Works
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Vəslində idim möhnəti-hicranı bilirdim,Cənnətdə ikən atəşi-niyranı bilirdim.
XankəndimBir gülüstandı, soldu Xankəndim,Ulayanlarla doldu Xankəndim,
Qit'a 52حکیما درین سبزه گاه ستورانچو گل نوبت عمر یک روزه بهتر
Dinəcəyəm mənAy ellər, sanmayın həyatda bir gün,Birgünlük şam kimi sönəcəyəm mən.
Qızdı, ya oğlandı bu?Gör necə bir modabaz oğlandı bu,Sanmayınız cindi, ya şeytandı bu.
Qurbanın olum, aşiqinə eylə inayətQurbanın olum, aşiqinə eylə inayət,Göstər bu diləfsürdənə bir azca himayət.
Rubai 59در وادی غم جنون پر شورم سوختبیتابی شوق همچو منصورم سوخت
La'ali-Manzuma, chapter 58همتی کز پا نشستم یا علیمانده ام بر گیر دستم یا علی
Mufrad 26همیشه باد به کام تو گردش گردونقدر ببسته بدین کار تا ابد میثاق
İkinci hissə, onuncu fəsilGəldiyev sağ-salamat gəlib, Vartaşenə çıxdı. Onun məqsədi burada qalmaq deyildi. Köhnə və sadiq dostu İsmiyevi görəcək, onun vasitəsilə Rusiya darülfünunlarından birinə ezamiyyət alacaq, yayınacaqdı. Əlbəttə, İsmiyev mühəndis olmuş dostunu asanlıqla buraxmayacaqdı: "Bəsdir oxudun, - deyəcəkdi, - qurtardın, gəl indi xalqa xeyir ver!"Amma Gəldiyev onu başa salacaqdı: "Hələ yarımçığam, Bakıda lazımi professorlar olmadığından dastatoçni bilik almadım. Moskvada oxumasam, özümə inciner demərəm. Təvəqqe edirəm boynuma qoyduğunuz haqq-sayı axıracan aparın. Mən də duz-çörək itirən oğul deyiləm, özün tanıyırsan!.." Gəldiyev axşam çıraqlar yananda rayona çatmışdı. Birbaşa dostunun evinə getmək, əziyyət vermək istəmirdi. Mehmanxanaya gəldi, orada ortayaşlı çopur bir kişi işləyirdi. Gəldiyevə bir köhnə çarpayı verdi. Gəldiyev ondan əhval soruşdu:
Şair taleyiTaleyin hökmünü bilməlisən sən...Hamının qəlbindən özün halısan.
Miscellaneous poem 167دل بی خیال طایر شهپر بریده استبی فکر روح پای به دامن کشیده است
Qit'a 178وقت مردن رشید را گفتمکه بخواه آنچه آرزوت آید
Ghazal 175گاه لطفی مینماید گه جفایی میکندشوخی آن طفل هردم اقتضایی میکند
Qasida 11نگفتمت که: منه دل برین خراب آباد؟که بر کف تو نخواهد شد این خراب آباد
Pirverdinin xoruzuQasım əminin övrəti Həlimə xala çörək yapırdı.Hər dəfə çörək pişirən vaxt Həlimə xala iki, ya bəlkə üç övrət qonşularından özünə mədədçi çağırardı və gahdan bir Təzəkənddən bacısı Zibeydəyə də xəbər verərdi ki, gəlib ona kömək eləsin.
Bahar oldı gülə başladı laləBahar oldı gülə başladı lalə,Qılur gülşəndə bülbül yüz əlalə.
Layla and Majnun, chapter 5سر خیل سپاه تاجدارانسر جملهٔ جمله شهریاران
Ghazal 319«علم القرآن » ز «الرحمن » چه بود؟یعنی انسان بود قابل در وجود
Qətibənin sürgün edilməsiQızıl Arslan ciddi işlərə başladığı zaman Qətibə birinci olaraq etiraza başladı, Toğrul isə heç bir söz danışmırdı, çünki başında olanların hamısı saraydan və Həmədandan uzaqlaşdırılmışdı.Qızıl Arslanın verdiyi əmr üzərində Fəxrəddin paytaxtın müdafiə qoşununa rəis təyin olundu. Qətibə bununla Fəxrəddinin Həmədanda həmişəlik oturacağını görürkən acıqlandı və Qızıl Arslana belə bir məktub göndərdi:
Ghazal 281بیا ای احسن صورت! بیا ای اکمل معنیبه میدان الوهیت که داری جای این دعوی
Qit'a 146کجائی تو این راحت جان کجائیکجائی که هر چند خوانم نیائی
Töhfeyi-Sami, bölmə 377معمایی و کتابه نویس خوب است و گاهی شعر هم میگوید این مطلع از اوست:چون بگذرد بخاک من زار دلبرم
Bəs ki, ey dil, həvəsi-zülfi-girehgir etdinBəs ki, ey dil, həvəsi-zülfi-girehgir etdin,Axır ol zülfü mənim boynuma zəncir etdin.
Gözəl insanBir gözəl qız yaramaz bir dəli ceyran kimidir,Çırpınan odlu könüllər ona heyran kimidir.
Qit'a 53صفاهان خرم و خوش می نمایدبسان پَرّ شهرآرای طاووس
Şair sönməzəKim deyir dar gündə meydanlarda dinməz – şerimiz!Yox, döyüşlərdən zəfərsiz – mənim dönməz – şerimiz
Var elə oğlan ki...Kirpi dayı, hər dəfə keçməz belə,Öz gələcək günlərini fikr elə,
Bu nəqşi ki, sən ol güli-rüxsarə çəkirsənBu nəqşi ki, sən ol güli-rüxsarə çəkirsən,Bütlan xətini səfheyi-gülzarə çəkirsən.
Rubai 64آن می که به زور خویشتن مینازدبرقیست به قلب اهل دل میتازد