Üçüncü Rusiya müsəlman ictimainə dair

Qəzetələr verdiyi xəbərə görə (Nijni Novqorod) da Rusiya müsəlmanlarının üçüncü məclisi olacaqdır. Bu məclisə Rusiyanın hər tərəfindən müsəlmanlar cəm olub, əz hali-hazırələrini mövqeyi-müzakirəyə qoyacaqdırlar. Bu, müsəlmanların ictima qurub, əz ümumi dərdlərinə dərman aramaq üçün icra etdikləri üçüncü təşəbbüsdür. Müsəlmanların keçmiş ictimalarına dövlət izn vermişdisə də sonra nədənsə mane olub qoymamışdı ki, ictima bir müəyyən qərardad tərtib edə bilsin. Ümid var ki, müsəlmanların bu üçüncü təşəbbüsü dövləti heç bir suifikrə salmayıb “bilaməmani”ə icra olunar. Şəksizdir ki, Rusiya müsəlmanlarının bu gələcək ictimai ümumi olacaqdır. Yəni bütün Rusiyanın hər yerindən və bizim Qafqazdan da oraya vəkillər gedib, ehtiyacati-ümumiyyəmizin müzakirəsində iştirak edəcəkdirlər. Bu ictimaın biz Ümumrusiya müsəlmanları üçün ən böyük faydası olacaqdır ki, Rusiyanın müxtəlif yerlərini iskan edən müsəlmanlar öz nümayəndə və vəkilləri vasitəsilə bir-birilə görüşüb, danışıb, öz aralarında əbədi bir irtibat qoymağa səy edəcəkdirlər. Bu halda Sibirya və Orta Asiya müsəlmanları ilə Orta Rusiya müsəlmanları arasında olan irtibat biz qafqazlılar ilə ora müsəlmanları arasında yoxdur desəm yalan olmaz. O vaxt ki, Rusiyada ümum müsəlmanların yalnız bir qəzetəsi var idi və o qəzetə də Qafqazda, Bakı şəhərində nəşr olunurdu. Qafqaz müsəlmanları ilə Rusiya müsəlmanları arasında ittifaq və irtibat əlamətləri dəxi var idi. Qafqazlı və rusiyalı müsəlmanlar bir-birinin ehtiyacatından xəbərdar, bir-birinin qəm və fərəhindən hissəyab olurdular: Birinin ittifaq və ittihadı andıran sözlərinə digəri can və dil ilə haman sözləri cəvabən deyirdi. İndi isə Rusiyada müsəlman qəzetələri çoxaldıqdan sonra, hər kəs “öz əli öz başı” olub bir-birlərinə baxmaq da istəmirlər. Ümum müsəlmanlara münasibəti olan ehtiyaclar bütün qəzetə sütunlarında yazılır, müzakirə edilir. Lakin nə o tərəf və nə də bu tərəfin yek-digərinin xüsusi ehtiyacatını nəzərə almayır, bu ehtiyacatların rəfi xüsusunda dil bulamayır, bildiyi çarələri təklif etməyir...Zənnimcə, Qafqaz, Rusiya qəzetələrindən ötrü böyük və əhəmiyyətli bir sərmayəyi-mübahisə və mükalimə olan kimi, bizim Rusiya müsəlman qəzetələrindən ötrü də oylə olmalıdır. İki-uç ildir ki, Qafqazda vaqe olan hadisat ənzari-əçanabi özünə cəlb etməyə bilmədi. Rusiya müsəlman qəzetələri isə guya Qafqazdan üz döndəribdirlər. Yaxud qan meydanına dönmüş Qafqaz barəsində bir şey yazmağı, bir təsəvvür izhar etməyi lazım bilməyirlər. Doğrudur, Qafqaz qəzetələri dəxi Rusiya müsəlmanlarının xüsusi ehtiyacatı haqqında bir o qədər qələm çalmayırlar. Lakin iş buradadır ki, Rusiya müsəlmanlarının xüsusi ehtiyacatı, Ümumrusiya müsəlman ehtiyacatına qərib bir halda olarkən Qafqaz müsəlmanlarının xüsusi ehtiyacı bir bəlayi-nagəhandan ibarətdir. O bəla ki, onun üstündə binəva Qafqaz müsəlmanlarının əleyhinə bütün Rusiyada və hətta məmaliki-əcnəbiyyədə dəxi min cürə böhtanlar, iftiralar yazmaqla onsuz da hər bir hüquqdan məhrum olub yazıq qalmış müsəlmanları daxildə gözdən saldılar və axırda o məqamə yetirdilər ki, Rusiyada sakitlik sevən və rahatlıq tərəfdarı ədd olunan sadədil müsəlmanlar fəsadçılara layiq olan tənbihatə giriftar oldular...

Узеир Гаджибеков3 мин
Bülbül cəhcəhli dünya

Mən bugünkü günəm,Sahabkı – keçmiş...

Мирварид Дильбази19961 мин
Газель 4269

آن آفتاب رو چو خریدار من شودگوهر سپند گرمی بازار من شود

Саиб ТебризиГазель2 мин
Газель 72

هر که در عاشقی قدم نزده استبر دل از خون دیده نم نزده است

Хагани Ширвани1 мин
Газель 110

گر به دست آوریم دامن دوستهمه او را شویم و خود همه اوست

Аухади Марагаи1 мин
Газель 323

پنهان غم دلم ز تو ای جان نمی کنممن عاشق توام ز تو پنهان نمی کنم

ФизулиГазель1 мин
Gark ola tenüm her gice bu yaşa niçe bir

Gark ola tenüm her gice bu yaşa niçe birGözümden ahan yaş başuma aşa niçe bir

Кади БурханеддинГазель1 мин
Yandım-yaxıldım

Dedilər: Kəndlərdə mal azarı var.Bunu gördüm.

Джалил Мамедкулизаде1 мин
Газель 340

نعم الفقیه، حال مدرس کجا رسید؟در وصف حق نه هیچ سخن گفت و نه شنید

Касим АнварГазель1 мин
Şəha, çün surətin Fürqanımızdır

Şəha, çün surətin Fürqanımızdır,Ol on dörd xət bizim Qur’anımızdır.

НасимиГазель1 мин
Töhfeyi-Sami, bölmə 598

از جمله مدرسان شهر کاشان است و در طالبعلمی بقدر کوشیده گاهی که شورش عشق بتان در کانون دل او سودا زدی چون ماهی که در تابه افتد بریان با دیده گریان سر و پای برهنه میگردید و گاهی که سلطان عشق دست تصرف از شهرستان دل او کوتاه میکرد در کنج انزوا نشسته بفکر شعر اشتغال مینمود و بواسطه تحیر در عشق یا حیرت اندر افعال خود. حیرانی تخلص میکرد این مطلع از اوست :ای زده شمع رخت بر من گریان آتش

Сам Мирза1 мин
Tülkü və çaqqal

Rubah bir şəğal ilə bir biyabanda gedirdilər Qəzadan ittifaq bunlarınyolları qurdların qəbristanına düşdü.

Сеид Азим Ширвани1 мин
Bu el bulağıdır, əyil, Xəndanım

Bu el bulağıdır, əyil, Xəndanım,Dirilik suyu iç el bulağından.

Рафик Зака Хандан1 мин
Касыда 85

که را پشتی کند گردون چه باشد پشتی لشگرچه باشد یاری لشگر که را دولت بود یاور

Катран Тебризи4 мин
Рубаи 84

ای صبر نگفتی چو غمی پیش آیدخوش باش که کار تو ز من بگشاید

Муджиреддин Бейлагани1 мин
Ləbinə bənzəməsəydi meyi meyxanələrin

Ləbinə bənzəməsəydi meyi meyxanələrin,Lalərəng olmaz idi çöhrəsi peymanələrin.

Алиага Вахид1 мин
7 noyabr

Oktyabr inqilabının ildönümü günü 7 noyabrdı. İran torpağında olan sovet adamları bu günü böyük iftixar hissiylə, faşizm üzərində qəti qələbəyə inamla qarşılayırdı. Mən mehmanxanadaydım. Birdən Təbrizin baş küçəsindən uğultular, gurultular qopdu. Balkona çıxdım. Atları addım-addım, ağır-ağır gedən bir fayton nəzərimə çarpdı. Faytonun dalınca yüzlərlə adam “urra” deyə bağırırdı. Faytondan əhalinin üzərinə vərəqlər göyərçinsayağı uçurdu.Bu nə işdir, nə olmuşdur? Mənə elə gəldi ki, təbrizlilər 7 noyabr gününü qarşılayır. Faytonun içindəki adam mənə çox tanış gəldi. Bəli, bu “Şahin” qəzetinin sahibi Ağazadə idi.

Сулейман Рустам3 мин
Газель 4

در فغانم از دل دیر آشنای خویشتنخو گرفتم همچو نی با ناله‌های خویشتن

Мехсети Гянджеви1 мин
Газель 128

تا شدم در آتش عشقت گدازان همچو شمعاز جبینم نور مهرت گشت تابان همچو شمع

Меджзуб Табризи2 мин
Qəztələr tövqifini yalnız Sipəhdar əkməyir

Qəztələr tövqifini yalnız Sipəhdar1 əkməyir,Bizdə də əskik deyildir boylə biidraklər!

Мирза Алекпер Сабир19101 мин
Газель 147

در رخت می‌نگرم صورت جان می‌بینمآنچه دل می‌طلبد پیش تو آن می‌بینم

Хумам ТабризиГазель1 мин
Атешкаде, глава 35

آه چشم خامه ام خونبار شدکار محنت نامه ام دشوار شد

Найир Табризи4 мин
Ölümün məhkəməsi

Soyuq bir qış axşamında süzərək kainatı,O, mənalı baxışlarla tərk elədi həyatı...

Самед Вургун2 мин
Tək olanda

Tək qalmaq istərəm,Tək qalmaq, hərdən.

Мамед Араз19701 мин
Tərpəndi, ya tərpənmədi?

Titrəyib yer tərpənəndə bilmirəm insanların,Şübhəli iymanları tərpəndi, ya tərpənmədi?

Баба Пюнхан20001 мин
Nə müddətdir dost yolları

Nə müddətdir dost yollarıBağlanıbdır, xəbər gəlməz.

Касум-бек Закир1 мин
Leninə

Afağı ağladırsa da tə’siri-matəmin,Asudə yat, bu mövt ilə sarsılmaz aləmin.

Мамед Саид Ордубади1 мин
Aslan, qurd və tülkü

Bir zaman tülkü, qurd, həm aslan –Hər üçü bağladı belə peyman;

Абдулла Шаиг19081 мин
Sabir bağında

Payız yarpaq tökür dalbadal üstə,Ayağı altına çiçək səpir yaz,

Алиага Кюрчайлы19611 мин
İkinci addım

Hər şey zarafatdan başladı bir vaxt,Hər şey bu dünyada başqaydı bir vaxt.

Нариман Гасанзаде1 мин