Произведения
- О любви
- О божественной любви
- О разлуке
- О вине
- О природе
- О судьбе
- О смерти
- О мудрости
- О родине
- Хвалебные
- Сатира
- Плачи
İllər,min fəryadlı
Səadətnamə, 123چیست جلّ المتاع چرخ کهنجز مکان و زمان بی سر و بن
DolandıHəbibimdi, təbibimdi Bəsdi yar,Uydu könlüm o dildara dolandı.
Bu günAləmin padişahı,Gəl yetiş imdada bu gün;
Dram cəmiyyətiKəmşüur ƏyyarəÇıxmamış ortaya iş,
Ay ötür, gün keçirDövlət duma yaxınlaşır. Camaat da hazırlaşır, hökumət də hazırlaşır. Hökumət hazırlaşır ki, görsün elə bir duma qayıra bilərmi ki, axırda camaatı öz zurnası ilə oynatsın.Camaat dəxi bu kələyi duyub əlləşir ki, görsün bir elə duma qura bilərmi ki, hökuməti zurnasına oynatsın…. Axırda kim çalıb, kim oynayacaq, onu allah bilir.
OlarmışNeçə gündür boğur məni bu qəhər,Yoxsulluq insana nə pis olarmış.
BakıMəmməd Araza*Gözü oyun gəzir, eyş-işrət gəzir,
Касыда 10شالودهٔ کاخ جهان بر آبستتا چشم بهم بر زنی خرابست
Ruzin həmişə xürrəm, fərxəndə ruzigarınRuzin həmişə xürrəm, fərxəndə ruzigarın,Bolsun mübarək, ey gül, novruzü növbaharın.
Ареф-наме, глава 5بیا گویم برایت داستانیکه تا تأثیرِ چادر را بدانی
Рубаи 22تو مست خودی و ما همه مست به توتو هست خودی و ما همه هست به تو
Üçüncü pərdəВ саду, среди зелени и цветов, бассейн с фонтаном. Чуть поодаль высятся чинары, кипарисы. Май, вечер. Шейда лежит на лужайке, дымя сигаретой и задумчиво любуясь окрестностями. Мимо быстрым шагом проходит Гара Муса.Шейда (поднимаясь с места). Муса-эфенди, Муса!..
Pəriyi-vicdanDüxtəri-napakdamən sanmayın hürriyyəti,Hər kəs olmaz rahyabi-hicləgahi-vüsləti.
İnanBütün ehtiraslar bir külək kimi,qanadı zər tozlu kəpənək kimi,
Тюркское стихотворение 19سن یاریمین قاصدی سنایلن سنه چای دئمیشم
Qaspirinski üçünMilli sazlar çalır matəm... müsibət...Başdan-başa qan ağlayır bir millət!
CavanCavan otağında gəzib öz özünə fikirləşirdi. Zehni dairəsi, cəmi kainata yayılmışdı: istərdi ağlını təbii məhdudiyyətdən qurtarıb hər şeyi bilsin; intihasız yerləri işıqlandırıb təbiətin dərin-dərin sirlərinə agah olsun. Cavan öz özünə fikir edirdi:– Bir şey bir şeyi xalq edər, bəs o bir şeyi kim yaradar?
Bir dəstə açarO, təzə evin önündə durduTöküləndə qar.
Aldanmış kəvakibВ начале владычества Сефевидов столицею Ирана был Казеин. Мухаммед-шах Сефеви после ряда разнообразных событий передал бразды правления своему сыну, Шах-Аббасу Первому. Описываемое нами событие произошло на седьмой год правления Шах-Аббаса Первого.Было начало весны, прошло три дня после Новруз-байрама, праздника Нового года. В три часа пополудни Шах-Аббас вел неторопливую беседу со своей любимой женой Сальми-хатун, как вдруг вошел главный евнух, Хаджи-Мубарек, и, низко поклонившись, сказал:
Yol - dağAddımlaya-addımlaya mən illəri,Yol gedirəm
Güllərin bəhsiQ ı z ı l g ü lMən şahıyam qönçələrin, güllərin,
Göy göl mənzərələri1. Gecə**Bu gecənin möhtəşəm, sirli bir aləmi var,
Gəl təraş et xəttini, şahi-cahan üç gündə birGəl təraş et xəttini, şahi-cahan üç gündə bir,Ta olasan afəti-dövri-zaman üç gündə bir.
Kapitalizmlə mübarizəSabiq tacir Ağa Qurbanı hamı tanıyırdı. Rastabazarda iki qapıdan ibarət böyük bəzzaz mağazası vardı; ildə neçə dəfə ticarət niyyəti ilə Moskvaya, Nijni Novqoroda, Lodza, Varşavaya gedib-gəlirdi. Şəhərdə İki böyük imarəti var idi. Hər biri ona bir neçə min manat mədaxil gətirirdi.Ağa Qurban nədənsə məni xoşlamışdı. Düşəndə birgə gedib onun dükanından parçadan-purçadan almaq istərdim. Məni əyləşdirib bir stəkan acı çaya qonaq edib, gəzdiyi şəhərlərdən, çəkdiyi keflərdən nağıl edirdi:
Bir lövhəİştə səksən yaşında beli bükük bir qadınAylar, illər bilmədən qırmış qolun, qanadın.
NeçədiO kimdi ki, dünyaya gəlməmişdən,Onların şəkili vardı behiştdə?
Bircə yerSilindi gözlərimin aynasından surətin,Çəkildi xəyalımın səmasından həsrətin,
Həyəcanlı xəbərlər, köçhaköç və sandıq əhvalatıAtamgil Rusiyada qurulmuş fəhlə-kəndli hökuməti barədə indi daha tez-tez söhbət edirdilər. Mən də bu söhbətlərə böyük bir maraqla qulaq asırdım. Mən eşidirdim ki, orada ağalara, böyük tacirlərə divan tuturlar. Hökuməti kasıblar, fəhlələr, kəndlilər idarə edirlər.Çox qəribə idi ki, kasıbların, Xaynamaz kimi kəndlilərin Rusiyada hökumət başına keçmələri məndə fərəh doğururdu. Elə bil ki, mən özüm yekəxana bəy balalarından nəyinsə qisasını alırdım. Doğrudanmı, bu, həmin bəy oğlanlarının hər yerdə öz bəyliklərini hiss etdirmələrinin nəticəsi idi? Kim bilir, bəlkə buna səbəb ata-babadan, lap ulu babalarımızdan bəri bizim nəslin damarlarında axan rəiyyət qanı idi? Mən anama dedim:
Ana dilimQalxıb Şahdağına söz istəyirəm,Çatsın hay-harayım dinləyənlərə.