Works
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Ta cünun rəxtin geyib, tutdum fəna mülkün vətən,Əhli-təcridəm, qəbul etmən qəbavü pirəhən,
Hacı İbrahimov“Rusiyada Əbdürrəşid İbrahimov həzrətlərini tanımayan kimsə yoxdur”. Bu adamın barəsində Əhməd bəy Ağayev belə deyir. Və belə deyəndən sonra başlayır hacının hünərlərini və xidmətlərini birbir saymağa. Məsələn, İstambulda “Əsrari-Qasimi” elmlərini oxuyub qurtarandan sonra gəldi Peterburqa və başladı “Ülfət” qəzetini çıxartmağa. Axırda baş götürüb getdi Yaponiyaya və orada 35 nəfər məbus və mühərrirlərdən və vəzirlərdən islam dininə çöndərdi. Elə az qalmışdı ki, Yaponiya imperatoru da islamı qəbul edə ki, dəxi İbrahimov istixarə eləyib, artıq qala bilmədi və oradan düz Məkkəyə tərəf yola düşdü və “Tərcüman” qəzetini elə indiyədək təəccübdə qoydu ki, aya, görəsən, İbrahimov yaponlarla hansı dildə danışırdı; çünki İbrahimov öz dilindən savayı bir qeyri dil bilmir, yaponlar da müsəlmanca bilmirlər.Bunların heç birini mən hesaba qoymuram. Allah şahiddir ki, Əbdürrəşid İbrahimovu Rusiyada tanımayan yoxdur. Amma söz burasındadır ki, əgər sən elə belə deyib dursan, mən də deyərəm ki, İranda şeyx Fəzllulahı da tanımayan yoxdur. Ya gərək sözünü geri götürəsən, ya da gərək mətləbi açasan; yoxsa İstambulda təhsil tapmaq, sonra “Ülfət” qəzetini çıxartmaq və sonra da “Bəyanül-həqq” qəzetinə müxbirlik eləmək artıq bir iş deyil.
Ne el olur nigârînâ ne sâ'idNe el olur nigârînâ ne sâ'idİkisine dahi hakdur müsâ'id
Ghazal 7بلبل بوقت صبح بدرگاه کبریافریاد عشق زد که: منم عاشق خدا
Zülfün gecəsi qədrdürür, al yanağın ayZülfün gecəsi qədrdürür, al yanağın ay,Merac üzün, sidrə boyun, qaşın iki yay.
Töhfeyi-Sami, bölmə 685او با من میباشد و در کار خود پهلوان است و نقش ها و صوتها را طوری میخواند و با وجودی که عامی است گاهی از او شعری سر میزند این مطلع و بیت ازاوست :خونابه ایست کاز دل بلبل چکیده است
Axiri-dəhr nə mümkündü fənadən qeyriAxiri-dəhr nə mümkündü fənadən qeyri,Kimsə baqi degil aləmdə xudadən qeyri.
Dilimin türküsüdür dalğalanır dörd qütbəDilimin türküsüdür dalğalanır dörd qütbə,Okeanlar kimi dörd üfqə uzanmış ulusum.
Fikrindəmi bir gün, gözəlim, biz sizə gəldik?Fikrindəmi bir gün, gözəlim, biz sizə gəldik?Sizdən qayıdıb, sonra bərabər bizə gəldik.
Ghazal 1103باز از معموره دلها فغان برخاسته استچشم مخمور که از خواب گران برخاسته است؟
Ghazal 61عیسیلبیّ و مرده دلم در برابرتچون تخم پیله زنده شوم باز در برت
Ghazal 144تا بر دوست بار نتوان یافتدل بر ما قرار نتوان یافت
Ghazal 289دایم تویی مقابل آیینه دلمتو در دلی ولی ز تو من سخت غافلم
Bahalıqİstambulda 31 martda vaqe olan iğtişaşın nəticəsidir ki, bütün Türkiyənin hər nöqtəsində bahalıq üz verdi. Nəcəfdən yazırlar ki, cücənin biri bir manatdır.Bu bir aşkar mətləbdir ki, İstambul inqilabına Nəcəf şiələri qarışmaya bilməzdilər: anadan doğma hüriyyətsevən nəcəflilər məşrutə səsi eşidəndən Məcnun kimi divanə olub, əkin-tikinlərini, ev-eşiklərini boşlayıb, düşüblər çöllərə azadlıq axtarmağa.
Senden ayru gönül harâb olısarSenden ayru gönül harâb olısarLeblerün ile feth-i bâb olısar
Qit'a 8سید رهروان دین طیفورآنکه در عمر خویشتن بدفرد
Afərin olsun nigarın zülfü ilə qaşinəAfərin olsun nigarın zülfü ilə qaşinə,Gər macal bulsam həbibin çövriləydim başinə.
Töhfeyi-Sami, bölmə 687به زرگری مشغولی مینماید بسی بی تعین و لاابالی است، این مطلع از اوست :
Ey ruyin asimanın xürşidi-nuri-tabiEy ruyin asimanın xürşidi-nuri-tabi,Bərgi-ləbi lətifin gülqənd afitabi,
Ulu Tanrım kimidir məmləkətimUlu Tanrım kimidir məmləkətim,Ulusun tifsimidir məmləkətim!
Vəfalı olmasan, ey gül, baharın olmayacaqVəfalı olmasan, ey gül, baharın olmayacaq,Çəmən behişt ola, xoş ruzigarın olmayacaq!
Ghazal 1110هر که از داغ تو در دل لاله زاری داشته استدر دل آتش مهیا نوبهاری داشته است
Ghazal 69خاکیدلم که در لب آن نازنین گریختتشنه است کاندر آبخور آتشین گریخت
Ghazal 146چه شد آن سرو سهی؟ کز لب این بام برفتکه به یک دیدن او از دلم آرام برفت
Ghazal 291دمی مانند گردی گر جدا از خاک در گردمبگردون گر کشم سرباز می خواهم که برگردم
Qanlı faciəYox, əzizim, qanlı faciə bu deyil ki, Daşkənd civarında Gödək qəryəsi əhalisindən 60 yaşlı Canbəy Muradovun 14 yaşında övrəti cavan nökəri ilə qoşulub qaçır və Muradovun bir nəfər qohumu başına 15 nəfər türkmən yığır, gedir qızı və oğlanı tutur, tikə-tikə doğrayır.Xeyr, qanlı faciə bu deyil.
Gözi diler ki dile hamle-i türkâne kılaGözi diler ki dile hamle-i türkâne kılaZülfi diler bizi bir kıl ile dîvâne kıla
Rubai 9هر دل،که ز سر کارآگاهی یافتدر ملک جهان ز ماه تا ماهی یافت
Apardı könlümü məndən bu gün ol cənnətin huriApardı könlümü məndən bu gün ol cənnətin huri,Götür pərdə camalından ki, sənsən eynimin nuri.
Töhfeyi-Sami, bölmə 693از دارالمؤمنین استر آباد است، قصه خوان و نراد است مسافرت کرده و زحمت بیشمار کشیده بود اما عملی که فایده ی دین و دنیا داشته باشد از او بصدور نیامده این مطلع از اوست :