Məhəmməd Füzuli · Şeir
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Ey qübari-qədəmin ərşi-bərin başinə tac,Şərəfi-zatinə ədnayi-məratib me’rac.
Olur qəddim düta eşqin yolunda, hər bəla görcəkOlur qəddim düta eşqin yolunda, hər bəla görcək,Təriq əhlinə adətdir təvazö, aşina görcək.
Hər kitabə kim, ləbi-lə’lin hədisin yazələrHər kitabə kim, ləbi-lə’lin hədisin yazələr,Rişteyi-can birlə zövq əhli onu şirazələr.
Olsa məqsudunca dövrani-fələk bir neçə günOlsa məqsudunca dövrani-fələk bir neçə gün,Olma məğrur, ey ki, hali-dəhr rövşəndir sənə.
Kəfi-hirsilə daim daməni-dünyayi-dun tutsanKəfi-hirsilə daim daməni-dünyayi-dun tutsan,Zəmanə şurbəxt eylər səni, peyvəstə dəryatək.
Ey könül, mütləq ibadət qılmayıb, ömrün təmamEy könül, mütləq ibadət qılmayıb, ömrün təmamEylədin sevdayi-zülfi-hər pərirüxsarə sərf.
Xirədməndi ki, daim aləmi-elm içrə seyr eylərXirədməndi ki, daim aləmi-elm içrə seyr eylər,Əsalibi-fünuni-şe’rdən, əlbəttə, qafildir.
Mən kiməm?- Bir bikəsü biçarəvü bixanimanMən kiməm? – Bir bikəsü biçarəvü bixaniman,Taleim aşüftə, iqbalım nigun, bəxtim yaman.
Sinə çakü didə nəmnakü bədən əfgardirSinə çakü didə nəmnakü bədən əfgardir,Can həzin, xatir qəmin, şeyda könül bimardir.
Fəqr eşq içrə, Füzuli, izzü cahimdir mənimFəqr eşq içrə, Füzuli, izzü cahimdir mənim,Şiveyi-mehrü məhəbbət rəsmü rahimdir mənim,
Əgərçi bir neçə gün iqtizayi-aləmi-dunƏgərçi bir neçə gün iqtizayi-aləmi-dun,Cahanda eylədi iqbal ra’yətini nigun.
Seyli-sirişkim oldu rəvan xaki-kuyinəSeyli-sirişkim oldu rəvan xaki-kuyinə,Can valeh oldu lə’li-ləbü göftguyinə,
Tən pozuldu çeşmi-əşki-xunfəşanimdən mənimTən pozuldu çeşmi-əşki-xunfəşanimdən mənim,Göydü can könlümdəki suzi-nihanimdən mənim.
Necə bir vəsvəseyi-əql ilə qəmnak olalımNecə bir vəsvəseyi-əql ilə qəmnak olalım,Gəlin alayişi-qəmdən çıxalım, pak olalım,
İzhari-təvəllüdi-əimmə və qeyrihi rəziyəllahu ənhumƏgərçi izhari-silsileyi-siyadət daxili-əhvali-Kərbəla və şərhiibtilayi-ənbiyaolmayub, bu nüsxədə iradı münasib degil, əmma tətəbbö’i-məzmuni-"Rövzətüş-şühəda"
Bəs ki, zəfi-ruzədən hər gün bulur təğyiri-halBəs ki, zə’fi-ruzədən hər gün bulur təğyiri-hal,Olacaqdır eyd üçün mahi-təmamim bir hilal.
Ey xədəngi-qəminə sineyi-əhbab hədəfEy xədəngi-qəminə sineyi-əhbab hədəf,Müntəzir xəncəri-müjganinə canlar səf-səf.
Hiç sünbül sünbüli-zülfün kimi mişkin degilHiç sünbül sünbüli-zülfün kimi mişkin degil,Nafeyi-Çini saçın tək derlər, əmma çin degil.
Xəlqə ağızın sirrini hər dəm qılır izhar sözXəlqə ağızın sirrini hər dəm qılır izhar söz,Bu nə sirdir kim, olur hər ləhzə yoxdan var söz.
Yar vəslin istəyən kəsmək gərək candan təməYar vəslin istəyən kəsmək gərək candan təmə’,Hər kişi kim vəsli-yar istər, kəsin ondan təmə’.
İrişdi vəqt ki, fəsli-xəzani-nahəmvarİrişdi vəqt ki, fəsli-xəzani-nahəmvar,Qıla xünək hərəkatın müzahimi-əşcar.
Çıxdı yaşıl pərdədən, ərz eylədi rüxsar gülÇıxdı yaşıl pərdədən, ərz eylədi rüxsar gül,Sildi mir’ati-zəmiri-pakdən jəngar gül.
Münşiyi-qüdrət ki, çəkmiş xameyi-hikmətnigarMünşiyi-qüdrət ki, çəkmiş xameyi-hikmətnigar,Səfheyi-əyyamə qılmış səbt vəsfi-hər diyar.
Gəldi ol İsa kim, ondandır həyati-əhli-halGəldi ol İsa kim, ondandır həyati-əhli-hal,Yoxdur onsuz xəlq cismində həyatə ehtimal.
Nə mövcud olmasa əsbabi-dünyadən, degil müşkilNə mövcud olmasa əsbabi-dünyadən, degil müşkil,Bu müşkildir ki, mövcud olmaya bir hakimi-adil.
Ey sənə iqbali-ruzəfzun ətayi-kirdigarEy sənə iqbali-ruzəfzun ətayi-kirdigar,Müttəsil tə’ziminə mə’mur dövri-ruzigar.
Qıldı dəf’i-qəm dili-üşşaqdən zövqi-baharQıldı dəf’i-qəm dili-üşşaqdən zövqi-bahar,Ah kim, göstərdi eşq əhlinə dövran hicri-yar.
Kimsədə rüxsarına taqəti-nəzzarə yoxKimsədə rüxsarına taqəti-nəzzarə yox,Aşiqi öldürdü şövq, bir nəzərə çarə yox.
Mənim tək hiç kim zarü pərişan olmasın, ya rəb!Mənim tək hiç kim zarü pərişan olmasın, ya rəb!Əsiri-dərdi-eşqü daği-hicran olmasın, ya rəb!
Müshəf demək xətadır ol səfheyi-cəmaləMüshəf demək xətadır od səfheyi-cəmalə,Bu bir kitab sözdür, fəhm edən əhli-halə.