Works
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Yazırlar ki, yunan filosofu məşhur Sokrat dörd yaşında olan zamanlar bir gün bıçağı götürüb gedir durur aynanın qabağında və öz surətinə baxa-baxa deyir:– Ay mənim gözlərim və ay mənim qulaqlarım! Allaz sizi mənə ondan ötrü verib ki, mən siz ilə dünyanı görüm və eşidim. Əgər siz mənə necə ki, lazımdır qulluq edəcəksiniz, – xub; əgər etməyəcəksiniz, bu saat mənə məlum edin ki, bu bıçaqla mən sizi tələf edim. Bəli, görüm sözüm harda qaldı?.. Hə, gimnaziyada təzə məscid. Neçə ildir ki, Tiflisdə əvvəlinci zükur gimnaziyasının uşaqları müəllimlərinə şikayət edirdilər ki, Şeytanbazarda məscidə gedəndə müsəlman baqqalları bizə elə ha deyirlər: “Oxqay, oxqay, oxqay!” Müəllimlər əvvəllər uşaqların sözlərini başa düşmürdülər; ondan ötrü ki, haman müəllimlər rus, gürcü, polyakdırlar və o millətlərin içində kişilər məhz övrətlərə deyirlər: “Oxqay!” Amma müsəlman içində həmi balaca uşaqlara deyirlər “oxqay”, həmi rus xanımlarına deyirlər “oxqay”.
Cân dilersen cân kese gey bize gel tek cân aparCân dilersen cân kese gey bize gel tek cân aparEtek etek gözlerümden lü'lü' vü mercân apar
Miscellaneous poem 360به دل علاقه نداریم تا به جان چه رسدگذشته ایم ز خود تا به دیگران چه رسد
Qit'a 313نیک مردی کجاست خاقانیکه در او درد مردمی یابی
Mantiq al-'Ushshaq, chapter 36دل از ما بر گرفتی، یاد میدارجفا از سر گرفتی، یاد میدار
Yıxdı saqi bir əyağ ilə məni-əfkarıYıxdı saqi bir əyağ ilə məni-əfkarı,Bir təpik eylədi viran, bu kühən divarı.
İranın Batum konsuluna başıbağlı məktubÖzgə oxucularımızdan xahiş edirik bu məhrəmanə məktubu oxumasınlar*Fədayət şəvəm!
Gözlerün gibi nigârâ dil-rübâ göz görmedümGözlerün gibi nigârâ dil-rübâ göz görmedümGendü özin gösderici bî-riyâ göz görmedüm
Miscellaneous poem 361مس وجود مرا درد کیمیا باشدطلای بی غش من درد بی دوا باشد
Qit'a 327گر دیده یک اهل دیده بودیدل مژده پذیر دیده بودی
Ghazal 37ای غم عشق تو یار غار ماجز غمت خود کس نزیبد یار ما
Kuhkən Şirinə öz nəqşin çəkib vermiş firibKuhkən Şirinə öz nəqşin çəkib vermiş firib,Gör nə cahildir, yonar daşdan öziçün, bir rəqib.
“Nəşri-maarif” cəmiyyətiNahaq yerə “Kaspi” qəzeti “Nəşri-maarif” cəmiyyətindən giley edir ki, guya cəmiyyət heç bir iş görməyib.Biz buna təəccüb edirik ki, bir yandan “Kaspi” gilay edir, bir yandan da Dəmdəməki müxbirimiz “Nəşri-maarif” cəmiyyəti barəsində idarəmizə hədsiz tərif və təhsinlər yazıb göndərir.
Tolu sağrak içerüz çünki humâruz nidelümTolu sağrak içerüz çünki humâruz nidelümDerdüne döyemezüz zâr u nizâruz nidelüm
Miscellaneous poem 373فیض در دامن صحرای جنون می باشدخاک این بادیه آغشته به خون می باشد
Qit'a 329آفاق زیر خاتم خوارزم شاهی اَستمانا ز بخت یافت نگین پیمبری
Mantiq al-'Ushshaq, chapter 38بدان آتش رخ آوردند چون دودحقیقت نکتهای آتش اندود
Gər deyil bir mah mehrilan mənim tək zar sübhGər deyil bir mah mehrilən mənim tək zar sübh,Başin açib nişə hər gün yaxasın yırtar sübh.
Lüğəti-molla Nəsrəddinİndi hürriyyət zəmanəsi olmağa görə biz lazım bilirik ki, hürriyyətə dəxli olan bəzi çətin sözləri məna eləyək ki, oxucularımız oxuyanda başa düşsünlər.Hürriyyət – yəni azadlıq, yəni hər bir kəs hər nə eləsə azaddır. Məsələn, İranda bir tərəfdən millət vəkilləri yapışsınlar vəzirlərin yaxasından ki, gərək bizim iznimiz olmamış heç bir qərardad eləməyəsən, bir yandan da hökumət qərar qoyur ki, məcmuələri yandırsınlar.
Gönül ki senden ırah düşe bir azâba düşerGönül ki senden ırah düşe bir azâba düşerGözüm firâkun odından nigârâ âba düşer
Miscellaneous poem 375ساده لوحان که بدآموز به صحبت شده اندغافل از جنت دربسته خلوت شده اند
Qit'a 344عالمی بس دیو رای است ارنه مننام حور مه نقابش کردمی
Ghazal 39چو آشفته دیدی که شد کار مانگشتی دگر گرد بازار ما
Göz xətindən mərdümin məhv etmədən bulmaz muradGöz xətindən mərdümin məhv etmədən bulmaz murad.Zaye eylər hüsnünü xəttin savad üzrə səvad.
Meşədə gördüklərim(Bekkerin səyahətnaməsi)Məktub nömrə 2.
Yüzün çü toğdı meclisde münevver kıldı etrâfıYüzün çü toğdı meclisde münevver kıldı etrâfıHacil kaldı cinân ehli degül ashâb-ı a'râfı
Miscellaneous poem 390چون لاله هر که باده حمرا نمی زندجوش نشاط چون خم صهبا نمی زند
Qit'a 349صانعا شکر تو واجب شمرمکه وجود همه ممکن تو کنی
Ghazal 42مرادم ار چه نخواهد روا شدن ز شمابه فال نیک ندارم جدا شدن ز شما
Gör sirişkim şəbi-hicran, demə kim, qandır buGör sirişkim şəbi-hicran, demə kim, qandır bu,Zərrə-zərrə şərəri-atəşi-hicrandır bu.