Birinci şəkil

Muğan qalası*Bəhram**

Мехти Гусейн2 мин
IX

Göyalı ilə Qaratel yenə də qaraltı içində qaldılar, basaratları bağlanan kimi tərpənmədilər, danışa-danışa durdular. Onlar ulu Tanrıya inanmaq-inanmamaq təzadı içində dolaşırdılar. Nə əl-ayaq eləyib tezcə yaylağa qalxa bildilər, nə də aranda əyləşib arxayınlaşa bildilər. Ziyarət dağı onlardan ötrü dar ağacına döndü. Onlar bu dar ağacından asıla-asıla durdular. Ziyarət dağında ulu Tanrıdan diləyib aldıqları Şükranı onun amanında, pənahında saysalar da, yenə də şübhədən xilas ola bilmədilər, qara mozalanın gətirdiyi qaraltılardan qurtara bilmədilər.Nə isə, kələfin ucunu itirib vurnuxdular, vurnuxdular, bütün sözsöhbətlərinə baxmayaraq, üzə açılışıb Şükrana ciddi bir söz deyə bilmədilər. Onlar Şükranın ürəyinə qara qorxu salmaqdan qorxdular, gözlədilər, gözlədilər görək nə olur, bu qaraltı aldadıcıdır, ya necə? Gözlədilər görək ürəklərimizə daman qaraltıların əsli vardır, ya necə? “Axı biz Ziyarət dağına ziyarətə getmişik, biz orada övliya-ənbiya məqbərələrini, qabağımıza çıxan qara daşları öpmüşük, kəlləyə qalxıb ulu Tanrıya dəxil düşüb Şükranı almışıq. Yeddi qızın gözlərini güldürmüşük. Ağqoyunlu elinə bir səvari – Ulduz belində qanad açan ecazkar bir oğlan vermişik. Bəlkə bu mozalan lap adəti mozalandır, aranlarda olan qamışlıqla da qaynaşan, dana-dunanı dingildədən çox qaraca, heyvərəcə mozalanın birisidir? Biz Şükranı artıq istədiyimizdən, onun üstündə tir-tir əsdiyimizdən belə olur? Bəlkə bu gizli xof vahiməni açıb qızlarımıza, yeznələrimizə deyək?.. Bəlkə onlar öz oğul-uşaqları ilə birlikdə bizim ürəyimizə qaraltı salan qara mozalanı bu həndəvərdən qovsunlar? Ulduza da, Şükrana da rahatçılıq versinlər? Biz də ürəkdə qaralmayaq, arxayınlaşaq, arxayın-arxayın yığışılıb yuxarılara, ala yaylaqlara qalxaq?! Orada ala göllərin üstündə – dədə-baba yurdumuzda alaçıq-çadır quraq? Burada düzəni-dağı gözdən keçirə-keçirə yenə də Şükranın Ulduzun belində necə uçmağına, necə dağlardan aşmağına tamaşa edək? Şükranı aran elində, Göyəndə deyil, qar yağınca uzaqlarda, yaylaqda saxlayaq? Özümüz də Ulduza çiçəkli dağ yoncası yedirək? Ulduzu ağ göllərdə çimizdirək? Ulduzu par-par parıldadaq? Heç zaman çimizdirək? Ulduzu par-par parıldadaq? Heç zaman qoymayaq Ulduzun üstünə nəinki bir qara mozalan, heç bir qara milçək də qonsun!”

Сулейман Рагимов5 мин
İçün

Bir neçə nəzm yazım həzrəti-sultanım içün,Göndərim payi-mələxşahi-Süleymanım içün

Мирза Насруллах-бек Курбанбеков (Диде)1 мин
Gəlmədi

Gecə-gündüz yollarına baxaram,Hanı mənim barabarım, gəlmədi.

Ашуг Джамал1 мин
II fəsil, 3

Qapının ağzında domuşuqlu oturan uşaq Kəsəmənlini görən kimi ayağa durdu və hörmətlə ona salam verdi. Kabı kişi bu üstü-başı cırıq uşağın mərifətinə heyran qaldı. Ayaq saxlayıb onun tükü tökülmüş papağına, çiyinləri yamaqlı köynəyinə və didik-didik olmuş şalvarına baxdı. Uşağın ayağındakı çarığın burnu deşilmişdi. Çirkli corabı görünürdü. Amma özünü əkə-bükə kişi kimi aparırdı.– Kimi istəyirsən, bala?

Исмаил Шихлы19954 мин
Mirzə Həsən ilə Aşıq Pərinin deyişməsi

Mirzə Həsən:**Qönçə lətafətli, lalə üzlüsən,

Ашуг Пери1 мин
Gəlin

Sarbanlarda bir gözələ tuş oldum,Bənzer bir alıcı şahbazə, gəlin.

Андалиб Караджадаги1 мин
Şuri-eşqin başıma axırı sövda gətirir

Şuri-eşqin başıma axırı sövda gətirir,Bu müşəxəssdi ki, eşq aşiqə qovğa gətirir.

Хуршидбану НатаванГазель1 мин
Tərəhhəm li, təkəlləm, ya ğəzalə

Tərəhhəm li, təkəlləm, ya ğəzalə,Ucaltma çərxə buncə ahü nalə.

Гасаналиага-хан КарадагскийГазель1 мин
Hübb ayəsi, zahid, sənə Quranda tapıldı

Hübb ayəsi, zahid, sənə Quranda tapıldı,Misdaği mənə arizi-cananda tapıldı.

Абульхасан РаджиГазель1 мин
Aşıq oldum gene tazə

Aşıq oldum gene tazəBir nov cavanə, cavanə

Мир Гамза Нигяри1 мин
Qəzəl: Zülfi-siyahın oldu bu gün hüsnünə niqab

Zülfi-siyahın oldu bu gün hüsnünə niqab,Axşam araya düşdü, qürub etdi afitab

Нишат Ширвани1 мин
Səthi-cahan gülüstana dönübdür

Xələt geyib zümrüddən ağaclar,Ciçəklərdən boynun əyib budaqlar,

Мир Мохсун Навваб1 мин
Asar və İmarət ki, mərhum İbrahim xandan qalıbdır

ASAR VƏ İMARƏT Kİ, MƏRHUMİBRAHİM XANDAN QALIBDIR

Мир Мехти Хазани4 мин
Bu qızın

Nə əcəb xub yaradıb həsnini Tarı bu qızın,Nə əcəb gülşənə bənzər gül üzarı bu qızın,

Курбан из Мелекбаллы2 мин
Mərizi-eşqə əlac eyləməz təbib, ölmə

Mərizi-eşqə əlac eyləməz təbib, ölmə!Bu dərdə carə edər visləti-həbib, ölmə!

Фатма-ханым КяминяГазель1 мин
Gözlərimdən tökülür bu dili-müztər qanı

Gözlərimdən tökülür bu dili-müztər qanı,Böylə nahəq yerə tökmə, a gözüm, hər qanı.

Мирза Мехди ШюкюхиГазель1 мин
Dəyişilir

Hər "moda", hərnəsnə, həradəm, qərəzhər şey kivar,Fikir, surət, dil və mənsəb, tərzi-əşkal, ixtiyar,

Али Назми1 мин
Maraq

Dəmir pəncərədə qalmış gözlərim,Araram fəzada son qismətimi.

Уммугюльсум1 мин
Yarəb, nə nur imiş ki, məni yaxdı narına

Yarəb, nə nur imiş ki, məni yaxdı narına,Yarəb, nə zat imiş ki, məni çəkdi darına?

Джаханшах ХакикиГазель1 мин
Mirzə Şəfi Vazehlə Naci və Nasehin müşairəsi

Vazeh:*Şəbxpuş olmuş qədin ruxsari-atəşgunilə,

Мирза Шафи Вазех1 мин
Oyanmaz

Qaşı cəllad, gözü yağıYatıb oyanmaz, oyanmaz.

Ашуг Наджаф Алимарданлы1 мин
Vətən

“Biriya”, könlüm olub aşiqi-rüxsari vətən,Başıma düşdü yenə nəşeyi-gülzari vətən.

Мохаммад Бирия1 мин
Qəzəl: Qəza surətgərin gəl gör nə xoş çəkmiş bu tuğranı

Qəza surətgərin gəl gör nə xoş çəkmiş bu tuğranı,Yazub dibaceyi-hüsnündə: haza Yusifi-sani

Мехти-бек Шагаги1 мин
Sizlərsiniz! Ey qövmi-macar, bizlərə ixvan

Sizlərsiniz ey qövmi-Macar, bizlərə ixvanƏcdadımızın müştərəkən mənşəyi Turan.

Али-бек Гусейнзаде18921 мин
Ünçəqay

Gəl, gəl, ey sevgili yarım,Götür üzdən niqab ünçəqay,

Ашуг Салех Ширвани1 мин
Riyazətsiz, könül, bu nəfs bir tövsəndi, ram olmaz

Riyazətsiz, könül, bu nəfs bir tövsəndi, ram olmaz,Buna cövlangəh ərsə-ərz ola, seyri tamam olmaz.

Молла-ага ТагизадеГазель1 мин
Oğlum Əhməd Tofiqə vəsiyyətim

Bizim də ölkədə Əhməd, gələr bir oylə zaman,Hüquqa malik olur millət, gülür vətənim.

Самед Мансур1 мин
At

Kislovodskda istirahət edirdik. Çkalov küçəsində, mərhum İsmayıl Hidayətzadə ilə qonşuluqda mənzil tutmuşduq. Bizim opera teatrımız bura qastrola gəlmişdi. İsmayıl bu teatrın həm direktoru, həm də baş rejissoru olduğu üçün bütün günləri işləyirdi, ancaq hərdən (teatrın istirahət günlərində) onların səfalı həyətində oturub söhbət edirdik. Soltan xanım çox yaxşı çay dəmləyirdi, bizdə armudu stəkanlardan bu çayı içə-içə “mırt vururduq”. İsmayıl məzəli söhbətləri dinləməyi çox sevirdi. Özü də başına gələn hadisələri, eşitdiyi-bildiyi əhvalatı gülməli şəklə salıb danışmağı bacarırdı.İki-üç gün ürəkdarıxdırıcı sısqa yağış yağandan sonra nəhayət gün çıxmışdı. Səhər saat on olardı. Mən həyətdə gəzişirdim ki, uzaqdan bir səs eşitdim. Kim isə məni çağırdı. Səs gələn tərəfə getdikdə gördüm ki, İsmayıl öz bağlarından mənə əl eləyir.

Сабит Рахман19634 мин
Qəddimi peyvəstə qaşın əydi çövgan eylədi

Qəddimi peyvəstə qaşın əydi çövgan eylədi,Könlümü, həmvarə, zülfün yıxdı, viran eylədi.

Хаджи Реза СаррафГазель1 мин