Произведения
- О любви
- О божественной любви
- О разлуке
- О вине
- О природе
- О судьбе
- О смерти
- О мудрости
- О родине
- Хвалебные
- Сатира
- Плачи
İnsana mərhəmət ola kəramət,Baxtıla fərasət, kamal yaxşıdı.
Ağrı dağıQüdrətdən yaradıf yaradan səni,Məğrur dayanıfsan sən, Ağrı dağı.
Həmişə şam kimi sərfi-piçü tab oldumHəmişə şam kimi sərfi-piçü tab oldum,Zəmanə hər kimi yandırdı — mən kəbab oldum.
TülküGəzərdik küh-səhra seyr edib, ey binəva tülkü,İrişdi sənə dövrandan kənə nagəh cəfa, tülkü.
GecəGəlibən getməkdən üzüldü halım,İstərəm bu yerdə qalım bu gecə.
YazƏziz dostum, nə düşübsən üstümə,Bizim əyri-donqar bəylərdən də yaz.
Əsrin onda biriCahan Pəhləvan alnını sol ovcunun içinə qoyub fikrə getmişdi. Bu, hökmdar üçün artıq bir adət halına keçmişdi. O, belə dərin fikrə gedəndə nə barədəsə sərt bir tədbir görəcəyini, yaxud fərman verəcəyini kəsdirirdi.Qulam içəri girdi və adəti üzrə dinmədi, qəbul otağının aşağısında dayanıb hökmdarın dərin düşüncələrdən nə vaxt ayrılacağını gözlədi. Elə bu vaxt hardansa dəvə karvanının son zınqırov səsləri eşidildi. Görünür, tacirlər Naxçıvan düzündən kifayət qədər yük götürmüş dəvələrini yenə şəhərin içərisinə sürüb culfa yoluna çıxarırdılar. Cahan Pəhləvan bu səsi eşidən kimi alnını ovucunun içərisindən götürdü. Bundan istifadə edən qulam tez baş endirdi və:
SüsənbərimQulac saçlı,Qələm qaşlı,
Mən gedimYari-vəfadarım, gəl halallaşaq,Hökm gəlib Naxçıvana mən gedim.
GörübdüNecə söz deyəsən qəm ərbabına,O da sənin kimi zəri görübdü.
On yeddinci fəsilVəfa hər kimsədən kim istədim ondan cəfa gördüm,*Kimi kim, bivəfa dünyada gördüm, bivəfa gördüm.*
GözəllərGözəllərin dərgahına uğradım,Birər-birər bəri varın, gözəllər.
Ər libasın geyə hər rənglə zən, mərd olmazƏr libasın geyə hər rənglə zən, mərd olmaz,Mərd hərçənd ki, zən öldürə, namərd olmaz.
VətənKalvayı Məhəmməd ağa, gördü düşüb dara vətən,Kömək yoxdu, arxa yoxdu, qalıb baxtı qara vətən,
İdil kənarında(Bir romanın başı)Nə gözəldir İdil çayı!
Könlümü həm dəmbədəm edər pərişan saçlarınKönlümü həm dəmbədəm edər pərişan saçların,Əqli qılur dəngü valeh, məstü heyran saçların.
İstərMənim divanəvəş könlüm,Bir zülfi-piçü tab istər.
MinayəsənmiMüddətdir düşmüşəm mən intizara,Bircə söylə görüm Minayəsənmi?
Yenə nə bərq idi kim, saldı eşq canımğaYenə nə bərq idi kim, saldı eşq canımğaKi, tüşdü şəm kibi məğzi-üstüxanımğa.
DüşmüşəmAman Allah, dada yetiş,Gör, nə bəlaya düşmüşəm.
OlacaqdırKönül, talib olub uyma şeytana,Fitnə, şəmatəsi şər olacaqdır.
Qəzəl: Dilərəm atəşi-qəm dildə fərəvan olsunDilərəm atəşi-qəm dildə fərəvan olsun,Ta ki can məş'ələsin yaxmağa asan olsun
Üçüncü fəsilPƏNAH XAN MƏRHUMUN ƏSİL VƏNƏSƏBİNİN VƏ QARABAĞ VİLAYƏTİNDƏ
GördümGəncənin Şəmkir elində,Bu gün bir novcavan gördüm.
Nədən ol büti-pərivəş dəxi bir bu yanə gəlməzNədən ol büti-pərivəş dəxi bir bu yanə gəlməz,Məgər ol xərabə evdən usanıb cəzanə gəlməz?
Təcnis: Səhər dost zülfünə şanə çəkəndəSəhər dost zülfünə şanə çəkəndəYayılar aləmə abular bular.
Bəxti-nafərcam tək acılmadı qarə sabahBəxti-nafərcam tək acılmadı qarə sabah,Ki, deyəm hali-dilim yari-cəfakarə sabah.
Mövizə: Cahani-faniyənin axırı fənayətdirCahani-faniyənin axırı fənayətdir,Bu bir səhih süxən müxtəsər hekayətdir
Xasta Hasanın Aşıq Səfili ilə deyişməsiAşıq SefiliƏglən, usdam, səndən xəvər alayım,
Yenə ya rəb, nə qəmgindir mənim bu şad olan könlümYenə ya rəb, nə qəmgindir mənim bu şad olan könlüm,Rumuzi-eşqdən agah olub, ustad olan könlüm.