Məhəmməd Füzuli · Şeir
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Yıxdı saqi bir əyağ ilə məni-əfkarı,Bir təpik eylədi viran, bu kühən divarı.
Ləblərin tək ləlü ləfzin tək düri-şəhvar yoxLəblərin tək ləlü ləfzin tək düri-şəhvar yox.Ləlü gövhər çox, ləbin tək ləli-gövhərbar yox.
Mənə basi-səba ol sərvi-gülrüxdən xəbər verməzMənə badi-səba ol sərvi-gülrüxdən xəbər verməz,Açılmaz qönçeyi-bəxtim, ümidim nəxli bər verməz.
Müjəm sərçeşmələr mənzil qılan aşüftə məcnundurMüjəm sərçeşmələr mənzil qılan aşüftə məcnundur,Anunçun bəsteyi-zənciri-seyli-əşki-gülgundur.
Nə görər əhli-cəfa məndə vəfadən qeyriNə görər əhli-cəfa məndə vəfadən qeyri.Nə bulur şəmi yaqan kimsə ziyadən qeyri.
Nəmi-əşkim mükəddər xatirimdən dəfi-qəm qılmazNəmi-əşkim mükəddər xatirimdən dəfi-qəm qılmaz,Bu rövşəndir ki, nəm ayinədən jəngar kəm qılmaz.
Rəhm et, ey şəh, məni-dərviş çəkən ahlərəRəhm et, ey şəh, məni-dərviş çəkən ahlərəKi, gəda ahı əsər eylər olur şahlərə.
Səba, lütf etdin, əhli-dərdə dərmandan xəbər verdinSəba, lütf etdin, əhli-dərdə dərmandan xəbər verdin,Təni-məhzunə candan, canə canandan xəbər verdin.
Əşrəqət min fələkil-behcəti şəmsün və bihaƏşrəqət min fələkil-behcəti şəmsün və biha,Mələəl-aləmə nurən və sürurən və bəha.
Sübh salıb mah rüxündən niqabSübh salıb mah rüxündən niqab,Çıx ki, təmaşayə çıxa afitab!
Ol mişk bu qəzalə ixlasım eylə vazehOl mişk bu qəzalə ixlasım eylə vazeh,Bəlliğ, səba, səlamən miskiyyətər-rəvayeh..
Hüsnün olduqca füzun, eşq əhli artıq zar olurHüsnün olduqca füzun, eşq əhli artıq zar olur,Hüsn nə miqdar olursa, eşq ol miqdar olur.
Təriqi-fəqr tutsam təb’ tabe’, nəfs ram olmazTəriqi-fəqr tutsam təb’ tabe’, nəfs ram olmaz,Qina qılsam tələb, əsbabi-cəm’iyyət təmam olmaz.
Sevərəm ol nigari-simbəriSevərəm ol nigari-simbəriKi, cəfapişəvü sitəmgərdir.
Həmişə dustum oldur, derəm ki, mal veribHəmişə dustum oldur, derəm ki, mal verib,Qılır təbiətimi bəsteyi-əlaqeyi-mal.
Əlindən ahlər, ey əxtəri-bəxti-siyahim, kimƏlindən ahlər, ey əxtəri-bəxti-siyahim, kim,Məni xəlq içrə aliqədr ikən, qayətdə xar etdin.
Füzuli, eylədigin əhdinə vəfa qılğılFüzuli, eylədigin əhdinə vəfa qılğıl,Yetər şikayət edib şərhi-macəra qılğıl,
Gətir, saqi, qədəh, bil kim, təəllül fövti-fürsətdirGətir, saqi, qədəh, bil kim, təəllül fövti-fürsətdir,Bu firsət var ikən fövt etmə kim, fürsət qənimətdir.
Dün sayə saldı başimə bir sərvi-sərbüləndDün sayə saldı başimə bir sərvi-sərbüləndKim, qəddi dilrüba idi, rəftarı dilpəsənd.
Fəsli-ibtilayi-Nuh əleyhissəlamBadiyeyi-möhnət bəlakeşlərinin və badeyi-məhəbbət sərxoşlarının biri dəxi həzrəti-Nuh Nəbidir ki, doqquz yüz il hədəfi-sihamisiyasəti- süfəhayi-qövm olduvə səngdillər cəfasın çəküb səbr qıldı və də’vət etməkdən təqsir etmədi və dəqayiqi-təbliği-əhkami-İlahidə andan təkahül və təkasül zühurə yetmədi. Təzəllümdə məsturdur ki, ol vaze’i-qanuni-şəriət və ol gülzari-rəyahini-kəramətə hər gün səhabisitəmdən jaləvar ol miqdar səngi-siyasət yetərdi ki, cismi-lətifi lə’liabdar kibi daşlar içində itərdi. Əmma yenə Cəbrail hazır olub, ol gülibağirisaləti laləvar cameyi-pürxun və ə’zayi parə-parə ilə daşlar içindən çıxarub, pərü balın ə’zasına sürüb, səhhət verüb üzərindən gedərdi və ol Həzrət yenə əncümənarayi-qövm olub kəlimeyi-"Qulu la ilahə illəllah" ibarətilə anlara ağazidə’vət edərdi. Müddətiömründə bu təriqi məsluk edüb, üç qərnün qövmi ilə
Fəsli-şəhadəti-CəfərÜçüncü şəhid Əhli-Beytdən Cə’fəri-Təyyardır. Rəvayətdir ki, Cə’fər cəm’i-səhabəilə Həbəşə canibinə hicrət etdikdə Nəcaşi əleyhir-rəhmə anın irşadilə
Altıncı bab. İmam Həsən Həzrətləri əhvalın bəyan edərHəzrəti Sultani-səriri-Kibriya və maliki-mülki-"Tö’til-mulkə mən tə’şau"xəvasi-dərgahi-rif’ət dəstgahinə irşad təslimü təvəkkül qılub, cəvabi-tə’nü
RübailərEy nəş'əti-hüsni-eşqə tə'sir qılan!Eşqifə binayi-kövni tə'mir qılan!
Bu, həzrəti-izzətdən həmd ilə istimdadi-mətalibdir və asari-şükr ilə istid'ayi-sətri-laibdirƏlhəmdü livahibil-məkarim,Vəş-şükrü lisahibil-mərahim.
Bu, şəbi-me'rac bəyanidir və tülui-afitabi-asimanidirÇün feyzi-vücudin ilə, ey pak,Rəşki-fələk oldu ərseyi-xak,
Bu, Məcnunun nəsihət qəbul etmədigidir və atasının dərdi dərmana yetmədigidirMəcnun ki, eşitdi bu xitabı,Verdi bu əda ilə cəvabi:
Bu, Məcnunun atası Leyliyə xastarlığıdır və Leyli atasının Məcnundan bizarlığıdırSaqi, gətir ol şərabi-nabi Kim,yetdi nisabə qəm hesabi.
Bu, Məcnuni-biçarənin Kə'bəyə üz urduğudur və münacatla sevdası artdığıdırOl pir bu xeyr işə qalıb cəhd,Məcnuna mürəttəb etdi bir məhd.
Bu, Növfəlin Məcnuna ümidvarlıq verdigidir və hüsni-müsahibətlə rizasına girdigidirNövfəl dedi: "Ey ədibi-kamil!Feyzi-nəzərimdən olma qafil!
Bu, Məcnunun korluq bəhanəsilə dildar cəmalın gördügüdür və dideyi-ümidin tutiyayi-məqsudə yetirdigidirBir gündəxi ol bəhanəpərdazBir özgə bəhanə qıldı ağaz: