı,Saçdı ətrafına gövhər, nə saçdı.
İy niçe yaha sinünle çâkdürİy niçe yaha sinünle çâkdürŞâdumân ol ki sana dellâkdür
Qəzəl 315ساقیا،نور صبح روی نمودباده در جام کن به نغمه عود
Töhfeyi-Sami, bölmə 233در اوایل حکومت خان احمد عروج کرد و از حکومت بر او بغیر اسمی نمانده بود و حساد را بر او رشک آمده کارکیا را بر دفع او تحریص کردند و او را از پای در آوردند تخلصش الهی بود این مطلع از اوست :
Gizli ədəbiyyatHamısının sözü bir idi. Səhər saat doqquzda erməni kilsəsinin qarşısında görüşməli idilər. Tiflisdən gətirilən gizli ədəbiyyatı almaq üçün bir yerdə getməli və oradan gələn yoldaşlarla görüşməli idilər.Pavluşa ilə Əsgər hamıdan qabaq gəlib kilsənin tinində durmuşdu. Ayrapet və Məmməd gəlincəyə qədər Parapetin tinində gəzən qorodovoy iki kərə onlara yanaşıb:
Rübai 54از خال و خط تو، ای بت بی خط و خال«از مویه شدم چو موی از ناله چو نال »
Qəsidə 110ای بهنگام سخا ابر کف و دریا دلمشتری خوار ز دیدار تو و ماه خجل
SəninGecə-gündüz ürəyim yurdu anarkən vurdu,Gecə-gündüz qopuzumdan duyulan dərd ulusum!
YoldadırKeçdi hicran dəmləri, nazəndə yarım yoldadır,Nazəninim yoldadırsa, laləzarım yoldadır.
Qəzəl 10Kuyində əql ki, biqərardır,Sənsiz peşəm, ey gül, ah-zardır!
Dibaçə[...] Bəndeyi-bimiqdar, Seyyidi-xaksar ərbabi-fəhm və fərasətəvə əshabi-kiyasətə ərz edir ki, bəzi mətalibi-aliyələr ki, idrakı cəmi
Rübailər, 72Olmuş üzünə qadın, kişi lap heyran,Dərdindən ürək dərdə düşüb, can viran.
Timsah ovuGünəş tovuz qanadlarını Nil çayı sahillərinə çətir kimi açmış, quşlar xurma, limon və portağal ağaclarında səhər şənliyinə başlayaraq, budaqdan-budağa atılır, yeni doğmaqda olan günəşi şən nəğmələri ilə salamlayırdı. Səid, oğlu Nail ilə xurma ağaclarının quru budaqlarını kəsib yerə atırdılar. Bu zaman arvadı Zəhra aşağıdan səsləndi:– Səid, qapıya arşın malçı gəlmişdir, pul ver, Naziləyə paltarlıq üçün üç arşın çit alım.
Qəzəl 12مرا هر دم به کویت شوق دل ناچار میآردنمیداند که بیتابی ملامت بار میآرد
ZərbəçilərBu gün fitlər gün doğmadan səsləndi,Dəniz coşa gəldi, göllər tərpəndi.
Digər şeir 15دلم چگونه نپیچَد به خُود ، چُو مار امشب،فتاده در کف اغیار زلف یار امشب
Rübai 93ای نی تو نه همچو من پریشان حالیبی درد برین صفت چرا مینالی
Təbib ilə xəstəBir təbibə gedib də bir bimarDedi: “Mədəmdə ağrı bir şey var;
«Qaraçı»Bu gün neçə ünvan düşdü yadıma,Neçə itik güman düşdü yadıma,
SərgüzəştBir tərəfdə düyün, bir tərəfdə yas,Böylə keçinmişdir dilsiz əsrlər.
Müqəvva yeriyirYenə al - qırmızı ustullara rüsva yeriyir,Yenə imzalar içində neçə fitva yeriyir.
Dünyanı sevindirAla gözlüm, aç gözünü,Göyün üzü gülsün bir az.
VaxtSən gələndə yanıma,istəyirsən daima
Dost yolu bağlandı, ümid kəsildiDost yolu bağlandı, ümid kəsildiQasidin dəmbədəm kitabətindən.