Əsərlər
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Əsriyib-əsriyib, kükrəyib axan,Ağzı ağ köpüklü divanə Sambur!
Halal eyləAna, billah dura bilməm,Mən bağrı daş, halal eylə.
Ön sözKeçmişini bilməyən bu günün dərki edə bilməz həqiqəti bayağı olduğuqədər də acıdır. Qoçaqları illərlə qılınc və qələm çaldılar. Lakin elə həmin nəslin
Bəsdir yetər axir!Nədir bu nazü istiğna, gecə oldu səhər axir,Könül şad eylə bir tək busə ilə ey gözəl, axir!
Hay ötdüDəxi çıxmış gözüm görə kor,Gəlib yar ötdü, hay ötdü,
Allah, ölümün haqdıBu dünya, o dünya var,Allah, ölümün haqdı!
İstərəm peyvəstə, ey rəna dolanım başınaİstərəm peyvəstə, ey rəna dolanım başına,Qoygilən əldən inanım, ta dolanım başına.
TövbəNəsrin xatundan söz düşəndə qaravaşlar da, cariyələr də, “aman, aman!” deyə az qala sinələrin yırtıb tökürdülər. Nəsrin xatunun işi-peşəsi yatıb-durandan, yeyib-içəndən, bəzənib-düzənəndən sonra gah bir cariyənin, gah da o kənizin qarasınca deyinmək, gah bu tacirin, gah o tacirin arvadının qeybətini qırmaq, gah bu məlikin, gah o məlikin övrətinə loqaz qoşmaq və imanı ərşə çəkiləndə də onun – bunun babalını yumaq idi...Qəribə də xasiyyəti var idi rəis övrətinin. Özündən çirkin qızgəlinə qarşı insaflı, mülayim idi, özündən gözəl övrətlərə qarşı isə insafsız, qəddar. Camalca göyçək, yarlı-yaraşıqlı, mütonasib əndamlı bir gəlin görəndə elə bil qəfəsdə ilan görürdü Nəsrin xatun. Bircə Zahidə xatuna “dişi bata” bilmirdi... Bir də hardan bata bilərdi? O, hökmdar övrəti, bu rəis övrəti. Özü də get-gedə xanədanda nüfuzunu itirən bu rəisin övrəti... Mələkə barədə təkcə öz-özünə deyinməklə, qarasına qarğımaqla, onun yaşadığı otağa saata hərdənbir boğma basmaqla özünü ovundurardı... Son vaxtlarda isə min bir fənd işlədib Zahidə xatunun yanına ayaq açması ilə təskinlik tapırdı...
Qız, sənin qoynun içindəNarınc, turunc durur qoşa,Qız, səinin qoyiun içində.
Bir-bir çəkBir salatın məni təklif eylədi,Doldurdu badəni, oğlan, bir-bir çək.
On beş ilBəlkə məni nəzərindən salan var,Yada salmaz üç il, beş il, on beş il.
BayatılarSadə bayatılarQar tutub Şah dağını,
Sanma, ey dust, sən tək afət canə olmuş, olmamışSanma, ey dust, sən tək afət canə olmuş, olmamış,Gözlərin tək nərgisi-məstanə olmuş, olmamış.
Billah, ey sərvi rəvan, durgil səhər, gül şən degülBillah, ey sərvi rəvan, durgil səhər, gül şən degül,Gün yüzün şəmi önündə ta gülə gülşəndə gül.
Xoşa onlar ki, canan bəzmində məhrəmləri bardurXoşa onlar ki, canan bəzmində məhrəmləri bardur,Mənimdik bikəs ərbablar, yavuq həmdəmləri bardur.
Qəzəl 3970İttihad etmək ilə eşq kamiyab olacaq?Heç inanma böyüyüb, zərrə afitab olacaq.
Qəzəl 126Yerləşməz aşiqin ürəyi cana,Hümməti sığışmaz bütün cahana.
Qəzəl 203Arxanca kölgə olmaq fəxrimdir, ey səmənbər,Ta səcdəgahım olsun sən gəzdiyin o yerlər.
Cami-Cəm, fəsil 53Ey xacə, qulama zülm etmə nahaq,Dünya bu qaydada, bil, qalmayacaq.
İstiftaBakı qəzetləri həzrət üləmadan soruşurlar ki, hal-hazırda Bakıdakı “kür” suyuna camaatın ehtiyacları var; aya bu su pakdırmı ki, camaat içə bilsin, yainki yox?Bu istiftaya belə cavab verilib: “Mövzuatı təşxis və təyin etməkdə üləmaya ehtiyac yoxdur: avamlarda təşxis edə bilərlər. Məəzalik… suyun üstündə açıq yer var, bilfərz, mütənəccis olubsa da, yağış vasitəsilə qətiyyən və yəqinən pak olub, heç bir şəkk və şübhə yeri yoxdur. Hər kəs istəsə, gedib təhqiq edə bilər”.
Yeddi gözəl, fəsil 31Pəncşənbə - günlərdə yaxşı bir gündür,Xoşbaxt Müştəritək bəxti üstündür.
Yâ rab irür şol güne yâra irişemYâ rab irür şol güne yâra irişemFurkatınun denizini yara irişem
Zidd fikirlər məngənəsində1904-cü ilin axırları idi. Bakı ən mühüm, ən tarixi günlər keçirirdi. Bakı proletariatı bir tərəfdən çar hökuməti, o biri tərəfdən də çar burjuaziyası ilə barışan menşeviklərlə mübarizə aparmağa məcbur olmuşdu.Zubatovçuluq, şendrikovçuluq fəhlə sinfinin vücuduna daraşdığı bir zamanda Zaqafqaziya partiya təşkilatlarının rəhbərləri özünü Bakının köməyinə yetirdilər.
Qəzəl 315ساقیا،نور صبح روی نمودباده در جام کن به نغمه عود
Töhfeyi-Sami, bölmə 5شاهزاده جوانبخت کثیرالافضال و کامگار خجسته اطوار بی نظیر و همال بوده است و اوقات فرخنده ساعاتش به نیل امانی و آمال و خلاصه حیات خجسته مآلش بالتذاذ حظوظات نفسانی معروف بود.طبعی بغایت متصرف و ذهنی بصفت حدت متصف داشت و در خطه خط خصوصا نستعلیق انگشت نما بود در معموره طراحی و شعر و معمایی قرینه و همتا .ریاض خط تو همچون بهشت خرم و خوش
Qəzəl 142آن کو نظر به روی تو کرد و خدا ندیدمحروم شد زجنت و حور و لقا ندید
Qəsidə 66بلای غربت و تیمار عشق و فرقت یارشدند با من دلخسته این سه آفت یار
Alçaqlar olan yerdəGözdən asılar pərdə,Alçaqlar olan yerdə,
Qəsidə 52کشورستان راستین کاقبال سلطان خواندشصاحبقرانی کاسمان خورشید احسان خواندش
KüsməsinQış küsür küssün, fəqət məndən baharım küsməsin,Küsməsin şux dilbərim, nazəndə yarım küsməsin.