Məhəmməd Füzuli · Şeir
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Pərdə çək eybinə zülmət kimi, xəqin daim,Gər dilərsən ki, nəsib ola sənə abi-həyat.
Bəxil qılmasa cəm’ etdiyi dirəm sərfin suznak iləBəxil qılmasa cəm’ etdiyi dirəm sərfin,Nihali-məqsədi sərsəbz olub səmər verməz.
Ey ki, əndişeyi-mal ilə sərasimə olubEy ki, əndişeyi-mal ilə sərasimə olub,Dünü gün dəhrdə aşüftə keçər əhvalın.
Ey qaziyi-xücəstəliqa kim, həq eyləmişEy qaziyi-xücəstəliqa kim, həq eyləmişSahibsəriri-məsnədi-hökmi-qəza səni!
Sərfi-nəqdi-ömr edib mən kəsbi-irfan etmişəmSərfi-nəqdi-ömr edib mən kəsbi-irfan etmişəm,Əhli-dünya həm kəmali-cəhl ilə təhsili-mal.
Ey xəta ləfzilə Qur anın şükuhin sındıranEy xəta ləfzilə Qur’anın şükuhin sındıran,Mö’cüzi-ayati-Qur’andan həzər qılmazmısan?
Ol səbəbdən farsi ləfzilə çoxdur şe'r kimOl səbəbdən farsi ləfzilə çoxdur şe’r kim,Nəzmi-nazik türk ləfzilə ikən düşvar olur.
Mənəm ki, qafiləsalari-karivani-qəməmMənəm ki, qafiləsalari-karivani-qəməm,Müsafiri-rəhi-səhrayi-möhnətü sitəməm.
Xoşam ki, xameyi-təqdiri-eyzədi-mütəalXoşam ki, xameyi-təqdiri-eyzədi-mütəal,Vücud lövhinə təsvir edəndə surəti-hal,
Gətir, saqi, qədəh kim, bağü səhra laləzar olduGətir, saqi, qədəh kim, bağü səhra laləzar oldu,Əcəb fəsli-xücəstə, mövsimi-xoşruzigar oldu.
Ey hərir içrə tənin, mütləq bülur içrə gülabEy hərir içrə tənin, mütləq bülur içrə gülab,Köksün abi-rövşən, ol ab üzrə dügməndir hübab.
Fəsli-ibtilayi-Adəm əleyhissəlamMöhnətsərayi-xilqət və darülbəlayi-fitrətdə müsibətzədələr pişvası və dilşüdələr müqtədası Həzrəti-Adəmi-Səfidir, əleyhissəlam. Şe’r:Adəm ki, fəzayi-aləmə basdı qədəm,
Fəsli-ibtilayi-İsa əleyhissəlamTəriqi-məhəbbət sabitqədəmlərinin və sərapərdeyi-möhnət məhrəmlərininbiri İsayi-mücərrəddir ki, suzənvar əsbabi-dünyadan keçüb sərrişteyi-fəna
Fəsli-şəhadəti-ÜbeydəƏmma Həmzənin şəhadəti bu vəchlədür ki, məsafi-Bədrdən sonra küffarləşkəri cəm’ edüb, üç bin müsəlləh və mürəttəb kafir Mədinəyə təvəccöh qıldılar.
Dördüncü bab. Fatimeyi-Zəhra vəfatın bəyan edərPərdədari-hərəmsərayi-qüdrət əbkari-aləmi-hücərati-ərvaha rüxsəti-təzvicitə’əyyünati-işba’ verdükdə hilyeyi-iste’dadi-alamla müzəyyən qılmadan
Beşinci bab. Həzrəti Murtəza Əli vəfatın bəyan edərHəzrəti-mühəymini-mütə’al və məliki-biintiqal əmmət ətiyyatihi və tabətbəliyyatihi kəlami-mö’ciz nizamda buyurmuş ki: "Və latəhsəbən- nə’lləzinə
Bu, sərdəftəri-ənbiyanın kitabi övsafından bir vərəqdir və sərvəri-əsfiyanın gülzari-lətafətindən bir təbəqdirEy padşəhi-səriri-lövlak,Məqsudi-vücudi-xakü əflak!
Bu, bir təriq ilə kəsri-nəfsdir və müqəddimeyi-mədhi-padişahi-əsrdirSaqi, nə idi bu cami-gülgunKim, eylədi halımı digərgun?
Bu, səbəbi-nəzmi-kitabdır və baisi-irtikabi-əzabdırSaqi, tut əlim ki, xəstəhaləm!Qəm rəhgüzərində payimaləm.
Bu, bünyadi-binayi-bəladır və müqəddimeyi-ələmi-ibtiladırMəktəbdə onunla oldu həmdəmBir neçə mələkmisal qız həm.
Bu, Məcnun atasının vaqifi-hal olduğudur və onu biyabani-möhnətdə bulduğudurGəncinəgüşayi-gəncgöftarOlmuş bu əda ilə gühərbar:
Bu, Leylinin bahar əyyami seyri-gülzar etdigidir və gülzarda muradına yetdigidirBir gün ki, bahari-aləmarayZövq əhlinə oldu rahətəfzay,
Bu, Leylinin əbr ilə izhari-niyazıdır və eşq babında kəşfi-razıdırƏbr ilə təkəllüm etdi ağaz:"K'ey ahim ilə həmişə həmraz!
Bu, Məcnunun Növfəl ilə dərdi-dil ədasıdır və şərhi-təfsili-macərasıdırMəcnun dedi: "Ey yeganeyi-əhd!Tədbirimə çoxlar etdilər cəhd,
Bu, Məcnunun zəncirə özün müqəyyəd etdigidir və bəhanə ilə Leyli tərəfinə getdigidirBir gün səhər ol mücaviri-dəşt,Eylərdi güruhi-vəhşlə gəşt.
Bu, Məcnunun zəncirə şərhi-qəmidir və bəyani-silsileyi-ələmidirOl silsiləyə olub həmavaz,Ağlardı ki, "Ey, mənimlə həmraz!
Bu, Məcnun atasının tərki-niza etdigidir və naçar həsrətlə vida etdigidir"K'ey rişteyi-gövhəri-muradım!Ayineyi-hüsni-e'tiqadım!
Bu, İbni Səlamın keyfiyyəti-vəfatıdır və Leylinin ol bəladan nicatıdırSaqi, fələkin gör inqilabın!Göstər qədəh içrə mey hübabın!
Məcnunun Leyli vəfatından xəbərdar olduğudur və dust yadı ilə dünyadan getdigidirMöhnət çəmənində gül dərənlər,Aləmdə yaman xəbər verənlər
Bu, ərbabi-vəfadan təvəqqöi-qəbuli-mə'zirətdir və əshabi-zəkadan təmənnayi-duayi-məğfirətdirİnsaf ver, ey həsud, insaf,Tə'n etmə ki, cövhərin degil saf!