Works
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Öz ulağın itirdi bir nadan,Qaldı səhrada haimü heyran.
Rubai 129تقویم نو ای معجز طبع تو سخن!بفرست و به وعده کژم طیره مکن
Mənim şeirlərimdən qopan, mənim səsimdirMənim şeirlərimdən qopan, mənim səsimdir,Nə söylərəmsə, candan yüksələn həvəsimdir.
İnanmaAyıq ol, ey könül, ayıq ol,Sayıq ol, ey könül, sayıq ol.
Bilməm, nə etmişəm, yenə yar istəmir məniBilməm, nə etmişəm, yenə yar istəmir məni,Uymuş rəqibə nazlı nigar, istəmir məni.
AnabacıMəşğələmdən geri dönürdüm. Gecəki yağışın çuxurlarında gölməçələr yaratmış ensiz bir səki ilə gedirdim. Bu vaxt qarşıma arıq, ətsiz vücudunu yamaqlı bir çarşaba bürümüş qadın çıxdı. Altmış yaşlarında olan bu qadın çarşabı altından damarları görünən sümüklü əli ilə bir kağız parçasını uzadaraq:– Oğlum, al bu kağızı oxu, gör kimə çatacaq? – dedi.
Rubai 113در کوی خرابات یکی درویشمز آن خم زکوة می بیاور پیشم
Rubai 19امروز که ویرانهٔ این عالم خُردپر گشته ز جنّ و دیو چون خانه کُرد
Ghazal 73دلبر من به چهره چون زلف معنبر آوردمهر نخوشه جا دهد مه به دو پیکر آورد
Masnavi 2هرکه ره با دلیل پیمایدگرچه زحمت کشد بیاساید
Cəvankən fəqrdən etmə şikayətCəvankən fəqrdən etmə şikayət,Cəvanlıqdan böyük bir sərvət olmaz!
Ürəkdə yazıBizim analar qızlarına ad verəndə gülləri, çiçəkləri unutmurlar: bənövşə, qərənfil, yasəmən, lalə, nərgiz, sünbül, süsən və habelə.Bu adları eşidəndə sevinirsən. Sahibini görməsən, tanımasan da sevinirsən, bağ-bağata, gülzara, laləzara düşmüş kimi, bahar havası duyursan.
Səhərə yaxınYığılın başıma, qohum-qardaşlar!Qoyun bir ah çəkim ərisin daşlar!
Düşmən qabağından qaçan «kişilər»Başını qorudu boş papağınan,Pay verdi düşmənə zər tabağınan;
Səri kuyində məzari-məni-məhzuni görenSəri kuyində məzari-məni-məhzuni görenTutar ol dilbəri-peymanşikəni xuni, gören?
«Mamlı-matan» göstərərəmSənə, ey dost, Bakıda hər cürə an göstərərəm,Sənə, böhtanı, şəri xeyrə qatan göstərərəm.
Adsız şeirlərimAd qoymuram sizə mənTəzə olmuş uşaqtək.
HəyatNiyə haqsız olur bunca təbiət,niyə ürəyinə o, dəyir sənin?
Üzü o yanaDüzlər keçdim, dağlar aşdım,Gün altında yana-yana.
Gulshan-i Raz, chapter 52حدیث زلف جانان بس دراز استچه میپرسی از او کان جای راز است
Aşiq oldum görgəc ol məstanə çeşmin fətciniAşiq oldum görgəc ol məstanə çeşmin fətcini,Görürəm hər baxışında yüz bəlavü-rəncini.
Ordan-burdan 104Hər kəs istəyir ki, istibdadın və üsuli keyfi-mayəşanın əməlini gözü ilə görsün, buyursun gəlsin bizim Bakıya. Bakıya gələndən sonra, bilirəm ürəyi qısılacaqdır, çünki bu saat Bakı qızmağa başlayıbdır. Və ürəyi qısılandan sonra durub bayıra çıxacaqdır və qabağına gələn adamlardan soruşacaqdır ki, burada sizin gəzməli yeriniz haradır? Deyəcəklər ki, məsələn, “pasaj qabağı”. O da o saat gedəcək “pasaj qabağına” və görəcəkdir ki, doğrudan da pasaj qabağında o qədər adam var ki, “iynə salsan yerə düşməz”. Bir qədər burada gəzib görəcəkdir ki, xeyr ürəyi lap pis qısılır, çünki bir tərəfdən Bakının istisi, bir tərəfdən adamların istisi onu hal təbindən çıxardacaqdır. Belə olan surətdə onun yadına düşəcəkdir ki, Bakıda dərya var və bu dəryanın kənarı var ki, ona uşaqdan tutmuş böyüyə kimi hamı müsəlmanlar “naberejni” deyirlər. Gedəcək ora, bir qədər orada gəzəcəkdir, amma bir qədərdən sonra baxıb görəcəkdir ki, naberejnini hökumət qazaqları töylə qayırıb at saxlayırlar və pis iyi də başa çökübdür və özü də hiss edəcəkdir ki, günün hərarəti onun beynini bişirir, bir az da gəzsə, gic qoyun kimi fırlanmağa başlayacaqdır. İş belə olanda, qabağına gələn bir allah bəndəsindən soruşacaqdır ki, ay balam, bu sizin şəhərinizdə heç ağacdan, bağdan, zaddan yoxdur, adam gedib bir az kölgələnsin? Allah bəndəsi deyəcəkdir ki, var. Bu soruşacaqdır ki, hardadır? Allah bəndəsi cavab verəcəkdir ki, filan yerdədir. O da filan yerə gedib axırda bağı tapacaq. Amma görəcəkdir ki, qapısı bağlıdır. Gedəcək o biri qapısına, görəcək o da bağlıdır. Gedəcək üçüncü qapıya, görəcək o da bağlıdır. Soruşacaq ki, ay camaat bəs, bu bağa hardan girim? Deyəcəklər ki, matroslar zabastovka eləyibdirlər, deyəcək bəs, bunun bağa nə dəxli var? Deyəcəklər ki, nə bilək! Deyəcək, bəs bu bağı şəhər üçün kim saldırıb? Deyəcəklər ki, şəhər upravası. Deyəcək bəs şəhər upravası bağın bağlanmasına nə deyir? Deyəcəklər ki, heç zad demir. Deyəcəkdir ki, bəs, buna publika, camaat nə deyir? Deyəcəklər ki, camaatın başı qarışıqdır. Soruşacaqdır ki, nəyə? Deyəcəklər ki, öz işlərinə. Soruşacaqdır ki bəs, işləri nədir? Deyəcəklər ki, qara pul güdmək və bir də adam öldürmək. Onda binəva qərib əhvalatı bilib deyəcəkdir ki, bəs elə isə, görünür, burada hökumət əhlinin keyfi kökdür.
Əlif-əlifəİbtida xəlq oldu külli-kainat,Oxudum dərsimi əlif-əlifə.
DağlarBir ay yarım nobahardan keçəndə,Car olur köksündən sellərin, dağlar!
Ghazal 84مرا دلیست که در وی بغیر دوست نگنجددرین حضیره هر آنکس که غیر اوست نگنجد
Qaraçay analarıDünyanı tapşırın Qaraçay analarınaNaxış-naxış, ilmə-ilmə
Bir işsizin qış düşüncələri"Ana dili gərəkdir" deyənlərəİştə bir yoxsul... oyləcə düşünür:
Poem 104ز حیله، بر در موشی نشست گربه و گفتکه چند دشمنی از بهر حرص و آز کنیم
Qit'a 87وه چه خوب آمدی صفا کردیچه عجب شد که یاد ما کردی
Yenə bağlar o bağlardır, fəqət bağda gülüm yoxdurYenə bağlar o bağlardır, fəqət bağda gülüm yoxdur,Gülüm yoxdur, bu dünyada ayım yoxdur, ilim yoxdur.