Gün və külək

Bir zaman oldu bir belə qovğa,Külək ilə gün etdilər dava.

Abbas Səhhət19091 dəq
Gəzə-gəzə mən

Altı yol gəlmişdim, bununla yeddi,Öldüm bu bağçanı gəzə-gəzə mən.

Aşıq Qurbani1 dəq
Nəvəm Tomrisə

“Dövlətdə dəvədir, övladda nəvə”,Kim bunu deyibsə, ona mərhaba!..

Tofiq Bayram1 dəq
Fikirlərin ümmanında

Mənim yoxdur oğullarım,Banklarda saxlanc pullarım.

Mirvarid Dilbazi19991 dəq
Özgədən çək gözünü

Qədim şairlər demişCan evi virandı ki...

Qabil19921 dəq
Nə böyük səadət varmış, dörd divar içində…

Nə ki, gücüm vardı yığdım,Minlərlə lal-kar içindən…

Cabir Novruz1 dəq
Bəzən bir igidin...

Mətin inqilabçı Xosrov Ruzbehin*əziz xatirəsinə*

Həkimə Billuri2 dəq
Qarlı qış axşamında

Tiflisə axşam düşür...Ağır-ağır

Əli Kərim2 dəq
Bir ovuc qar

Həkim çox qulaq asdı,Ürəyimi yoxladı.

Mədinə Gülgün1 dəq
Dördüncü hissə, 7

Aleksey Osipoviç çayını təzələyib yenidən dəftərləri vərəqlədi. Əlinə Osmanın yazısı keçdi. Sərlövhəni oxuyan kimi ciddiləşdi. Çaydan bir-iki qurtum içib, stəkanı nəlbəkiyə qoydu. Qələmi qırmızı mürəkkəbə batırdı. İnşa yazısını təkrarən, diqqətlə oxumağa başladı. "Mənim anadan olduğum Göytəpə kəndi Kürün sahilində yerləşmişdir. Ətrafı uca təpəliklərlə əhatə olunmuşdur. Bizim əkin sahələrinin bir ucu qonşu erməni kəndlərinə qədər uzanıb gedir. Qərb tərəfimiz isə Gürcüstan torpağı ilə həmsərhəddir. Kürün hirsli ləpələri az qalır ki, evlərin divarın yalasın. Sol sahildə böyük bir meşə var. Bu meşə Kürün yaxası boyu uzanıb üfüqlərə qədər gedir. Burada hər nə desən tapmaq mümkündür. Kənd uşaqları çox vaxt üzə-üzə Kürü adlayıb meşəyə keçir, almadan, armuddan dərir, tut yeyir, ciblərini alça ilə doldurub geri qayıdırlar. Bizim meşədə yüzillik palıd, fıstıq və qarağaca da rast gəlmək mümkündür. Buranın hələ ayaq dəyib iz düşməmiş qalın yerləri var. Hər axşam-səhər talalarda qırqovul qaqqıldayır, meşə xoruzları banlaşır. Bura səfalı və zəngin ov yeridir. Qışda qazın, ördəyin, yayda, payızda isə turacın əlindən tərpənmək olmur. Qabanlar sürü ilədir, boz ayılara, canavara, çaqqala, tülküyə hər addımbaşı rast gəlmək mümkündür. Kürə su içməyə gələn marallara tamaşa etməkdən adam doymur. Vəhşi heyvanlar və quşlarla zəngin olan bu meşənin içində gözəl çəmənliklər, yamyaşıl talalar var. Bizim göytəpəlilər sentyabr ayından ta mayın axırına qədər burada, binədə olurlar. Bu meşənin camaata çox xeyri dəyir. Ancaq indi buranı qoruq ediblər Atlı kazaklar gecə-gündüz keşik çəkir, heç kəsi yaxına buraxmırlar. Deyilənə görə, buranı Qafqaz valisi böyük knyazdan ötəri saxlayırlar. Onun kefi istəyəndə Tiflisdən buraya ova gələcəkdir. Kim o tərəflərə hərlənsə güllə ilə vururlar. Məgər bu düzdürmü? Kür yanımızdan axsa da, sulu yerimiz yoxdur. Camaat dəmyələrdə taxıl əkir. Bizim qolumuzdan tutan meşə idi, onu da əlimizdən aldılar. Bir parça torpağın bəsrətini çəkib qarın dolusu çörək axtaranların halına heç kəs qalmır. Görəsən bu niyə belədir? Axı, deyirlər insanlar bərabərdir. Əgər belədirsə, hamı təbiətin övladıdırsa, nə üçün biri kasıb, o biri varlıdır?"Aleksey Osipoviç son sətirləri bir də oxudu. Qırmızı mürəkkəblə altından xətt çəkdi. Yavaşca ayağa durub otaqda gəzindi. O, yazı işinə nə qiymət verəcəyindən çox, Osmanın ağlına bu cür fikirlərin haradan gəlməsini bilməyə çalışırdı. Axı, müəllimlərdən heç kəs onlara Fransa maarifçilərindən danışmırdı. Bəs o, Russonun fikirlərini kimdən öyrənmişdi?

İsmayıl Şıxlı19579 dəq
Beşinci məclis

Vaqe olur Rüstəm bəyin bağçasında, gecə yarıdan keçmiş, Səadət xanım, Gülbahar və Hürü danışa-danışa gəlirlər.*Səadət xanım**. Mənim ağlım kəsmir ki, bu gün Mahmud şəhərə getmiş ola, heç elə gün olmayıb ki, bizim evimiz bu mərtəbə yiyəsiz qala. Gədələrin biri də evdə yoxdur. Qanmıram bu nə işdir? Deyirəm yoxsa bu evi yıxılmışlar o tərəfə gediblər?

Nəcəf bəy Vəzirov18967 dəq
Qəzəl 5055

گردون که زهر می چکد از روی شکرشخون نقابدار بود شیر مادرش

Saib TəbriziQəzəl1 dəq
Qitə 156

Ey Xaqani, çörək üçün öz abrını tökmə sən,Bil, abrını tökən tamah canı alar əlindən.

Xaqani Şirvani1 dəq
Qəzəl 148

Deyil hübab o kim, göz yaşımda oldu əyan,Ayağı əşkimin olmuş qabar dolanmaqdan.

Məhəmməd FüzuliQəzəl1 dəq
Qəzəl 49

سخت به حالم ز تو من، ای مدد حال بیافال به نام تو زدم، ای تو مرا فال بیا

Əvhədi Marağalı2 dəq
Cib dəftərindən

Tema şəkildən ötrü: Təbrizdə məşədilər bir yazıq müsəlman mühacirini əhatə eləyib soruşur: “satdıq qızılın var?”Təbrizdə “Ölülər”də, lojada bir İran sahibmənsəbi oyun vaxtı süfrəni açıb küftə yeyirdi.

Cəlil Məmmədquluzadə3 dəq
Yüzün deriyile bu gözüm nem nem olısar

Yüzün deriyile bu gözüm nem nem olısarOlmaz olur ise bu gözüm nem nem olısar

Qazi BürhanəddinQəzəl1 dəq
Leyli və Məcnun, fəsil 24

Bu söz gövhərini tapıb kəşf edənDastan qapısını açır sinədən:

Nizami GəncəviMəsnəvi8 dəq
Nakaşidze Peterburqdan gəldi

Hacı yuxusundan duran kimi, Bakı qubernatoru Nakaşidzenin Peterburqdan göndərdiyi məktubu ona verdilər.Məktubu oxumaq üçün adam lazım idi. Lakin çox tez idi. Buna görə də Hacı məktubu xanıma oxutdurmaq istəyirdi, xanım isə ondan küsmüşdü. Hacı onun otağına adam göndərib görüşmək istədiyini bildirdi.

Məmməd Səid Ordubadi14 dəq
Qəzəl 400

خواجه مستست، ببین در سر و در دستارشلطف فرما و زمانی ز کرم باز آرش

Qasım ƏnvarQəzəl1 dəq
Qəzəl 2

صبح از افق بنمود رخ، در گردش آور جام راوز سر خیال غم ببر، این رند دُردآشام را

İmadəddin Nəsimi2 dəq
Töhfeyi-Sami, bölmə 73

او نیز برادر خرد آن بزرگوار است و بسیار پیش خود بر پا و مدمغ و بواسطه شومی او برادران دیگر به عذاب گرفتار شدند.همه در پیش خود صاحب کمالند

Sam Mirzə1 dəq
Sədi və xəsis

Sədi, ol köhnə bülbüli-ŞirazBu sifət eyləyib bu nəqli təraz –

Seyid Əzim Şirvani2 dəq
Rübai 100

خواهم که همیشه با تو پیوسته بُوَمدل با دل تو به دوستی بسته بوم

Qətran Təbrizi1 dəq
Yox cahanda

Çoxdur cahanda nadan,Ağıllı çox cahanda.

Rəfiq Zəka Xəndan1 dəq
Rübai 57

بر عمر دراز شه علامت باشدرنج قدمش چو با سلامت باشد

Mücirəddin Beyləqani1 dəq
Payız

Bir ağac altında, sahildə yalqızOturub, dalmışam düşüncələrə.

Süleyman Rüstəm1 dəq
İki molla

Molla Həsən, niyyətinə mərhəba,İş düzələr, deyirdin bu gün, sabah.

Əliağa Vahid19372 dəq
Əsrimizə xitab

Bilməm bu qanlı səhnənə, ey əsri-məymənətİzhari-nifrət etməli, yainki təhniyət?

Abdulla Şaiq19151 dəq
Rübailər, 19

Bir busə üçün, – dedim, – ləbim mehmandır.Bir busəm üçün, – dedi, – baha bir candır.

Məhsəti Gəncəvi1 dəq