Works
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
پیوسته فلک با قران اخترمی سوزد داغ بر دل اهل نظر
Nəsihəti-hükəmaBu kitabçada ədəbə dair yazılan nəsihətləri yəcucu dilindən tərcümə etmişik ki, millət uşaqları oxuyub əməl edələr, çünki insana əvvəl lazımdır ədəb, sonra dərs (Yəni bəzi rəylərə görə dərs o qədər də vacib deyil).Küçədə gedəndə:
Akluma binüm ışkumı tannâz idiseremAkluma binüm ışkumı tannâz idiseremDerdüme bu gözlerümi gammâz idiserem
Ghazal 546جگر گرمست و آهم سرد و دل خونخرد آشفته و جان مست و مجنون
Miss Hannanın məktubuMən Məhəmmədəlinin İrana gətirilməsi xəbərini lazımınca təhqiq etmək üçün miss Hannanın evinə getməyi qərara almışdım, bu barədə Amerikanın fikrini bilmək çox əhəmiyyətli idi.Mən içəri girdikdə miss Hannanın qulluqçusu Nəsir əlində bir məktub olaraq dışarı çıxırdı.
Ey üzü gül, ləbləri mərcanımızEy üzü gül, ləbləri mərcanımız!Ey gözü nərgis, şəhi-məstanımız!
Qasida 131الا ای ماه مشکینمو به پیش آر آن می مشکینملا کن ساغر و برنِهْ به دست عاشق مسکین
Töhfeyi-Sami, bölmə 614از ولایت استرآباد است و با هرکس که اختلاط میکرد میگفت که زودتر بمن چیزی بده تا بروم که من کعبم و با هرکس که مصاحب شده ام به یکماه نرسیده است که مرده و یا کشته شده، اما شیرین و خوش طبع بود. این مطلع از اوست :
OğlumaCəfər, ey qönçeyi-gülüstanım!Ey mənim bülbüli-xoş elhanım!
Qasida 12روز بس خرم و موسم ز همه خوبترستعید فطرست که عالم همه پر زیب و فرست
Heykəli önündəTürk qeyrətinin rəmzi bu heykəlMəşəldir ömürlük bizə, məşəl!
Sabahı düşünürəmSabahını düşünürəm millətimin, özümün,Dünənimdən bu günüm xoş, bu günümdən sabahım.
Dedim ki, bir neçə söz yari-məhcamalə yazımDedim ki, bir neçə söz yari-məhcamalə yazım,Dəyişdim hicr qəmin ləzzəti-vüsalə yazım,
Ghazal 4105شوق می از بهار گل اندام تازه شدپیوند بوسه ها به لب جام تازه شد
Qasida 200عید است و پیش از صبحدم مژده به خمار آمدهبر چرخ دوش از جام جم یک نیمه دیدار آمده
Ghazal 651حلقهٔ زرین بر آن گوش گهربندش ببینخال مشکین بر لب شیرین چون قندش ببین
Ghazal 59کی توانم رست در کویت ز غوغای رقیبمی کند فریاد سگ هر گه که می بیند رقیب
Keçən günlərKeçən günə gün çatmaz…*Atalar sözü*
Bizümle hîle kılur nidelüm cihân-ı fenâBizümle hîle kılur nidelüm cihân-ı fenâDiler ki kuşça cânum ışkınun odına yana
Ghazal 549از عیان گر واقفی، بگذر ز عین«این تمشی؟ این تمشی؟ این این »؟
Hacı Səməd şah?Bu günlər İngiltərə ilə Rusiya hökuməti arasında vücuda gələn ixtilaf və İran hökumətinin bu ixtilafdan istifadə ilə Azərbaycan barəsində bəzi təşəbbüslərdə bulunması, Hacı Səməd xanın həzm edə bilməyəcəyi bir vəziyyət törətmişdi. İran mərkəzi hökuməti, özünün dəyərsiz və bacarıqsız olduğuna baxmayaraq, daim İngiltərə-Rusiya siyasəti qarşı-qarşıya gəldiyi zaman, vəziyyətdən istifadə etməyi bacarırdı. Çoxdan bəri Azərbaycan ilə əlaqəsini kəsmiş və öz siyasi hakimiyyətini itirmiş mərkəzi hökumət bu günlər İngiltərə ilə Rusiya arasında törəmiş ixtilafdan istifadə ilə Rusiyanın Tehran səfiri Korostovsevə mühüm bir müxtirə vermişdi.Bu notanın mühüm bir qismi ancaq Azərbaycan məsələsinə aid idi. İran hökuməti, İran parlamanına seçkilər başlandığı və Azərbaycanın bu seçkilərdə iştirak etmək istəmədiyini göstərməklə, Rusiya siyasətinin bu cəhətlərini qəti surətdə tənqid edirdi. İran hökumətinin bu cəsarətli notası, İngiltərə hökuməti tərəfindən müdafiə olunduğunu göstərirdi. Doğrudan da, Səməd xan 1911-ci ildə iş başına gələr-gəlməz, çar diplomatlarının vadar etməsi nəticəsində mərkəzi hökumətdən əlaqəsini kəsməyə və onu tanımamağa çalışmışdı. Buna sübut olaraq, Rusiya xariciyyə naziri Sazonovun London səfiri Bekendorfa yazdığı 1914-cü il 5 may tarixli 375 nömrəli məktubunu göstərmək kifayətdir.
Əcaba, bu huri üzlü məhi-bədr, ya pərimiƏcəba, bu huri üzlü məhi-bədr, ya pərimi?Boyu sərvi-bustani, yanağı güli-tərimi?
Qasida 143بتی بمهر چو لیلی بچهر چون شیرینبوصل او دل من شاد و عیش من شیرین
Töhfeyi-Sami, bölmə 617برادر مولانا هجری و برادر زاده ی مولانا امیدی تهرانی است این مطلع از اوست :نیک و بد هر چه هست زان توایم
Oğluma nəsihət (Cəfər, ey sibti-Heydəri-Kərrar)Cəfər, ey sibti-Heydəri-Kərrar,Mərdlik şivəsində ol huşyar.
Qasida 18تا رنج عیش یاد همایون منیر بادچشم جهان به جاه و جلالش قریر باد
Rumeli hisarındaŞairlər uyumaqda Rumeli hisarında,İstanbul bir şeirdir Hamid intizarında.
Bəs nə deyim?Sevgilim, mən sənə canan deməyim, bəs nə deyim?Canıma canına qurban deməyim, bəs nə deyim?
Ləbin şövqilə, ey gül, maili-cami-şərab oldumLəbin şövqilə, ey gül, maili-cami-şərab oldum,Olub məsti-meyi-eşqin, əcəb xanəxərab oldum!
Ghazal 4161داغ از حرارت جگرم داد میزندآتش به سوز سینه من باد میزند