Works
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
نظرت فی رمقی نظره فصا ز فداکوصلتی بوجودی وجدت ذاتک ذاک
BulaqSəhər, axşam büsatın var,Qoyma suyun dona, bulaq.
Qovuşa bilmirYağır ömrümüzə taleyin qarı,Bir olsaq – ayrıyıq, ayrılsaq – birik.
Pristav ağaM... kəndində bir qəribə halətdir. Əhali bir-bir komalarından dışarı çıxıb, guya xof və vahimədən nəşət edən bir iztirab ilə o tərəfə bu tərəfə baxaraq, kəndin gen bir küçəsinə doğru gedirlər və burada toplaşıb dururlar. “Allah özü sovuşdursun” – deyirlər. Hər kəsin üzündə bir nişanəyi-xof, hərəkətində bir cürətsizlik, danışığında bir ehtiyat müşahidə olunur. Bunlar insanı bilaixtiyar titrəməyə məcbur edəcək mərtəbədə müdhiş bir hadisə vüquinə və yaxud mütəqəddim bir şəxsin vürudinə müntəzir idilər. Vaqiən belə idi: M... kəndinin əhalisi (Allah göstərməsin) pristav ağanın təşrifini gözləyirdilər. Dünən İran sərbazına müşabəhəti olan bir strajnik “bəy” kəndə gəlib, qabağına çıxan ağsaqqalları xubunca döyüb-söyəndən sonra, “sabah pristav ağa gələcək” dedi və gecə, döydüyü ağsaqqalların birinin evində qalıb, səhər atına minib, geri qayıtdı.Şayani-diqqət burasıdır ki, strajnik bəyin kəndə gələndə cibində beş-altı qəpik pulu var idi. Lakin gedəndə bu beş-altı qəpik bir gecənin içində beş-altı manata “istihalə” etmişdi. Bu “möcüzənin” sirri ev sahibi ilə cib sahibinə məlum idi.
Bədayeyi-təbiətƏrzi-rüxi-bəhcət ediyor lövhi-təbiət,Feyzavəri-vicdan oluyor sanki həqiqet.
YalanÖmrümdə yalan demişəmya az, yarım, ya çox –
Nədən yarandınSən qüdrətin aşıb-daşan vaxtındaMələklərin gülüşündən yarandın.
Poem 13مرغی نهاد روی به باغی ز خرمنیناگاه دید دانهٔ لعلی به روزنی
AbşeronBakı işıqlarla alışan kimi,Parlayır döşündə bir nişan kimi.
Masnavi 24طبیعت گر شَگَرفی ها نَمایدشِگفتی بر شگفتی ها فزاید
İki lövhəYolun alt tərəfi pambıq tarlası,Yolun üst tərəfi gömgöy zəmidir.
Ghazal 123مایه حسن ندارم که به بازار من آییجانفروش سر راهم که خریدار من آیی
Sənsizin könlüm şəha, bir külbeyi-viranədirSənsizin könlüm şəha, bir külbeyi-viranədir,Kimsəyə ərz etməzəm kim, bir yıxılmış xanədir.
Özümdən narazıyamTəbiətin könül açanMin rəngi, min səsi var.
Əl götürAy Baba, salma qalmağal, cövrü cəfadan əl götür!Dəng eləmə cəmaəti, cəbrü əzadan əl götür!
Akademik Dorna məktubCənab Boris Andreyeviç!Müsəlman əlifbasının natamamlığı şərqşünasların çoxuna məlumdur; müsəlman yazısını öyrənmək, demək olar ki, Çin heroqlifi kimi, zehnə deyil, yaddaşa möhtacdır. Əvvəla, sözlərdə tamamlanmış səslərin əmələ gəlməsi üçün lazım olan hərflərin bir neçəsi əlifbada yoxdur. İkincisi, saitlərin böyük hissəsi onların yardımı ilə tələffüz olunmalı samitlərin yanında yazılmır, bunu oxucu özü nəzərə almalıdır. Bu da oxucu üçün o vaxt müyəssər olacaq ki, yazılmayan saitləri oxumağa qədər kamilləşə bilsin. Bununla da illər keçir, qiymətli vaxt boş yerə hədərə gedir. Üçüncüsü, hərflərin çoxunun yazılış şəkli eynidir və yalnız nöqtələrlə fərqlənirlər. Bu nöqtələr də çox vaxt katiblər tərəfindən yazılmır, onları ayırd etmək oxucunun öz öhdəsinə buraxılır.
QaldıSitəmlə ayrıldım ana vətəndən,Yarımın bağbansız bağları qaldı.
Əsgər anası...Ay əsgər anası, gözlərin aydın!Şad xəbər qapını döyməyə gəlib.
Niyə Azərbaycan dilim-dilimdirBabam!Necə dözdün bu ağrılara
Ay meşəHansı meşə olar sənə tay, meşə?Bu yerlərin yaraşığı, ay meşə!
Poçt qutusuİllərdir bu divara, sən ey poçt qutusu,Yorğun bir adam kimi dayamışsan arxanı,
Bəradərim Ə.M.Sərkərov cənablarına!İthaf“Sevdim səni”, hətta dedin “oldum sənə aşiq”,
EylərAla gözlü, nə durubsan qarşıda,Səni görüb könlüm ahü zar eylər.
Xoşbəxtlik barəsindəİstirahət evində, nədənsə, adamın dili açılır, çox danışmaq, hər işə qarışmaq istəyirsən. Pensiyaçılardan biri, qoca müəllim, nərdtaxta oynayanların içinə mübahisə saldı:– Ay camaat, yığışdırın bu şartaşartı, sözüm var sizə.
Ay ana…Sənin qızın, mənim ömür yoldaşım,Əlimizdən nə tez uçdu, ay ana?
Dağlar havalı gənclikEy mənim sabahım, mənim bu günüm,Ey mənə canımdan, gözümdən üstün.
Saralmış yarpaqlarƏsdi payız küləyi,Nə dincəldi, nə yatdı.
Zəhmətkeş buruqNəzarətdən,nəsihətdən, uzaq
Xəzər “qocalıb”...Dəniz ləpə-ləpə,Dəniz şüşə-şüşə,
Fəqrlə tapdım özümə mən əlacFəqrlə tapdım özümə mən əlac,Qalmadı dərmanə daha ehtiyac.