Masnavi
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Come, cup-bearer! that coloured blood of the vine (wine),Cast on my brain, like fire on silk.
Mir'at al-Muhaqqiqin, chapter 8بدان که مجموع عالم بعضی ظاهر است و بعضی باطن. آنچه ظاهر است از عالم، افلاک است و عناصر و موالید؛ و آنچه باطن است از عالم، نفوس است و عقول و مردم را نیز ظاهری و باطنی هست، ظاهر چون بدن و باطن چون قوّتها که بدان ادراک اشیا کند مثل قوّت بینائی و شنوائی و گویائی و غیرهم و آنچه حق سبحانه و تعالی فرموده: «سنریهم آیاتنا فی الآفاق و فی انفسهم حتّی یتبیّن لهم انّه الحق»؛ مراد از آفاق، عالم ظاهر است یعنی عالم اجسام و مراد از انفس، عالم باطن است یعنی عالم ارواح و آن آیات نزد محققان نُه آیت است که حق تعالی به موسی داده قوله تعالی: «ولقد آتینا موسی تسع آیات بینات». و ما نیز در این کتاب همان نه آیت را بیان کنیم در عالم ظاهر و باطن و عالم ظاهر را مُلک خوانیم و عالم باطن را ملکوت، پس بحقیقت آن آیات هجده باشد نه در عالم ملک و نه در عالم ملکوت.اکنون بدان که این نه آیت که در عالم مُلک است کدام است، از آن جمله یکی افلاک است و چهار عنصر و معدن و نبات و حیوان و انسان، و این نه آیت است در عالم مُلک. و همچنین نه آیت ملکوت یکی از آن جمله نفس کل است و او ملکوت افلاک است و چهار ملک مقربند چون جبرئیل و میکائیل و اسرافیل و عزرائیل و این چهار، ملکوت چهار عناصرند. و ملکوت انسانی نفس او است و آن سه موالید را ملکوت هر یکی نفس ایشان است ونه آیات در عالم ملکوت به تمامی این است که گفته شد و چون گفته بودیم که آدم نسخهای است از مجموع عالم که هرچه در مجموع عالم است در آدم موجود است و ما این نه آیات ظاهر ونه آیات باطن در آدم بنمائیم.
Mantiq al-'Ushshaq, chapter 13اگر با عقل داری آشناییجدایی جوی ازین یاران، جدایی
Khosrow and Shirin, chapter 29یکی شب از شب نوروز خوشترچه شب کز روز عید اندوهکشتر
Səadətnamə, 8ای که اندر حجاب ماندستیآیت نور را نخواندستی
Mantiq al-'Ushshaq, chapter 16مرا جویی و از من دور مانیچو دل گرمی کنم رنجور مانی
Layla and Majnun, chapter 31Syd Omri, with unutterable grief,Gazed on his son, whose sorrows mocked relief;
Kanz al-Haqa'iq, chapter 13مثال اینست نیکو فهم آن کنمدارش سرسری فهمش به جان کن
Mantiq al-'Ushshaq, chapter 22نمییابم برت چندان مجالیکه در گوش تو گویم حسب حالی
Iqbalnama, chapter 31دگر روز کز عطسهٔ آفتابدمیدند کافور بر مشک ناب
Səadətnamə, 14وحدت تو ز کثرت اشیاهست مانند هستیت پیدا
Mantiq al-'Ushshaq, chapter 26گدایی گشت با شهزادهای جفتبدان جرمش چو میکشتند، میگفت
Sharafnama, chapter 32Come, cup-bearer! that wine, which is the grief -remover,Give to one like me, who is grief -sufferer (a holy traveller).
Gulshan-i Raz, chapter 18بدان اوّل که تا چون گشت موجودکز او انسانِ کامل گشت مولود
Mantiq al-'Ushshaq, chapter 28زهی، سودای من گم کرده نامتبسوزانم بدین سودای خامت
The Seven Beauties, chapter 37He who joins rubies to this string of pearls, who’s filled with gems the ears of (all) the world,Says, When the Seven Domes, by wine and cup, had given forth their echoes to Bahram,
Kanz al-Haqa'iq, chapter 18مثالی گویمت بنیوش آن راکه نشنیدست هرگز گوش آن را
Mantiq al-'Ushshaq, chapter 31برید دوست چون آورد نامهدرید آن عاشق از اندوه جامه
The Treasury of Mysteries, chapter 43Two philosophers, belonging to the same school, contended unbecomingly.They boasted proudly and lacked humility. The empire was the empire of unity; in it was no place for duality.
Gulshan-i Raz, chapter 21تبه گردد سراسر مغز بادامگرش از پوست بخراشی گه خام
Mantiq al-'Ushshaq, chapter 33جوانی خار کن بر خار میخفتکسی گل بر سرش کرد، آن جوان گفت
Khosrow and Shirin, chapter 54چو دل در مهر شیرین بست فرهادبرآورد از وجودش عشق فریاد
Gulshan-i Raz, chapter 24که شد بر سرِّ وحدت واقف آخرشناسای چه آمد عارف آخر
Mantiq al-'Ushshaq, chapter 35همانا، دیگری داری، نگاراکه دور از خویش میداری تو ما را
Khosrow and Shirin, chapter 57نخستین بار گفتش کَز کجایی؟بگفت از دار ملک آشنایی
Kanz al-Haqa'iq, chapter 27دو چشمست آدمی را بی ضرورتبرای دیدن معنی و صورت
Mantiq al-'Ushshaq, chapter 41سمن بر تند شد از گفتن اوبجوشید از غضب خون در تن او
Sharafnama, chapter 59Come, cup-bearer! that cup of gleaming wine (of senselessness),Take in the hand to the melody of reed and flute.
Gulshan-i Raz, chapter 28ندارد باورت اکمه ز الوانوگر صد سال گویی نقل و برهان
Mantiq al-'Ushshaq, chapter 43همان سنگین دل نامهربانمکه در شوخی به عالم داستانم