Произведения
- О любви
- О божественной любви
- О разлуке
- О вине
- О природе
- О судьбе
- О смерти
- О мудрости
- О родине
- Хвалебные
- Сатира
- Плачи
Zülm ilə ağçalar alıb, zalimEylər ən’am xəlqə minnət ilə.
Tap görümOxucularımıza məlumdur ki, indi osmanlılar və italyanlar dava edirlər və bu da məlumdur ki, italyanlar osmanlılara güc gəlirlər. Axırıncı teleqraf xəbərlərindən aşkar olur ki, Trablisdə osmanlı zabiti və əsgəri tələf olubdur.İdarəmizə axır vaxtda kağızlar gəlir və kağız sahibləri bizdən soruşurlar ki, nə səbəbə osmanlıların başına belə iş gəldi və nə səbəbə osmanlılar italyanlara basılırlar.
Gözlerüm gözleri ırmağ olup ahar nideyümGözlerüm gözleri ırmağ olup ahar nideyümCigerüm odları yüregümi yahar nideyüm
Рубаи 41از فضل خدا چونکه رسیدم بسرایای مطرب ازین رسیدن من بسرای
Zühur eylədi cümlə əşyada həqZühur eylədi cümlə əşyada həq,Qanı bir bəsirətli, açıqnəzər.
Töhfeyi-Sami, bölmə 330از جماعت زرگران تبریز است اما از زرگری میل بظرافت بیشتر دارد و در شعر خود را قرینه خسرو و سعدی می پندارد و قصیده ی ردیف آفتاب شعرا را جواب گفته بود، مطلع قصیده تزریق واقع شده من هر چند سعی کردم مطلع را تغییر داده مطلعی دیگر گوید فایده نداد . مطلع اینست :در صدد اصلاحی بی مزه بر آمد . اما چون جوانست امید که انصافی پیدا کند بهر حال این چند مطلع از اوست :
Şərayi-Yəmanidi şərabi-gülfamŞərayi-Yəmanidi şərabi-gülfam,Kim məğribi-xumdəndi tülui hər şam;
Canım ulusumUlusumdur gözümün nuru olan nurlu yazım,Yurdumun eşqi ilə çağlayar aləmdə sazım,
Yenə yetişdi əlim vəsli-yarə, eşq olsunYenə yetişdi əlim vəsli-yarə, eşq olsunKi, həsrət olmadım ol gülüzarə, eşq osun!
Газель 1496لب خاموش نمودار دل پر سخن استجبهه بی گره آیینه خلق حسن است
Газель 356دل نداند تو را چنان که توئیجان نگنجد در آن میان که توئی
Газель 88نهان از نهان کیست؟ دلدار ماستبرون از جهان چیست؟ بازار ماست
Gətir, saqi, qədəh kim, eyş xoşdur gül zəmanindəПринеси скорее, кравчий, чашу; час веселья — розы расцвели;Что тебе времен и вред и польза? Только песням радостным внемли!
AdSən çalış adın bədnam olmasın.Görürsən, Bakı artistlərini? Heç biri özünə müsəlman adı qoymur; biri adını qoyur Çaraparski, Həsən özünə deyir Qaraxarski, Hüseyn yazır Maranarski, Əli adını qoyur Kirmanşaxski, bircə Vəlinin ağlı yoxdur ki, ona elə bircə Vəli deyirlər; Allaha şükür olsun ki, bu da cəhənnəm oldu artistlikdən çıxdı getdi.
Kanı benüm ile senün ahd-ı vefâlarun begümKanı benüm ile senün ahd-ı vefâlarun begümNiçe niçe bu cânuma cevr ü cefâlarun begüm
Рубаи 43ای عور شده ز کسوت بیچونیبرحسن و جمال خوشتن مفتونی
Boyundur sidrəvü tuba, dodağın abi-heyvandırBoyundur sidrəvü tuba, dodağın abi-heyvandır,Anın mahiyyəti-zövqün nə bilsin ol ki, heyvandır.
Töhfeyi-Sami, bölmə 339در اوایل به مشک فروشی اشتغال مینمود، شوق سخن او را عنان گرفته بجانب غزالان مشکبوی عنبر موی کشید، باردوی همایون تردد داشت، مردی مصاحب عاشق پیشه است عزم طواف عتبات عالیات نموده بشرف زیارت مشرف شد و از آنجا سفر کرده به شوشتر افتاد، در آنجا جوانی دیده دل از دست داد الحال آنجا بسر می برد و خط نستعلیق بمزه می نویسد و بر سر سخن است . این چند مطلع از اوستنمیدارد هنوز اندوه تو دست از گریبانم
Şirvanda əgər bir gözələ yar olasanŞirvanda əgər bir gözələ yar olasan,Lazımdı ki, yüz dərdə giriftar olasan,
Pis adamPis adam pis günə düşməz heç vaxt,Yaxşılar ancaq olurlar bədbəxt.
Etdi pünhan zülf içində ol mələksima üzünEtdi pünhan zülf içində ol mələksima üzün,Gizləmiş əbr içrə san məhru-cahanara üzün.
Газель 1499گریه ابر بهار از دل پر درد من استچهره زرد خزان از نفس سرد من است
Газель 375با هیچ دوست دست به پیمان نمیدهیکار شکستگان را سامان نمیدهی
Газель 89روزهداران را هلال عید ابروی شماستشب نشینان را چراغ از پرتو روی شماست
Ey hərir içrə tənin, mütləq bülur içrə gülabEy hərir içrə tənin, mütləq bülur içrə gülab,Köksün abi-rövşən, ol ab üzrə dügməndir hübab.
Qan hamamıBu gün mən eşitdim ki, italyanlar Tripolidə osmanlılara basılmaqlarının əvəzini çıxartmaqdan ötrü o qədər günahsız ərəb uşağı qırırlar ki, frəng qəzetləri bu qırğının adını qoyublar “Qan hamamı”.A kişi, Allah xatirinə, başımı ağrıtma, mənim öz dərdim özümə bəsdir. Sən görürsən ki, mənim evim yıxılıb, belim qırılıb, mənim Seyid Məhəmməd ağa kimi ağam əlimdən gedib. Sən hələ mənə deyirsən ki, nə bilim, italyanlar osmanlı və ərəb qanı ilə hamamlar qayırıblar. Sən deyirsən ki, Avropa şəhərlərində sosialist firqələri mitinqlər əmələ gətirib, nitqlər söyləyirlər, italyanlara nifrət eləyirlər və hökumətlərinə ariz olurlar ki, vəhşi italyanların namərdliklərinə sədd çəkilsin. Sən deyirsən ki, Praqa şəhərində indi neçə min çex milləti ki, özləri də katolik məzhəbində ola-ola, bir yerə cəm olub, osmanlılara mərhəba, italyanlara min lənət göndəriblər. Mən də deyirəm ki, bizim Qafqaz müsəlmanlarına dolaşma. Sənin xəbərin yoxdur ki, bir nəfər Seyid Məhəmməd dari-fənadan dari-bəqaya rehlət buyuranda nə qədər hammal, qəssab, dəllək, mismarçı, qatıqçı, qatırcı ağanın həyətinə yığışırlar. Bitli molla küçədən cındırlı uşaqları yığıb, hərəsinin əlinə bir şaqqıldaqlı baydaq verib; əztərəfi-digər “Müzəffəri-məktəbi” bağlanıb, keçəl, bitli uşaqlar ağlaya-ağlaya və başlarına vura-vura gəlirlər ağanın həyətinə. Əz yek tərəf molla xoruzulla və ağanın həmşəhriləri qaçıb məsciddən Qasim otağını bəzəyib gətirdilər; küçədə su boçkaları hazır. Qərəz nə başını ağrıdım, iki palan camaat ilə ləbaləb. Əli kəsik dərviş bir yanda, molla qarpızəli bir yanda, sair dərvişlər bir yanda. Neçə yerdə camaat toplaşıb, mərsiyəyə ağlaşırlar, tainki Qasim otağı hazır oldu, nəşi-mübarəki həyətdən çıxarıb, mollalar düşdü qabağa və başladılar quran oxumağa. Daldan şkol uşaqları müdirin sərkərdəliyi ilə və camaat növhə deyə-deyə, sinə vura-vura cənazəni gətirdilər Təkə meydanına (sən axmaq hələ İtaliya və Osmanlıdan danışırsan), haman Təkə meydanına ki, türkmənlər orada at, eşşək, dəvə və flan bağlayırlar. At-eşşəkləri açıb buraxdılar bir yana, nəşi qoydular onların yerinə və başladılar haman müqəddəs yerdə namazı (mən ölüm ürəyini sıxma).
Bahmağa gözüne gözümün yüzi siyehdürBahmağa gözüne gözümün yüzi siyehdürHâcibleri yüzün güneşinün dahi mehdür
Рубаи 45از آتش عشق تو شدم شیداییای روشنی دیده هر بینایی
Dil bazarçısı yalandır, varmazam bazarinəDil bazarçısı yalandır, varmazam bazarinəGerçək olmaz əyri dil, inanmazam iqrarinə.
Töhfeyi-Sami, bölmə 341در اصل از سبزوار است و اکنون در شهر قزوین ساکن گشته در نهایت فقر و انکسار روزگار میگذراند این مطلع از اوست :یار بی مه رو منم عاشق زار عجبی