O bir gün...

İki ömür yolu...Bir dəmir yolu...

Məmməd Araz2 dəq
Məhəmməd bəyə

Nəzmi-şəkərbarın gəldi yetişdi,Ay Qasımın püştü pənahı Məmməd!

Qasım bəy Zakir1 dəq
Gedin tullanmağınızın dalınca!

Bizim məmləkətdə bəzi şeylərin pulnan olduğunu bilirdim. Əttövbə, tullanmağın yox. Bunu da bildim. Yatıb yuxuma da girməzdi ki, abituriyentlərinin əksəriyyətini qızlar təşkil edən litseylərdə, məktəblərdə, texnikum və institutlarda bizim müsəlman qızlarına idman dərsini kişi müəllimlər keçə. Dar retuz və ya şortik geyinmiş bir dəstə yeniyetmə qızı, bir kişi qabağına qatıb kross qaçıra, hoppandıra, nə bilim onlara cürbəcür hərəkətlər etməyi öyrədə. Bunu gözümlə görməsəydim inanmazdım.İdman dərsi uzunluğa tullanmaqdan başlandı. Qızlardan kimi 2 metr, kimi 2,5 metr, kimi də 3 metrə qədər tullandı. Müəllim hər üçünə «2» yazdı. Qızlardan birinə yan alıb soruşdum ki, bəs «2» almamaq üçün neçə metr tullanmaq lazımdır. Dedi, 4 metr. Açığını bilmək istəyirsinizsə, ya 4 metr tullanmalısan, ya da bir «şirvan» verməlisən. Metrəsi 2500 manatdır. Şükürlər olsun ki, bizim texnikum ucuzluqdu.Mən elə məktəb tanıyıram ki, orda hündürlüyə tullanmağın metrəsi 5 «məmməd»dir. Müəllim hündürlük taxtasını qoyur 2 metr ölçüsünün üstünə, pulun yoxdursa, taxtanın üstündən tullanırsan, varsa altından keçirsən. Dedim, qızım müəllimizin adı nədir? Dedi, Qeyrət müəllim. Bəli, Qeyrət müəllim bığıburma olmasa da, saçıburma bir kişi idi. Deyirlər insanının adı özünə uyğun olur. Doğrudan da, bu kişiyə baxanda əyninə geydiyi dar «cins»indən onun əsli, nəsli, cinsiyyəti məlum eləyirdi. Qeyrət müəllimin «2» yazdığı qızlar, yaxınlaşıb ona yalvarmağa başladılar ki, ay müəllim, başına dönüm, qadanı alım, bəs semestr yaxınlaşır, amanın bir günüdür bizi «kəsir»li eləmə. Qeyrət müəllim, bir o yana, bir bu yana baxdı, barmaqlarının ucu ilə saçlarını burub, bir ayağını qabağa qoyub, sanki Koroğlu «stoyka»sını aldı və acıqlı-acıqlı dedi:

Baba Pünhan3 dəq
Bizim yerlər

Gəl Kür sahilində oturaq qoşa,Bulanıq sulara edək tamaşa.

Əliağa Kürçaylı1 dəq
Səndən ötəri

Mənə dedilər ki, sizdə yas düşüb,yuxuda ağladım səndən ötəri.

Nəriman Həsənzadə1 dəq
Qranit qayalarda

Dağlar göylərlə daban-dabanaAyaqyalın küləklər zirvələrdə

Fikrət Qoca1 dəq
Səadətnamə, 129

شد در ایّام تابعین این نامعالم علم فرعی و احکام

Şeyx Mahmud ŞəbüstəriMəsnəvi6 dəq
Xanı sən, ey çarəsiz dərdi-dilimnin çarəsi

Xanı sən, ey çarəsiz dərdi-dilimnin çarəsi,Canim arami, könül məqsudi, bağrım parəsi.

KişvəriQəzəl1 dəq
Şah Abbas və Xurşid Banu

İŞTİRAK EDİRLƏRŞ a h A b b a s--35 yaşında.

Üzeyir Hacıbəyov19122 dəq
Yüküm

Atəş sallam cəsədinə, sən də nara yanarsan,Mən ki, Loğman şagirdiyəm, əmri-mahaldı yüküm.

Aşıq Alı1 dəq
De bir üz, bir üz

Səndən ötrü ömrüm barın becərdim,Mübarək dəstinlə de bir üz, bir üz!

Aşıq Ələsgər1 dəq
Qəzəl 128

یار تا من هستم از خود با خبر نگذاردمتا ز من باقی بود اسم و اثر نگذاردم

Şəms MəğribiQəzəl1 dəq
İsa Həbibəyliyə

Bu çalışan əlimiz, bu danışan dilimizBu dağılan yuvamız, bu dözümlü elimiz,

Sabir Rüstəmxanlı1 dəq
Şeir 164

ای گل، تو ز جمعیت گلزار، چه دیدیجز سرزنش و بد سری خار، چه دیدی

Pərvin Etisami1 dəq
Qəsidə 14

ساقیِ سیم بر بده ساغرکه جهان یافت رونقِ دیگر

İrəc MirzəQəsidə3 dəq
Dər sefəte-atəşe-eşq (Eşq atəşinin səciyyəsi haqqında)

Eşq odu yamandır, ey xirədmənd,Bu bəndə dolaşma, gəl eşit pənd.

Şah İsmayıl Xətai2 dəq
Kölgəm qədər yaxınsan...

Niyaməddin Musayev bəstələmişdir*Ayrılığın eylədi,

Bəxtiyar Vahabzadə19651 dəq
Sən gedəli

Sən gedəli,Oldum dəli

Mirvarid Dilbazi1 dəq
Oktyabr inqilabının 60 illiyinə*

Mən yıxılmış bir ölkənin uçuğu,sevinci, hətta qəmi də alınmış

Vaqif Bayatlı Odər1 dəq
Sonuncu ümid

Sonuncu ümid də közərdi, söndü,İtdi möcüzəsi, bitdi ofsunu.

Məmməd İsmayıl1 dəq
Ay nədən oldu?

Əsası, mənası, təbi, təməli,Dünyanın cümləsi ay nədən oldu?

Miskin Vəli1 dəq
Qəzəl 1849

دلم ز گریه مستانه هم صفا نگرفتفغان که آب شد آیینه و جلا نگرفت

Saib TəbriziQəzəl1 dəq
Qitə 20

Göy cəlallı at üstündə şah bənd vurub gur çaya,Baklan səddi kənarından dönüb gəldi saraya.

Xaqani Şirvani2 dəq
Qəzəl 703

ساقیا، خیز و یک دو جام بدهمی گلرنگ لاله فام بده

Əvhədi Marağalı1 dəq
Rübai 94

Bir aydır olmuşam üzünə heyran,Çalmışdır qəlbimi o çeşmi-məstan.

Məhəmməd FüzuliRübai1 dəq
Uşaq teatrı

Bu sözü ki, biz indi burada yazırıq, deyəsən təzə bir söz. Çünki uşaq teatrı söhbətini biz bir yanda eşitmirik və əgər bir yerdə uşaqlar üçün teatrımız olursa da, bu barədə qəzetlərdə yazı-pozu gözümüzə sataşmır.Bizim nəzərimizə gəlir ki, hər bir yerdə uşaqlar üçün türk dilində teatr nümayişləri verilmir və habelə uşaq teatrı üçün uşaq əsərləri düzülüb meydana qoyulmur.

Cəlil Məmmədquluzadə1 dəq
Tur örü sâkî vir ayağı bize

Tur örü sâkî vir ayağı bizeİl olursa tapun ne yağı bize

Qazi BürhanəddinQəzəl1 dəq
Şərəfnamə, fəsil 23

“İnsanı biliklə daim ucaldan,Ən adil, ən böyük Tanrı adından.

Nizami GəncəviMəsnəvi7 dəq
Qəzəl 435

دوش بر اوج لا مکان خیمه اصطفا زدمنوبت ملک لم یزل بر در کبریا زدم

Qasım ƏnvarQəzəl1 dəq
Birinci pərdə

Birinci pərdə vaqe olur bir qoyun otlağında. Ara-sıra xurma ağaçları görünür. Qoyun sürüləri Şəriənin kənarında yatırılmışdır. Yə’qubun çoban qiyafətli oğlanları xurma ağaçlarının kölgəsində toplanıb danışırlar. Hava çox istidir. Yə’qubun oğlu Cad çoban qiyafəsində gəlir və çox qeyzli bir surətdə qardaşlarına yanaşır.*Cad** — Qovurur beynimi atəşli səma,

Məmməd Səid Ordubadi5 dəq